Fotos

Ik ben zes jaar lang naar raves in Oekraïne geweest

Feesten terwijl de wereld vergaat.

door Mischa Frankl-Duval; foto's door Yana Mihaylenko, en Sean Schermerhorn
03 augustus 2018, 4:33pm

Krijg elke week onze beste verhalen en fotoreeksen: abonneer je op onze newsletter.

Met een goedkope camera en een flitser onder zijn arm fotografeerde Sean Schermerhorn gedurende zes jaar honderden feestjes en feestgangers. Hij legde de turbulente energie van de jongeren vast die tijdens de crisis in Oekraïne vrij probeerden te zijn.

Hoewel ik Sean nooit in levenden lijve had ontmoet, volgde ik al langer zijn fascinerende foto's op Facebook. In 2013 had de media het vooral over de protesten op het Maidan in Kiev, maar ik was veel meer geïnteresseerd in de wilde energie van de foto's van Sean. Hij is naar ontelbaar veel raves gegaan, sommige op bruggen, andere in kraakpanden aan de rand van Kiev, en hij werd de diepe, collectieve trance op de dansvloer nooit beu. Ik heb Sean ontmoet om het over de ravescene en zijn foto's te hebben.

Hoe ben je in het nachtleven van Kiev terechtgekomen?
Ik verhuisde in de zomer van 2010 naar Kiev, omdat ik op zoek was naar wat avontuur. Ik had nooit gedacht dat ik er langer dan zes maanden zou blijven, laat staan dat ik mensen zou ontmoeten waarmee ik over andere dingen dan wodka en vrouwen zou kunnen praten. Gelukkig was dat maar een vooroordeel en heb ik veel vrienden gemaakt. Ik vond een job als leerkracht Engels en ik ging zoals elke jongere naar feestjes. Na een waanzinnige ervaring tijdens een optreden van Woo York was ik verkocht. Ik begon zelf feestjes te organiseren, te dj'en en foto's te maken.

Hoe is het nachtleven in Kiev?
Het meest geschikte woord dat nu in me opkomt is 'bomba' of 'bombochka', allebei woorden die 'bom' in het Nederlands betekenen.

Wat is CXEMA?
CXEMA is een grote rave die op verschillende locaties in Kiev wordt gehouden, meestal in magazijnen of bij mooi weer onder een brug. Tijdens CXEMA spelen de beste lokale dj's en producers.

Wanneer begon je raves te fotograferen? En waarom?
Het begon allemaal toen Slava, een organisator en goede vriend van mij, me vroeg om foto's te nemen van de eerste editie van CXEMA. Na een tijdje kreeg de rave heel wat aanhang. Het was het coolste dat ik ooit had gezien. Je ziet er de vetste mode. Er is zelfs een meme die spot met het 'CXEMA fashion starter pack': een foto van een trainingspak, een flesje water en een zonnebril. Het was allemaal heel wild, ruig en jeugdig. Zolang Slava me vraagt, blijf ik foto's maken. Het is een eer dat ik er onderdeel van mag zijn.

Wie zijn momenteel jouw favoriete Oekraïense dj's en producers?
Het beste live optreden dat ik ooit heb gezien, was dat van Woo York. Konakov en Wulffius zijn twee geweldige artiesten en opkomende kunstenaars. Het zijn heel getalenteerde, oprechte en intelligente jongens. Stanislav Tolkachev begint de erkenning te krijgen die hij verdient. Hij is een van de meest getalenteerde Oekraïense producers die ik ken. Ik zag hoe de dj's in Kiev werken en ik heb veel geleerd toen ik met DJ Borys, Igor Glushko, Noizar, Andrey Shakolin, Vero, Roman K en Texcut rondhing. Ze zijn allemaal heel getalenteerd en ik sta serieus bij hen in het krijt. Dankzij hen heb ik vele uren op de dansvloer kunnen doorbrengen. Als iemand benieuwd is naar de underground sound van Kiev, raad ik je sterk aan om naar hun mixen te luisteren en even naar de Soundcloud van CXEMA te gaan.

