Πόσο Δυνατό θα Παραμείνει το Λονδίνο Εάν Τιμωρήσει τους Ρώσους Ολιγάρχες

Μήπως τις τελευταίες εβδομάδες ξυπνάτε στη μέση της νύχτας, ανησυχώντας ότι ο τροχός γύρισε και πως υπάρχει πιθανότητα να παρατήσετε το διδακτορικό σας και να πάτε να καθαρίζετε τα οπίσθια ηλικιωμένων στη Μόσχα; Σας καταλαβαίνω -με την προσάρτηση της Κριμαίας στη Ρωσία, οι τελευταίες εβδομάδες ήταν δοκιμασία για τους περισσότερους από εμάς. Σε αντίποινα κατά του Πούτιν, η Δύση συζητάει να βάλει στο στόχαστρο τους Ρώσους ολιγάρχες. Τι θα απογίνουν αυτά τα παιδιά -κάνατε ποτέ τον κόπο να σκεφτείτε εγωιστικά καθάρματα;

Ο Ντέιβιντ Κάμερον, προσφάτως τους απείλησε με ακραίες κυρώσεις: «Το μήνυμα μας προς τη Ρωσία είναι σαφές: επιλέξτε το μονοπάτι της διπλωματίας και της αποκλιμάκωσης ή θα αντιμετωπίσετε αυξημένη απομόνωση και ολοένα αυστηρότερες κυρώσεις. Έχουμε ήδη δει να σβήνεται το 10% της αξίας της ρωσικής χρηματιστηριακής αγοράς αυτό το μήνα, εκθέσεις για εκροή κεφαλαίων και υποβαθμισμένη πιστοληπτική ικανότητα».

Με αυτό το σχόλιο, ο Alexei Navalny από τη ρωσική αντιπολίτευση, υποθέτει ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει στο στόχαστρο δύο συγκεκριμένους ολιγάρχες, τον Alisher Usmanov που έχει σημαντικό ποσοστό μετοχών στο Arsenal Football Club και τον Roman Abramovich, ιδιοκτήτη της Chelsea. Ο Usmanov πιστεύεται ότι είναι ο πλουσιότερος άνθρωπος στη Βρετανία με περιουσία 13.3 δις λίρες, ενώ ο Abramovich πρέπει να τον ακολουθεί με λίγο λιγότερα-παίζει με το πενιχρό ποσό των 9,3 δις λιρών.

Τη δεκαετία του 1980, ο Usmanov πέρασε έξι χρόνια στη φυλακή με κατηγορίες που αργότερα διαπιστώθηκε ότι ήταν ψευδείς. Έχει μακρά γνωριμία με τον φερόμενο ως σημαντικό έμπορο ηρωίνης Gafur Rakhimov (ο οποίος φέρεται να έχει παίξει ρόλο-κλειδί στο να κερδίσει η Ρωσία τους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες στο Σότσι), αλλά αρνείται εντόνως οποιαδήποτε επιχειρηματική σχέση με τον μυστηριώδη επιχειρηματία.

Τα δυνητικά στοχεύσιμα περιουσιακά στοιχεία του Usmanov στη Βρετανία είναι οι μετοχές του στην Arsenal (περίπου το ένα τρίτο) μαζί με το χαρτοφυλάκιο των ακινήτων του, που περιλαμβάνει διαμάντια όπως το Sutton Place στο Σαρέι, κάποτε ιδιοκτησία του Αμερικανού του βαρώνου των πετρελαίων J Paul Getty και το αξίας 48 εκ. λιρών βικτοριανό αρχοντικό στην περιοχή Χάιγκεϊτ στο Βόρειο Λονδίνο.

Σε γενικές γραμμές, οι οπαδοί της Arsenal έχουν καταστήσει σαφές ότι δεν καλωσορίζουν τον Usmanov στο κλαμπ, ωστόσο εάν αποκτήσει τον πλήρη έλεγχο της Arsenal θα τους δώσει την πραγματική ευκαιρία να αποκτήσουν την αγοραστική δύναμη της Chelsea and Manchester City. Εάν δεν συμβεί αυτό, οι οπαδοί της Arsenal θα πρέπει να περιμένουν ακόμα μερικές σεζόν για να κλείσουν τον μπαλαδόρο Yaya Sanogo.

