Έγκλημα

Ο Βασιλιάς του Bitcoin θα Εκδοθεί στις ΗΠΑ

Ο Alexander Vinnik δήλωσε: «Στην Ελλάδα ήρθα για διακοπές με την οικογένειά μου και στους υπολογιστές είχα κινούμενα σχέδια για τα παιδιά».
Φωτό: Αλέξανδρος Αβραμίδης

UPDATE 4 Οκτωβρίου: Να εκδοθεί στις ΗΠΑ, όπου κατηγορείται για ξέπλυμα τεσσάρων δισεκατομμυρίων δολαρίων, αποφάσισε το πρωί της Τετάρτης το Συμβούλιο Εφετών Θεσσαλονίκης για τον Ρώσο Alexander Vinnik. «Έχετε δικαίωμα να ασκήσετε έφεση στον Άρειο Πάγο. Λύεται η συνεδρίαση», ήταν τα τελευταία λόγια της προέδρου, κατά την ολιγόλεπτη δημόσια διαδικασία στη δικαστική αίθουσα του υπογείου των δικαστηρίων της Θεσσαλονίκης. Ο ίδιος ο Vinnik εμφανίστηκε σχετικά άνετος, μάλιστα ζήτησε τον λόγο και απευθυνόμενος προς τους δικαστές, είπε στα ελληνικά «Kαλημέρα». Και συνέχισε: «Θέλω να πω για ακόμη μια φορά ότι δεν έχω σχέση με όσα κατηγορούμαι. Δεν ήμουν ούτε ιδιοκτήτης ούτε διαχειριστής, ούτε λογιστής της ηλεκτρονικής πλατφόρμας (σσ: BTC-e). Είμαι τεχνικός σε θέματα Διαδικτύου και η πλατφόρμα ήταν απλώς ένας από τους πελάτες μου, στον οποίο πρόσφερα τις υπηρεσίες μου», είπε. Στην επισήμανση της προέδρου για τους υπολογιστές και τα κινητά που είχε μαζί του και κατασχέθηκαν στο ξενοδοχείο της Χαλκιδικής, ο Ρώσος απάντησε: «Αυτά δεν έχουν καμία απολύτως σχέση με τη δουλειά μου. Στην Ελλάδα ήρθα για διακοπές με την οικογένειά μου και στους υπολογιστές είχα κινούμενα σχέδια για τα παιδιά. Θα ήθελα ακόμη μία φορά να σας παρακαλέσω να μη με εκδώσετε στις ΗΠΑ», είπε ο Vinnik. Το δικαστήριο έκρινε διαφορετικά κι επίσης διέταξε την αποστολή των κατασχεθέντων ηλεκτρονικών συσκευών στις αμερικάνικες αρχές. Η συνέχεια θα δοθεί στον Άρειο Πάγο. Εκτός από τις ΗΠΑ, την έκδοση του 38χρονου Mr Bitcoin ζητούν και οι Ρώσοι.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

«Μου αρέσει η τεχνολογία, αλλά είμαι αθώος»

Την Παρασκευή, δείχνοντας τη θρησκευτική εικόνα στον τοίχο της δικαστικής αίθουσας, ψύχραιμος, κρατώντας σημειώσεις και δηλώνοντας αθώος για όσα βαρύτατα τού καταλογίζονται, ο Alexander Vinnik ή αλλιώς «βασιλιάς του bitcoin», παρουσιάστηκε το πρωί της Παρασκευής στη δημόσια συνεδρίαση του Συμβουλίου Εφετών Θεσσαλονίκης, όπου συζητήθηκε το αίτημα για την έκδοσή του στις ΗΠΑ.

Ο Vinnik συνελήφθη τον Ιούλιο σε ξενοδοχείο της Χαλκιδικής, βάσει διεθνούς εντάλματος, με την κατηγορία ότι «ξέπλενε» μέσω πλατφόρμας ανταλλαγής ψηφιακών νομισμάτων (bitcoin) στο Διαδίκτυο κέρδη εγκληματικών οργανώσεων, το ύψος των οποίων υπολογίζεται από το αμερικάνικο Υπουργείο Δικαιοσύνης στα 4 δισ. δολάρια. Ο Ρώσος μετήχθη νωρίς το πρωί από τη φυλακή Διαβατών στα δικαστήρια Θεσσαλονίκης. Στην είσοδο τον περίμεναν τηλεοπτικά συνεργεία ξένων ειδησεογραφικών πρακτορείων και από τις δύο πλευρές του Ατλαντικού, καθώς, εκτός από τους Αμερικανούς, την έκδοσή του ζητούν ταυτόχρονα και οι Ρώσοι –τυπικά για άλλη κατηγορία – σε μια υπόθεση που θυμίζει ψυχροπολεμικό κατασκοπικό θρίλερ. Σημειώνεται ότι παράλληλη έρευνα έχουν ξεκινήσει και οι ελληνικές Αρχές.

