Moamed en Nasim poseren voor het iconische vrijheids-monument in Teheran

Deze Gentse app is groter dan Tinder en laat het Midden-Oosten stiekem daten

Ze hebben meer gebruikers dan Tinder en uit hun data blijkt dat Saoudi's minder problemen hebben met daten voor de seks dan Belgen.

|
08 mei 2018, 12:07pm

Moamed en Nasim poseren voor het iconische vrijheids-monument in Teheran

Nederlanders geven toe grotere leugenaars te zijn dan Belgen. Russen en Amerikanen vinden politieke discussies een even groot taboe – zowat vier op de tien mensen in beide landen gaan het onderwerp uit de weg. Vier op de tien Amerikanen én Saoedi’s denken dat dinosaurussen nooit hebben bestaan. De helft van de Japanners vindt spelfouten irritant, Noren rijden nooit onder invloed en 82 procent van de Turken vindt het niet meer dan normaal dat je vervolgd wordt voor het verbranden van je nationale vlag.

Deze data werden niet door een of ander onderzoeksinstituut verzameld, maar door de Belgische datingapp TWOO die vooral in Brazilië, India en Saoedi-Arabië ontzettend populair is. Vanuit de middeleeuwse binnenstad van Gent krijgen de ontwikkelaars het Midden-Oosten aan het daten – iets waar Tinder alleen maar jaloers op kan zijn.

Wereldwijd heeft de app 187 miljoen gebruikers. Dat is meer dan anderhalf keer Tinder. 3 miljoen Saoedi’s (1 op de 10 inwoners), plus 9,5 miljoen Indiërs en meer dan 300.000 Iraniërs maken er actief gebruik van.

“Zichzelf 'te koop aanbieden' kan voor een vrouw sociale zelfmoord betekenen.”

De reden van dit succes? Neem bijvoorbeeld het koppel Nasim* (26) en Moamed* (25) uit de Iraans hoofdstad Teheran, die elkaar net gevonden hebben dankzij de app. De ouders en vrienden van Nasim beweren allemaal dat ze niet streng religieus zijn en een hekel te hebben aan de almacht van de geestelijken. Maar dat verandert bitter weinig aan de culturele dwangbuis waar met name vrouwen in gewurmd worden. “Iedere avond om negen uur thuis,” zegt Nasim, burgerlijk ingenieur en naar Iraanse normen grootverdiener in een internationaal bouwbedrijf, “tot ik getrouwd ben”.

Nasim woonde even samen met haar zus op een andere plek in de stad, maar besloot weer thuis te gaan wonen toen ze zag hoe zwaar haar ouders leden onder geruchten die familieleden en buren verspreidden.

“Het gerucht deed de ronde dat we ondeugende meisjes waren,” zegt Nasim, “Het type dat uitgaat, danst, drinkt en vooral met jongens omgaat. Het idee dat we snel geen maagd meer zouden zijn, was vooral ondraaglijk voor mijn ouders. Dus besloot ik weer bij ze te gaan wonen.” Zelfs in haar eigen vriendenkring durft Nasim niet te vertellen dat ze geen maagd meer is. “Dan loop je kans gebrandmerkt te worden, misschien wel voor de rest van mijn leven.”

Zichzelf “te koop” aanbieden op Tinder, aldus Nasim, “kan voor een vrouw sociale zelfmoord betekenen. Beeld je in dat je ontdekt wordt door kennissen of familieleden.” Voor alle duidelijkheid: wat haar vriend Moamed met zijn tijd doet, of hij nog maagd is en hoeveel partners hij al heeft gehad, daar wordt door niemand naar gevraagd. Wat jongens doen, is privé.

“De onschuld van de tagline wordt door velen in landen als Saoedi-Arabië en India als alibi gebruikt om te kunnen daten.”

Deze culturele context is vruchtbare grond voor TWOO. Veel jongeren in Iran hebben het gehad met religie, dus moslimapps als Shaadi.com – waar je de gegevens van je hele familie moet invoeren – of Salaam Swipe – waar je moet invullen hoe religieus je bent – vallen er niet bepaald in goede aarde. TWOO biedt voornamelijk meisjes een uitweg met hun onschuldige tagline: “Ik wil gewoon nieuwe vrienden maken.”

Zo werkt het ook voor Nasim en Moamed: ze hangen het verhaal op dat ze verliefd werden tijdens een onschuldige ontmoeting op TWOO. Het stigma zou te groot zijn als ze dat niet zouden zeggen, ook al was het natuurlijk duidelijk hun bedoeling om liefde te vinden. TWOO is een culturele passe-partout.

“De onschuld van de tagline wordt door velen in landen als Saoedi-Arabië en India als alibi gebruikt om te kunnen daten,” zegt TWOO-CEO Joost Roelandts in het Gentse hoofdkwartier. Belangrijk om weten: het aanreiken van een alibi was nooit de bedoeling van de app. Meer dan de helft van de gebruikers wereldwijd geeft ook nog steeds aan dat ze de app alleen gebruiken om online nieuwe mensen te leren kennen of met onbekenden een gesprek aan te knopen. Dat zijn vooral mensen in de leeftijdscategorie van 30 tot 55 die niet zoveel mensen meer ontmoeten in het normale leven.

Maar in het Midden-Oosten is er duidelijk meer aan de hand. “We spreken over plekken waar er veel schroom is om mensen te leren om te daten,” zegt Roelandts. “De wetten van het land kunnen ook meespelen. Op sommige plekken is het verboden om datingplatformen te maken of te gebruiken.”

