©2014 VICE Media LLC

    The VICE Channels

      Ik snap Instagram niet

      December 6, 2012
      Clive Martin

      Door Clive Martin

      Writer



      Hé, weet je wat eigenlijk helemaal niks nieuws is, en de meest overschatte hype op dit moment? Een telefoon op je camera. Ik bedoel, mijn telefoon kostte € 11,99 en er zit een fucking camera op. Enthousiast raken over het feit dat je telefoon een camera heeft is een beetje hetzelfde als enthousiast zijn over een afhaalkoffie, of het afspelen van een mp3 op je laptop. Het is niks.

      Maar toch, de helft van alle advertenties op tv zijn voor camera’s en telefoons met camera’s. Er zit standaard een lachende moeder in, die haar snowboardende kind fotografeert met de ultra zoom, en zijn ziel voor eeuwig vastlegt in een Twitpic. Ons wordt wijsgemaakt dat dit is wat we moeten doen. Er wordt verteld dat het leven voorbijvliegt, en als we niet van elk alledaags moment in ons leven een foto maken—zoals Guy Pearce in Memento—zullen we ze voor altijd vergeten. Het is alsof ons verteld wordt dat we ons eigen geheugen niet meer kunnen vertrouwen.

      We worden niet alleen aangemoedigd om de officiële fotograaf van ons eigen bestaan te zijn, maar ook om elke maaltijd vast te leggen alsof het gaat om een terugblik op een bezoek aan het Rijksmuseum. Dit idee wordt het fanatiekst uitgedragen door iets wat Instagram genoemd wordt. Je hebt er misschien ooit weleens van gehoord.
       


      Ik weet niet wat er gebeurde tijdens de eeuwwisseling—misschien gingen we er iets te veel in op en waren we ervan overtuigd dat we het ’uitverkoren volk‘ waren, omdat onze levens twee verschillende millennia beslaan?—maar iets in de tijdsgeest leidde ertoe dat we verliefd werden op onszelf. Ons opgepompte ego is waarschijnlijk waarom we laks genoeg waren om Hakkûhbar en spijkerbroeken zo wijd als tenten te zien als jeugdcultuur. Je hoefde niet meer bij te dragen aan de maatschappij om erin te overleven: het was prima mogelijk financieel rond te komen van het ontwerpen van logo’s voor sapbarren, of het runnen van je eigen coffeeshop/gallerij/platenlabel. Niet het benodigde geld of talent? Misschien een gebrek aan intelligentie of motivatie? Dat is allemaal prima, ga gewoon naar de bank voor een lening of win een wedstrijd ofzoiets. Het komt allemaal wel goed.

      Je denkt dat ik overdrijf? Nou, in 2001 ging ik op mijn stepje naar school toen mijn tekenleraar me vertelde dat de gemeente mij de opdracht had gegeven om een muurschildering te ontwerpen voor een viaduct in de buurt. Ik was lichtelijk verbaasd, half omdat ik 12 was en half omdat ik toen al oud genoeg was om me te realiseren dat ik geen goede kunstenaar was. Ik sloeg het aanbod af, haalde een dikke onvoldoende voor dat vak en mijn leraar was teleurgesteld. Hij was er niet langer van overtuigd dat er een Guernica van de buitenwijken in me zat. Ik bracht de rest van mijn tienerjaren door met het van mijn talent overtuigen van bekakte meisjes, zeuren dat ik niet gewaardeerd werd door de barbaren van de examencommissie en verklaren dat Van Gogh ook nooit een schilderij had verkocht.
       


      De meesten van ons realiseren zich nu, terwijl ze in het Tl-licht staan in de rij voor hun uitkering, hoe ver dit van de waarheid afligt. Het is waarschijnlijk ook de reden waarom iedereen jonger dan 30 een onuitstaanbare zak is, overtuigd van het feit dat de wereld hem toekomt, met een ego zo groot als een verbannen prins uit Nepal (mijzelf niet uitgezonderd). Deze egocultuur ontstond tijdens Balkenende, net als de godvergeten ambities die ons Twitter-beroemdheden en Ali B brachten, in plaats van een nieuwe Huygens.

      Toen was er Banksy, die bewees dat alles wat je nodig hebt om succesvol te zijn als kunstenaar een slecht geïnformeerde, lichtelijk linkse, politieke metafoor is en een cursus in de beginselen van grafisch design.

      Dit proces is al een tijd aan de gang en je hoeft alleen maar met een afgestudeerde artiest te praten om te zien dat de meeste moderne creatievelingen net zo goed een baan bij de Albert Heijn hadden kunnen nemen. Nu heeft het belachelijke idee dat iedereen een grootmeester van zelfexpressie kan zijn een nieuwe marktleider gevonden in een gratis smartphone-app.

      Voor degenen die er nog niet bekend mee zijn—ik denk dat jullie te druk bezig zijn met jullie kleinkinderen ofzo—Instagram is een app waarmee mensen zonder enig gevoel van smaak hun eigen extravagante waanideeën kunnen delen met hun middelbareschoolvrienden. Het is in dezelfde categorie als het zien van Frans Bauer in de Makro. Een tipje van de sluier van het betere leven. Dit wordt vervolgens geforceerd gepresenteerd met een bullshitreden die de foto moet valideren, zoals “Is Amsterdam niet mooi vandaag?”, terwijl iedereen weet dat de foto alleen dient om te laten zien dat je op de P.C. Hooft bent.