Στη δικαστική αίθουσα του τρίτου ορόφου εμφανίστηκε ψύχραιμος, κρατώντας έναν μπλε φάκελο με σημειώσεις. Το πρώτο πράγμα που έκανε όταν τού δόθηκε ο λόγος ήταν να δείξει προς τον τοίχο πάνω από τα κεφάλια των δικαστών. «Στα ρωσικά δικαστήρια δεν υπάρχουν θρησκευτικές εικόνες, όπως εδώ. Είμαι χριστιανός ορθόδοξος και θα μιλήσω μπροστά σε μια θρησκευτική εικόνα», είπε. Στη συνέχεια εξιστόρησε ότι γεννήθηκε στην πόλη Κουργκάν, χωμένη στα Ουράλια Όρη, το μοναχοπαίδι ενός ξυλουργού και μιας μαγείρισσας. «Μου άρεσε από μικρό η τεχνολογία, θυμάμαι ότι στο δημοτικό συναρμολογούσα ραδιοφωνάκια και διάβαζα περιοδικά με τεχνολογικά θέματα. Αργότερα, επειδή δεν είχα χρήματα, νοίκιαζα έναν υπολογιστή Spectrum και έφτιαχνα μόνος απλά ηλεκτρονικά προγράμματα», είπε.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

O Ρώσος δεν θέλει να εκδοθεί στις ΗΠΑ, «γιατί δεν έχω καμία σχέση με τις κατηγορίες» κι επίσης «διότι ένας και μόνο άνθρωπος δεν είναι πρακτικά δυνατόν να κάνει αυτά για τα οποία κατηγορούμαι».

Ο Vinnik κατηγορείται ως διαχειριστής της πλατφόρμας BTC-e μέσω της οποίας φέρεται να ξεπλένουν αστρονομικά κέρδη εγκληματικές οργανώσεις ανά τον κόσμο – από χάκερ που μολύνουν υπολογιστές και ζητούν ψηφιακά λύτρα, έως φοροφυγάδες και έμποροι ναρκωτικών. «Είμαι τεχνικός σε θέματα διαδικτύου, όμως δεν έχω καμία σχέση με τη συγκεκριμένη πλατφόρμα. Δεν ήμουν ο διαχειριστής της ούτε γνωρίζω ποιος είναι», είπε ο Ρώσος. Στην ερώτηση των δικαστών, πάντως, γιατί η λειτουργία της BTC-e πάγωσε αμέσως μετά τη σύλληψή του, ο ίδιος το απέδωσε στην τύχη. «Ίσως ήταν σύμπτωση», είπε. Ο Vinnik δήλωσε ότι δεν θέλει να εκδοθεί στις ΗΠΑ, «γιατί δεν έχω καμία σχέση με τις κατηγορίες» κι επίσης «διότι ένας και μόνο άνθρωπος δεν είναι πρακτικά δυνατόν να κάνει αυτά για τα οποία κατηγορούμαι».

Η σύζυγος με την Καινή Διαθήκη

Στο δικαστήριο βρέθηκε ο γενικός πρόξενος της Ρωσίας στη Θεσσαλονίκη και η σύζυγος του Ρώσου, Alexandra Shevchenko. Η ίδια κρατούσε ένα αντίγραφο της Καινής Διαθήκης και φορούσε νάρθηκα στον αυχένα, λόγω στρες και αφόρητης πίεσης, όπως είπε. «Συνέλαβαν τον σύζυγό μου 20 άτομα, μπροστά στα μάτια των παιδιών μας», κατέθεσε στο δικαστήριο η Shevchenko. «Κάναμε διακοπές στη Χαλκιδική, στην Ελλάδα ερχόμαστε κάθε χρόνο για διακοπές». Η ίδια δήλωσε βέβαιη για την αθωότητα του συζύγου της. «Ήταν εξειδικευμένος τεχνικός. Δεν ήταν διαχειριστής της ψηφιακής πλατφόρμας, όπως τον κατηγορούν. Πρώτη φορά άκουσα το όνομα της BTC-e όταν συνελήφθη ο σύζυγός μου», κατέθεσε και πρόσθεσε ότι την οικογένεια συντηρούν πλέον οι γονείς της, καθώς η ίδια δεν εργάζεται.

Η πρώτη σελίδα του κατηγορητηρίου των ΗΠΑ.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Χαμένοι στη μετάφραση

Η δημόσια συνεδρίαση κράτησε δυόμιση ώρες και χαρακτηρίστηκε από την αμφιλεγόμενη κατάθεση του δεύτερου μάρτυρα (εκτός της συζύγου), αλλά και τις ενστάσεις των συνηγόρων υπεράσπισης για την ακρίβεια της μετάφρασης από τη Ρωσίδα διερμηνέα, που καθόταν δίπλα στον Vinnik. Ο μάρτυρας, ρωσικής καταγωγής, δήλωσε ιδιοκτήτης πλατφόρμας ανταλλαγής ψηφιακών νομισμάτων και κλήθηκε να καταθέσει ως ειδικός. Η μετάφραση ήταν πράγματι προβληματική, για παράδειγμα στην ερώτηση ενός εκ των δικηγόρων, εάν ο Vinnik ήταν διαχειριστής της BTC-e, η διερμηνέας μετέφρασε «χρήστης», με αποτέλεσμα να προκληθεί ένταση. Ο μάρτυρας βεβαίωσε ότι η πλατφόρμα έπεσε μετά τη σύλληψη του Ρώσου στη Χαλκιδική και την κατάσχεση του υπολογιστή του, ωστόσο η υπεράσπιση αντέδρασε εκ νέου, λέγοντας ότι η σελίδα έπεσε προσωρινά μετά το μπλοκάρισμα του σέρβερ στη Βουλγαρία – πάντως η σελίδα μέχρι σήμερα είναι μπλοκαρισμένη.