“Daten blijft nog wel achter. Het merendeel van de chats die ik heb, begint nog steeds met een huwelijksaanzoek, met onverbloemde sex talk of het voorstel om binnen enkele uren af te spreken in een hotel.”

In Iran worden koppels niet meer gearresteerd tijdens een eenvoudig afspraakje, maar in Saoedi-Arabië kunnen datende mensen wel nog achter de tralies belanden als ze betrapt worden. Ook al glippen Tinder en andere dating-apps vaak door de mazen van het net, toch is het veiliger om je te verbergen achter een onschuldige tagline om niet in handen van de politie te vallen.

Onze zoektocht op de Saoedische ledenbestanden loopt langs honderden profielen van vrouwen met diepe decolletés, en zwaar aangezette ogen, wenkbrauwen en lippen. De meeste mannen houden het wat traditioneler met een rood-wit geruite hoofddoek. We raken uiteindelijk aan de praat met Fadia (27) uit Riyad. Ze is afgestudeerd in de geneeskunde, op zoek naar dates en eventueel een relatie via de app. Maar ze heeft tot nu toe nog geen succes gehad.

“Om één of andere reden blijven veel mannen, zelfs in de meer open-minded kringen waarin ik verkeer, vrouwen zien als lustobject, huisvrouw of reproductiemiddel.”

“Ons land zit in een stroomversnelling,” zegt ze. “Sinds een paar jaar mogen single mannen bijvoorbeeld zonder familieleden in een winkelcentrum komen. Sinds vorig jaar mogen celebrity's uit binnen- en buitenland hier optreden. Daten blijft nog wel achter. Het merendeel van de chats die ik heb, begint nog steeds met een huwelijksaanzoek, met onverbloemde sex talk of het voorstel om binnen enkele uren af te spreken in een hotel. Om één of andere reden blijven veel mannen, zelfs in de meer open-minded kringen waarin ik verkeer, vrouwen zien als lustobject, huisvrouw of reproductiemiddel.”

Screenshot via TWOO

“Met alle veranderingen van de laatste tijd, zijn de meeste mensen eigenlijk in de war,” voegt ze er nog aan toe. “Iedereen is aan het daten en de traditionele normen worden massaal overboord gegooid. Toch spreekt niemand erover, de angst is nog te groot. Dat is volgens mij de voornaamste reden achter het succes van TWOO in dit land: voorkomen is beter dan genezen.”

Het Gentse team, dat zo’n 6000 km ten westen van de Saoedische hoofdstad zit, is zich bewust van de veranderende mores in het land van Mekka en Medina. Recente tests met het Saoedische doelpubliek wijzen uit dat 28 procent van het ledenbestand de app wil gebruiken om te daten. Maar omdat de regering de realiteit niet onder ogen wil zien, komt er voorlopig toch geen dating-optie in de Saoedische versie van TWOO.

Volgens Lien Louwagie, woordvoerder en sinds het begin betrokken bij de ontwikkeling van TWOO, zijn er nog meer redenen waarom de app naadloos aansluit bij het culturele DNA van het Midden-Oosten: “Op een app als Tinder is de persoonlijke investering te klein. Je logt in drie seconden in en anderen kunnen je beoordelen op basis van je uiterlijk. Dat is te oppervlakkig en ligt niet goed in die culturen.”

TWOO geeft de mogelijkheid om jouw mening met die van anderen te vergelijken. “We hebben in totaal 2000 vragen om een zo goed mogelijke match te vinden,” zegt Louwagie. “‘Hoe belangrijk is religie in je leven?‘. ‘Wat is je politieke voorkeur?’, ‘Wat vind je van voorbehoedsmiddelen?’ In het Midden-Oosten zijn het vragen die er meer toe doen in een relatie dan wij ons kunnen voorstellen.”

Die vragen zijn al door tientallen miljoenen gebruikers beantwoord. Dit heeft het Gentse team een schat aan informatie opgeleverd waar menig onderzoeker jaloers van wordt. Al zijn de verschillen klein, toch vinden meer Iraniërs (12%) en Saoedi’s (13,2%) dan Belgen (11,6%) dat vrouwen hun benen niet moeten scheren. En ondanks dat er een totaalverbod op alcohol is en de straf voor voor het nuttigen van drank tientallen zweepslagen is, toch geven meer Iraniërs (28,4 %) en Saoedi’s (36,5 %) dan Belgen (13,3 %) toe dat ze wel eens dronken achter het stuur gaan zitten.

En wat misschien nog het meest tot de verbeelding spreekt: ondanks dat vele mensen problemen hebben met vooral de vrouwelijke seksualiteit, vindt meer dan de helft van de Iraniërs dat sexdating geen probleem is. Dat is net iets meer dan bij Saoedi’s (45 %). Ter vergelijking met ons vrije Westen: twee op drie Belgen heeft hier wel morele bezwaren tegen. De zichzelf altijd zo vrijdenkend voordoende Nederlanders doen het ook slechter dan de Saoedi’s: amper vier op tien vindt daten voor de seks oké. Het is niet duidelijk waar deze verschillen tussen Oost en West door komen, maar dat is dan ook voer voor antropologen.

* De namen van Moamed, Nasim en Fadia werden op hun vraag veranderd.

Dit artikel is oorspronkelijk verschenen op VICE NL.