Πώς το Hoodie Έγινε ένα Ρούχο με Φυλετικό Συμβολισμό

Στο Language of Clothes, τον οδηγό της Allison Lurie για την σημειολογία της μόδας που δημοσιεύτηκε το 1981, η συγγραφέας αναφέρεται σε «ρούχα κακών οιωνών» που φέρνουν φόβο και κακό σε αυτόν ή αυτή που τα φοράει. Η τοποθέτηση ακουμπά τόσο σε ψυχολογικά όσο και σε φολκλορικά και μυθολογικά στοιχεία, αναφερόμενη σε ρούχα που παίρνουν πάνω τους μια υπερφυσική αύρα κακού και κινδύνου.

Μπορεί να είναι κάτι τόσο αγαθό όσο ας πούμε ένα άσπρο μπλέιζερ, που η άσπιλη επιφάνειά του σου προκαλεί έναν παράλογο φόβο για την βρώμα και τους λεκέδες, δημιουργώντας σε αυτόν που το φοράει άγχος και διάφορες νευρώσεις. Μπορεί να είναι ένα πουλόβερ που σου έχει κάνει δώρο μια ή ένας πρώην, το οποίο πλέον συμβολίζει όλη την απόγνωση και τις άσχημες αναμνήσεις μιας αποτυχημένης σχέσης.

«Πιο δυσοίωνο και ευτυχώς πιο σπάνιο», γράφει η Lurie, «είναι το ρούχο εκείνο που προσελκύει καταστροφές και ατυχίες προς αυτόν που το φοράει και όχι προς το ίδιο το ρούχο». Στην καθομιλουμένη της δημοφιλούς και καθημερινής ενδυματολογίας και στην συνεχιζόμενη σχέση μεταξύ ρούχων και κοινωνικής διαμάχης, δεν υπάρχει κάποιο ρούχο που συμβολίζει καλύτερα το παραπάνω από το hoodie.

Εδώ και εκατοντάδες χρόνια, η κουκούλα έχει αποτυπωθεί στις λαϊκές παραδόσεις και την μυθολογία. Υπάρχει ήδη η σύνδεσή της με την Κοκκινοσκουφίτσα, η οποία κατατροπώνει τον κακό λύκο που έχει καταβροχθίσει την γιαγιά της. Αξίζει να σημειώσουμε ότι στο τέλος του παραμυθιού, ο λύκος σκοτώνεται. Ο Χάρος, η προσωποποίηση του θανάτου, απεικονίζεται συνήθως να φοράει μια σκούρα κουκούλα, όπως άλλωστε και το Ghost of Christmas Future στο A Christmas Carol του Καρόλου Ντίκενς. Οι κουκούλες κρύβουν, αποκρύπτουν. Το να τις φοράς, για πολλούς σημαίνει ότι έχεις κάτι να κρύψεις.

Η μπλούζα με κουκούλα, το hoodie δηλαδή, είναι ένα ρούχο με παρουσία σε όλον τον κόσμο, που «κουβαλά» μια σχέση τόσο με την πρακτικότητα όσο με την αντικουλτούρα. Φτιάχτηκε αρχικά την δεκαετία του '30, με σκοπό να εξυπηρετήσει τους εργάτες που δούλευαν σε χαμηλές θερμοκρασίες, αλλά με τον καιρό εξελίχτηκε σε ένα σήμα κατατεθέν του street style, το οποίο φοριέται από surfers, skaters και όχι μόνο. Τα τελευταία χρόνια όμως έχει συνδεθεί με πιο σκοτεινές εικόνες και καταστάσεις.

Κάποια από τα άτομα που φορούν hoodies, το κάνουν για να κρύψουν τα πρόσωπά τους ενώ διαπράττουν εγκλήματα και πλέον για ένα μέρος του κοινού, το hoodie αντιπροσωπεύει τους συμμορίτες και την παραστρατημένη νεολαία. Στα μέσα της δεκαετίας του '90, το hoodie συνδέθηκε με τη αναρχική και δολοφονική αύρα του Ted Kaczynski, του Unabomber, όταν ένα σκίτσο της αστυνομίας που τον απεικόνιζε με hoodie και γυαλιά ηλίου, έκανε τον γύρο του media-κού κόσμου. Στον χώρο της haute couture, η νέα σημασία του ενδύματος χρησιμοποιήθηκε για να δώσει σε ακριβά ρούχα έναν αέρα ανατρεπτικής γοητείας. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η συλλογή hoodies του Raf Simons που εμπνεύστηκε από τις ενδυματολογικές επιλογές τρομοκρατών μόλις μερικούς μήνες πριν τα συμβάντα της 11ης Σεπτεμβρίου.

Το 2012, το hoodie βρέθηκε ξανά στα πρωτοσέλιδα όταν αναμείχτηκε στην είδηση του θανάτου του Trayvon Martin. Η ιστορία πλέον γνωστή: Ο 17χρονος Martin, ακολουθήθηκε, πυροβολήθηκε και δολοφονήθηκε από τον George Zimmerman, έναν αυτοανακηρυγμένο «φύλακα» της γειτονιάς του, που υπέθεσε ότι ο νεαρός ήταν εγκληματίας, επειδή ήταν μαύρος και φορούσε hoodie. H κοινή γνώμη της χώρας διαιρέθηκε με αφορμή το συμβάν και το hoodie έγινε άλλο ένα σύμβολο διαφωνίας. Κόσμος σε διάφορες περιοχές των Ηνωμένων Πολιτειών, συμπεριλαμβανομένων και της ομάδας μπάσκετ των Miami Heat, φόρεσαν hoodies ως ένδειξη αλληλεγγύης στον δολοφονημένο Trayvon, ενώ ο παρουσιαστής του Fox News Geraldo Rivera, υποστήριξε παντελώς παράλογα, πως το ρούχο που φόρεσε ο νεαρός είχε «βοηθήσει» στον θάνατό του.

Τα hoodies πλέον είναι αναμεμειγμένα σε μια φαινομενικά αέναη κουβέντα στις Ηνωμένες Πολιτείες, με φυλετικές και οικονομικοκοινωνικές προεκτάσεις που επικεντρώνεται ιδιαίτερα στην κρατική βία προς την μαύρη κοινότητα. Φαντάζει ταιριαστό λοιπόν το ότι ένα hoodie ήταν το ρούχο που φορούσε ο 12χρονος Tamir Rice, όταν δολοφονήθηκε σε ένα δημόσιο πάρκο από έναν αστυνομικό του Cleveland, επειδή έπαιζε με ένα πλαστικό όπλο.

Το hoodie λοιπόν γίνεται πραγματικά ένα «ρούχο κακών οιωνών». Για κάποιους, το hoodie σημαίνει πλέον απλά αλητεία. Άλλοι τα φορούν για να διαμαρτυρηθούν για τον ρατσισμό και την βία που εκφράζεται προς μαύρους άντρες. Από την μια έχεις το Million Hoodies Movement for Justice και από την άλλη έχεις καταστήματα που τα απαγορεύουν, γιατί ανησυχούν ότι τα φορούν εγκληματίες. Τα hoodies είναι ένας εξαιρετικός τρόπος να κρατήσεις τον εαυτό σου ζεστό και στεγνό, αλλά πλέον συμβολίζουν πολλά περισσότερα από κάτι τόσο απλό.

Ακολουθήστε το VICE στο Twitter, Facebook και Instagram.