      Er zijn natuurlijk genoeg degelijke mensen die interessante, smaakvolle foto’s posten. Het is alleen de cultuur waar zo veel mensen deel aan willen nemen die het probleem lijkt te zijn. De stijl, de thema’s, de metaforen. Instagram lijkt alleen een foto-app te zijn, maar het is ook het geprefereerde middel om beroemdheden (die ze nooit hebben ontmoet) met hun voornaam aan te spreken. Het is voor mensen die hun eigen mening als een professionele culinaire review posten.
       


      Er zijn veel aspecten van Instagram die op zijn best dubieus te noemen zijn, maar we laten de randverschijnselen even voor wat ze zijn en focussen ons puur en alleen op de foto’s.

      Ten eerste is er dat verschrikkelijke Windows Moviemaker-filter dat je verplicht over elke foto die je neemt moet plakken. Dit maakt je foto niet stijlvol, of een klassieker, maar draagt meer bij aan de verschimmelde Polaroid-look; het soort dat je vindt als bewijsmateriaal in de zaak van een lang verdwenen meisje in CSI. Ik ben geen kunstcriticus, maar volgens mij zien de foto’s er gewoon goedkoop en onaangenaam uit. Ik word er een beetje misselijk van: ze herinneren me aan mijn oma’s oude sociale huurwoning waar de inrichting nooit veranderde. Het lijkt op het polyester pak dat racistische cabaretiers dragen en wat nog te vinden is in verlaten meubelwinkels. Ik moet aan de dood en scheten denken. Dit betekent misschien dat ik een soort van irrationale angst voor ze heb (misschien stikte ik in een tanktop in mijn vorige leven), maar ik kan me gewoon niet over die look heenzetten.

      Dan is er ook nog het feit dat de meeste foto’s van voedsel zijn. Nu ben ik ervan overtuigd dat het originele plaatje ons had laten watertanden, maar op Instagram lijkt het meer op een foto uit een oud kookboek uit de begindagen van de magnetron, vol met kalkoencurry’s en roereilasagnes.
       


      Wat is het nut van deze foto’s? Ik begrijp het als mensen een belangrijk, romantisch of leuk moment vast willen leggen om later op terug te kunnen kijken, maar hoeveel van deze foto’s vallen in die categorie en zijn werkelijk tijdloos? We gedragen ons als toeristen in ons eigen leven; we maken doelloos foto’s van alles wat we doen. Veel van deze foto’s halen de computer niet eens en vinden een vroege dood op de memorykaart. Ze zijn het digitale equivalent van de wegwerpcamera’s die we meenamen naar Center Parcs, en daar vergaten.
      Als je het doet voor een hoog humorgehalte, dan is Instagram ook niet echt nuttig. Instagram neemt zichzelf te serieus om gebruikt te worden voor dronken foto’s of een grappige typefout. Na de Instagram-behandeling lijkt alles op een clip van een mislukte arthouse-remake van Lachen om Home Video’s.

      Misschien is het gewoon een manier om ons ergens aan vast te houden in een snel veranderende wereld, en dat we met behulp van onze alledaagse foto’s een betekenis willen geven aan ons leven. Een soort Tapijt van Bayeux met minder dood en meer pas gelakte nagels. Misschien ben ik gewoon een cynische klootzak wiens telefoon nauwelijks in staat is een sms’je te verzenden. Misschien is Instagram iets waard.

      Ik denk dat het probleem is dat het gewoon pure oneerlijkheid is. De foto’s die wat waard zijn drukken in ieder geval iets van waarheid uit, iets dat je er niet met je blote oog uit kon halen. Het geeft in ieder geval een interessante nieuwe kijk op de realiteit. Instagram, daarentegen, biedt ons alleen een leugen, zowel qua opmaak als qua thema. Het is een gefilterde en ingestudeerde versie van de echte wereld, wat prima is als je Tim Burton bent, maar Instagram linkt het aan directe straatjournalistiek.
       


      Iemand die een terrorististische aanslag fotografeert hoort er geen fuck om te geven of hij het Valencia- of het Nashville-filter gebruikt om een mooi contrast te vormen met de Amerikaanse vlag. Niemand die iets enigszins interessants ziet maakt zich zorgen om welke filter ze moeten gebruiken voordat ze het naar de krant zenden. Mensen die zich met Instagram bezighouden hebben te veel tijd en te weinig originaliteit.

      Misschien is Instagram deze aandacht ook helemaal niet waard. Misschien is het gewoon een ietwat brute manier om foto’s met gelijkgezinden te delen. Maar Instagram is geen kleine, exclusieve club. Het wordt vooral gebruikt door zelfingenomen mensen om hun zelfingenomen bestaan en bekakte bullshit met de rest van ons te delen, en dat maakt het een heel ander probleem.
      Sorry Instagram, maar ik ben geen fan. (Behalve als rappers het gebruiken, want zij posten foto’s terwijl ze aan het vissen zijn in hun jacuzzi.)
       
       

       

      -

      Thema's: instagram, photography, filters, I don't get instagram

      Comments