Vind je dat mensen anders uitgaan sinds de protesten op het Maidan?
CXEMA is indirect ontstaan uit de 'situatie' van het land. Tijdens de revolutie kon je op het plein staan en denken dat je laatste uren geteld waren. De ravers op CXEMA hadden een fuck everything-mentaliteit. Je kreeg zo'n magisch gevoel als je de trappen opliep en je de bas hoorde. Het was ongelooflijk om die duizenden mensen los te zien gaan. Je kan het een beetje vergelijken met Berghain in Berlijn. Ik herinner me dat ik de eerste keer begon te lachen van ongeloof en verbijstering, maar dat ik daarna toch op de dansvloer sprong.

Tijdens deze momenten was er even geen sprake van honger, problemen, armoede of pijn. Dankzij CXEMA kon je even aan die vreselijke realiteit ontsnappen. We konden onze woede en walging via het dansen van ons afzetten. Sommigen bekritiseerden feesten zoals CXEMA: ze snapten niet dat we tijdens zo'n vreselijke periode konden feesten. Maar het was meer een manier om ermee om te gaan, dan dat we echt iets vierden. CXEMA was het enige wat ons rechthield tijdens die turbulente en absurde tijd.

Hoe is het om vandaag als jongere in Oekraïne te leven?
Als je het aan iemand van daar zou vragen, zouden ze denk ik antwoorden: "it sucks." Het leven daar is geen pretje. Door de oorlog en de economische crisis is het heel moeilijk om er te wonen. Er is veel leed en depressie. Soldaten en familieleden sterven er. Het is moeilijk om een degelijke baan te vinden en om rond te komen. Het beste is om al deze vreselijke, depressieve dingen te vergeten. Voor mij - en ik denk voor veel jongeren - zijn kunst en muziek de redding. Het is de ideale ontsnapping.

Waar denk je dat de Oekraïense jeugd naar verlangt?
Ik denk dat ze gewoon willen leven, zonder de hele tijd die vraag voorgeschoteld te krijgen. De Maidan-revolutie werd gestart omdat veel Oekraïners een Europese levensstandaard willen. Ik denk dat veel jongeren vandaag gewoon normaal willen zijn. Ze willen net als iedereen de luxe hebben om een foto van een heerlijke maaltijd op Instagram te plaatsen en een uitlaatklep te hebben voor hun gevoelens en ideeën.

Waarom denk je dat raves zo'n groot ding zijn in Oekraïne?
Mijn vrienden uit Servië zeggen dat daar in de jaren negentig, tijdens de crisis, hetzelfde gebeurde. In Berlijn gebeurde het net na de val van de Muur en ik denk dat je die ontwikkeling ook in andere steden ziet. Ik denk dat het een manier is om ergens mee om te gaan. Een gevoel van opluchting.

De Westerse mode- en muziekwereld kijkt tegenwoordig veel naar Oost-Europa. Wat vind jij daarvan?
Er doet een grapje de ronde dat Kiev het nieuwe Berlijn is. Het is waar dat er een aantal overeenkomsten zijn, maar ik denk dat we Berlijn overtroffen hebben doordat we onszelf zijn gebleven. Een Oost-Europese fotograaf zei ooit eens in een interview: "Fuck Parijs, Londen en Berlijn. Deze steden zijn dood en er is niets nieuws meer om te fotograferen." Uiteindelijk is hij toch naar Berlijn verhuisd.

Hoe dan ook, elke stad lijkt zijn eigen wedergeboorte te hebben. Misschien is Kiev wel het nieuwe Berlijn, maar alleen maar omdat het een nieuwe stad is geworden. Net zoals Berlijn na de val van de Muur.

Momenteel is er veel creativiteit in het land omdat er zoveel gaande is. Er zijn veel mensen met een mening en ze hebben ook een manier gevonden om die te uiten. Ik hoop dat anderen in hun voetsporen zullen treden en dat het Westen eindelijk begint te luisteren. Kiev is de mooiste stad ter wereld. Niet omdat het een romantische stad is of iets speciaal heeft, maar omdat het de meest echte plaats is die ik ken. En moet dat niet de nieuwe standaard zijn als we het over het Nieuwe Oosten hebben?

Volg VICE België razendsnel op Instagram.

Dit artikel is oorspronkelijk verschenen op VICE NL.