Η Chelsea, από την άλλη πλευρά, θα έκανε μεγάλο αγώνα για να συνεχίσει να αγοράζει τίτλους, εάν ο Abramovich εξαναγκαζόταν να παραχωρήσει την ιδιοκτησία της ομάδας ως συνέπεια της σύγκρουσης στην Κριμαία. Υπό τον Abramovich, το κλαμπ έχει ξοδέψει πάνω από 814 εκατομμύρια λίρες σε έξοδα μετακίνησης και ακόμα περισσότερα σε μισθούς. Η Chelsea, πιθανώς δεν θα χανόταν αλλά με τη μικρή της εμβέλεια, θα ίδρωναν για να μαζέψουν τα κονδύλια που χρειάζονται για να ανταγωνιστούν στην κορυφή του ποδοσφαίρου χωρίς την περιουσία του Roman.

Εκτός του ποδοσφαιρικού κλαμπ, ο Abramovich έχει στην ιδιοκτησία του ακίνητο στην Kensington Palace Gardens, μια από τις λεωφόρους όπου ζουν οι πολύ πλούσιοι-επονομαζόμενη ‘Γειτονιά των Δισεκατομμυριούχων’ λόγω των κατοίκων της. Ο Abramovich αγόρασε ένα ακίνητο 15 υπνοδωματίων έναντι 90 εκατομμυρίων λιρών το 2011. Είχε προσπαθήσει και στο παρελθόν να μείνει στην περιοχή, αλλά τον εμπόδισε δίνοντας μεγαλύτερη προσφορά για την έπαυλη ο αντίπαλος μεγιστάνας Len Blavatnik.

Παρόλο που φτιάχνει την περιουσία του στη Ρωσία, ο Blavatnik είναι απίθανο να ανησυχεί πολύ για το ενδεχόμενο επιβολής κυρώσεων. Ο δεύτερος πλουσιότερος άνθρωπος της Βρετανίας και ιδιοκτήτης της Warner Music Group είναι επίσης Αμερικανός πολίτης, που σημαίνει ότι υπάρχει μικρή πιθανότητα εθνικοποίησης των Blur ή να μας σώσει όλους από τους Coldplay. Οι τυχόν εναπομείναντες φαν των Babyshambles μπορούν επίσης να μείνουν ήσυχοι.

Ένας άλλος Ρώσος με επιρροή, είναι ο Alexander Lebedev πρώην πράκτορας της Κα Γκε Μπε και σημερινός ιδιοκτήτης εφημερίδας, αλλά ως ομιλιτικότατος επικριτής του Πούτιν, υπάρχει μικρή πιθανότητα η the Evening Standard να παραπέσει στη λάθος πλευρά οποιουδήποτε γεωπολιτικού παιχνιδιού.

Τα περισσότερα από τα υπόλοιπα περιουσιακά στοιχεία των δισεκατομμυριούχων- μετοχές σε εταιρίες, γιοτ και ιδιωτικά τζετ- βρίσκονται εκτός της Βρετανίας, οπότε είναι δύσκολο για τη βρετανική κυβέρνηση να τα βάλει στο στόχαστρο. Ευτυχώς, υπάρχουν ένα σωρό άλλοι, λιγότερο πλούσιοι Ρώσοι που ρίχνουν μετρητά στην κτηματομεσιτική φούσκα του Λονδίνου. Σύμφωνα με στοιχεία που συγκεντρώθηκαν από τον κτηματομεσίτη Knight Frank,  οι ιδιώτες που αγόρασαν περίπου το 21% των υπερπολυτελών ακινήτων, το 2013, στο Λονδίνο, εδρεύουν στη Ρωσία.

Οποιεσδήποτε κυρώσεις που περιορίζουν την ικανότητα των Ρώσων να αγοράσουν ακίνητα στο Λονδίνο θα μπορούσε να προκαλέσει προβλήματα για την αγορά  πρώτης γραμμής ακινήτων, ωστόσο αυτό δεν λέει τίποτα σε εσάς. Είναι ακόμα απίθανο να μειωθεί το ενοίκιο των κατοικιών που μπορείτε να αντέξετε οικονομικά ή να επιστραφεί στους ιδιοκτήτες του κάθε κατασχεμένο ακίνητο προκειμένου να έχουν να ζήσουν κάπου.

Εκτός από τους κτηματομεσίτες των μέγα-πλούσιων, μια άλλη επαγγελματική ομάδα που θα μπορούσε να χτυπηθεί εάν επιβληθούν αυστηρότερες κυρώσεις είναι οι δικηγόροι του Λονδίνου. Περίπου το 60% των εμπορικών νομικών υποθέσεων το 2012 αφορούσε ανθρώπους από τη Ρωσία και άλλες χώρες του πρώην σοβιετικού μπλοκ.