«Το BTC-e ήταν μια ηλεκτρονική πλατφόρμα, ανάλογη με το Facebook, πολύ διαδεδομένη στη Ρωσία. Μπορεί οποιοσδήποτε να αγοράσει bitcoin ελεύθερα, χωρίς να δηλώσει στοιχεία ταυτότητας ή κάποιον τραπεζικό λογαριασμό», κατέθεσε ο μάρτυρας. Ο ίδιος είπε ότι η έδρα των νομικών προσώπων που διαχειριζόταν το BTC-e ήταν στη Σκωτία και ότι οι χρηματικές συναλλαγές γινόταν μέσω κάποιας εταιρείας "Μάιζους", τσέχικης με έδρα το Λονδίνο, γεγονός που περιέπλεξε ακόμη περισσότερο την υπόθεση.

Ο εισαγγελέας της έδρας ήταν κατηγορηματικός, προτείνοντας την έκδοση του Vinnik στις ΗΠΑ. «Με σαφήνεια προκύπτει ότι ήταν ο διαχειριστής της πλατφόρμας, μεταξύ άλλων και από την κατάθεση του μάρτυρα, που λέει ότι η σελίδα έπεσε μετά τη σύλληψή του. Μέσω της πλατφόρμας νομιμοποιούνταν έσοδα εγκληματικών οργανώσεων», είπε ο εισαγγελέας. «Υπάρχουν επαρκείς ενδείξεις για την τέλεση των αδικημάτων κι επίσης στον φάκελο των αμερικανικών δικαστικών Αρχών περιλαμβάνονται όλα τα απαραίτητα νομικά έγγραφα για την έκδοσή του, βάσει και της σχετικής διμερούς σύμβασης μεταξύ Ελλάδας – ΗΠΑ. Το BTC-e είχε διακομιστή στο Σαν Φρανσίσκο».

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Το «real money»

Οι δικηγόροι του Vinnik αντέκρουσαν όλα τα παραπάνω. Ο επικεφαλής της υπεράσπισης, Αλέξανδρος Λυκουρέζος, δήλωσε ότι δεν υφίστανται οι λόγοι έκδοσης, καθώς, όπως είπε, οι δύο μαρτυρικές καταθέσεις πρακτόρων του FBI που περιλαμβάνονται στον φάκελο, ελήφθησαν μόλις στις 9 Αυγούστου 2017, επτά μήνες μετά την έκδοση του αμερικανικού εντάλματος. Ο κ. Λυκουρέζος πρόσθεσε ότι δεν προκύπτει από κανένα στοιχείο ότι ο Vinnik, ως τεχνικός, μπορούσε να γνωρίζει την πηγή του βρώμικου χρήματος ούτε προσδιορίζεται πώς το υποτιθέμενο μερίδιό του εμβάστηκε σε λογαριασμούς που διαχειριζόταν ο ίδιος.

Η διαδικασία ήταν μια καταβύθιση στον κόσμο του darkweb ή «σκοτεινού διαδικτύου». Οι Ξανθίππη Μωυσίδου και Ηλίας Σπυρλιάδης, επίσης συνήγοροι υπεράσπισης, σημείωσαν ότι οι συναλλαγές σε bitcoin είναι μεν ανώνυμες, ωστόσο πίσω από αυτές υπάρχουν συναλλαγές αληθινού χρήματος – «real money», ειπώθηκε χαρακτηριστικά. «Ο Vinnik ήταν τεχνικός σύμβουλος, όμως υπάρχει ιδιοκτήτης της εταιρείας που έκανε τις συναλλαγές μέσω τραπεζικών λογαριασμών. Ο τεχνικός σύμβουλος εκτελούσε τις εντολές για συναλλαγές σε bitcoin, ωστόσο η πλατφόρμα έχει νομική οντότητα, υφίσταται και κάνει συναλλαγές αληθινού χρήματος».

Περισσότερα από το VICE

Οι Αρχές Έκρυψαν τον Πατέρα Κλεομένη για Λίγο Κάτω από το Χαλί

Οι Γυναίκες που Κοιμούνται Διαρκώς για να Χάσουν Κιλά

Πώς να Διδάξεις τα Έφηβα Αγόρια να Σέβονται τις Γυναίκες

Ακολουθήστε το VICE στο Twitter, Facebook και Instagram.