Μια πολύ γνωστή υπόθεση αφορούσε τον αποθανόντα επιχειρηματία Boris Berezovsky που είχε πάει στα δικαστήρια τον Abramovich. Ο πρώτος αξίωσε αποζημίωση 3,6 δις λιρών για τις ζημίες που υπέστη λόγω του μεριδίου του σε μια εταιρία πετρελαιοειδών. Ο Berezovsky έχασε και έπρεπε να πληρώσει 35 εκατομμύρια λίρες έξοδα στον Abramovich, ενώ το συνολικό κόστος φημολογείται ότι ήταν 100 εκατομμύρια λίρες.

Πιθανότατα και οι τραπεζίτες θα έκλαιγαν σε μια ενδεχόμενη απόσυρση των Ρώσων από το Λονδίνο. Ωστόσο είναι δύσκολο να ξέρει κανείς πόσα λεφτά θα έχαναν οι τραπεζίτες και άλλοι χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί που βρίσκονται στο Λονδίνο. Η εταιρία χρηματοοικονομικών δεδομένων Thomson Reuters έχει αναφέρει ότι τα τέλη που χρεώνονται από τους τραπεζίτες που βοηθούν τους Ρώσους να αυξήσουν τα χρήματα τους είναι περίπου 300 εκατομμύρια δολάρια το χρόνο. Υπάρχουν 70 ρωσικές εταιρίες εισηγμένες στο Χρηματιστήριο Αξιών του Λονδίνου, αλλά αυτό αντιστοιχεί μόνο στο 4% όλων των εταιριών στο LSE.

Παρόλα αυτά, αυτή ενδέχεται να είναι μια λάθος προσέγγιση για τις δυτικές κυβερνήσεις. Ο διευθυντής Οικονομικών Σπουδών στο City University, καθηγητής Michael Ben-Gad πιστεύει ότι οι κυρώσεις εις βάρος των ολιγαρχών είναι απλώς ένα τρόπος για τους πολιτικούς της Δύσης να δείξουν «ότι κάνουν κάτι», ενώ ελίσσονται για να αποφύγουν κάθε στεναχώρια που θα μπορούσαν να πάρουν από το είδος της πολιτικής που ίσως αναγκάσει τον Πούτιν να υποχωρήσει.

«Από το συνολικό ΑΕΠ, κοντά στο 20% είναι οι εξαγωγές και περίπου το 18% συνδέεται με το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο ή πράγματα που προέρχονται από αυτά. Πολλά από αυτά τα χρήματα πηγαίνουν κατευθείαν στη χρηματοδότηση της κυβέρνησης. Επιπλέον, το ίδιο το εμπόριο χρηματοδοτεί την εισαγωγή των καταναλωτικών αγαθών. Εάν αυτό κοπεί, θα είναι πραγματικά σοβαρό» μου είπε.

«Βασίζονται σε αυτές τις συναλλαγές, οπότε κατά πάσα πιθανότητα αυτό θα συνεχιστεί για κάποιο διάστημα αλλά [σε κάποια φάση] θα αρχίσουν να υπάρχουν συνέπειες. Χρειάζονται το ξένο συνάλλαγμα για να χρηματοδοτήσουν τα καταναλωτικά αγαθά στα οποία οι άνθρωποι τους έχουν μάθει να βασίζονται και να περιμένουν».

Η προσπάθεια αποσταθεροποίησης του καθεστώτος του Πούτιν μπορεί να είναι πιο επιτυχημένη, προκαλώντας έλλειψη αγαθών, πληθωρισμό, μείωση της αγοραστικής δύναμης του νομίσματος και μειώνοντας το βιοτικό επίπεδο, από ότι με την κατάσχεση μερικών αρχοντικών και κάποιων ποδοσφαιρικών ομάδων, ωστόσο θα προκαλούσε σοβαρό οικονομικό πλήγμα στη Δύση, διαταράσσοντας το εμπόριο και προκαλώντας αύξηση των ενεργειακών τιμών.

Κι ακόμα κι αν ο Κάμερον τσάντιζε τους ολιγάρχες του Λονδίνου επιβάλλοντας τους κυρώσεις, υπάρχουν πολλοί περισσότεροι από αυτούς στη Ρωσία και πολλοί οφείλουν τις περιουσίες τους στον Πούτιν. Σαν σύγχρονος τσάρος, επίσης παίζει σημαντικό ρόλο στη διατήρηση της ισορροπίας εξουσίας μεταξύ ανταγωνιστικών συμφερόντων. Εάν οι ολιγάρχες προσπαθούσαν να τον ανατρέψουν, θα δάγκωναν το χέρι που τους ταϊζει.

Ακολουθήστε το VICE στο Twitter, Facebook και Instagram.