FYI.

This story is over 5 years old.

Το Ποδόσφαιρο Έχει Μεγάλο Πρόβλημα Παράνομης Εμπορίας Παιδιών

Η FIFA μόνο δειλά βήματα έχει κάνει προς την κατεύθυνση προστασίας των νεαρών ποδοσφαιριστών.
Colin McGowan
Κείμενο Colin McGowan
28.1.15
Photo via WikiMedia Commons

Το ποδόσφαιρο έχει πρόβλημα διακίνησης παιδιών. Υπάρχουν ακαδημίες νέων στη Δυτική Αφρική που λειτουργούν χωρίς άδεια και πρακτικά πωλούν 9χρονους σε Ευρωπαίους και Άραβες μεσάζοντες, ο οποίοι στη συνέχεια προσπαθούν να δώσουν παιδιά σε ευρωπαϊκούς συλλόγους. Στη Νότια Αμερική γίνονται συμφωνίες ιδιοκτησίας τρίτων μέσω των οποίων ύποπτοι επιχειρηματίες αγοράζουν τα δικαιώματα εφήβων και ελέγχουν το που παίζουν σε ολόκληρη την καριέρα τους. Ευρωπαϊκοί σύλλογοι μεγαθήρια αντλούν πιτσιρικάδες από όλο τον πλανήτη, τους εγγράφουν στις δικές τους ακαδημίες νέων και τις ομάδες τροφοδότες. Η εξαγορά αυτών των ταλέντων είναι βάναυση, απάνθρωπη και σε μεγάλο βαθμό ανεξέλεγκτη.

Η FIFA μόνο δειλά βήματα έχει κάνει προς την κατεύθυνση προστασίας των νεαρών ποδοσφαιριστών. Τον Οκτώβριο του 2009, θέσπισε νόμο που ορίζει πως κάθε μετεγγραφή παίκτη κάτω των 18 ετών πρέπει να εγκριθεί από την υποεπιτροπή της Επιτροπής Καταστάσεως Παικτών της FIFA. Αυτή η υποεπιτροπή κρίνει εάν οι μετεγγραφές παραβιάζουν το άρθρο 19, που αποτελεί την πολιτική η οποία προστατεύει τους ανήλικους από το να σταλούν μακριά από το σπίτι τους, σε ξένους συλλόγους που ίσως να μην τους φροντίζουν σωστά.

Το νόημα του Άρθρου 19 είναι ότι κανένας παίκτης κάτω των 18 δεν μπορεί να μεταφερθεί σε διεθνές επίπεδο εκτός κι αν: 1) η οικογένεια του παίκτη μετακομίζει στην ίδια χώρα με τη νέα του ομάδα για λόγους που δεν συνδέονται με το ποδόσφαιρο, 2) ο παίκτης μετεγγράφεται από έναν σύλλογο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον άλλον και δεν είναι νεότερος από 16 ετών ή 3) ο παίκτης ζει σε μικρή απόσταση από τη νέα του ομάδα (100 χιλιόμετρα ή λιγότερο). Ίσως μπορείτε να δείτε τα κραυγαλέα κενά σε αυτό το νόμο. Η οικογένεια ενός 14χρονου Βραζιλιάνου μπορεί να αποφασίσει να μετακομίσει στη Βαρκελώνη για λόγους που δεν είναι καθόλου σαφής αλλά σίγουρα δεν έχουν καμία σχέση με το ποδόσφαιρο και έτσι να είναι νόμιμη η εγγραφή του παιδιού στην ακαδημία La Masia της Μπαρτσελόνα.

Υπάρχουν κι άλλοι τρόποι για να ξεπερνιούνται τα εμπόδια του Άρθου 19. Η Μπορούσια Ντόρτμουντ για παράδειγμα, υπέγραψε με τον Αμερικανό φόργουορντ Christian Pulisic μόλις έκλεισε τα 16, τον Σεπτέμβριο του 2014. Μπορούσαν να το κάνουν αυτό γιατί ο Pulisic κατάφερε να αποκτήσει κροατικό διαβατήριο λόγω του ότι ο παππούς του είχε γεννηθεί στην Κροατία. Η μετεγγραφή προχώρησε σαν ο Pulisic να είχε μεγαλώσει στο Ζάγκρεμπ αντί στο Hershey, της Πενσιλβάνια. Συχνά, βλέπουμε Τούρκους κάτω των 18 στις ομάδες νέων των κορυφαίων γερμανικών συλλόγων παρά το ότι η Τουρκία δεν ανήκει στην Ευρωπαϊκή Ένωση, γιατί η Γερμανία αποτελεί τη χώρα διαμονής εκατομμυρίων ξένων τουρκικής εθνότητας ή υπηκοότητας. Δεν είναι ασυνήθιστο, ένα 16χρονο φαινόμενο από την Κωνσταντινούπολη να ανακαλύψει ξαφνικά ότι έχει κάποιον μακρινό συγγενή στο Μόναχο ή ο πατέρας του να κυνηγήσει μια αμφισβητήσιμης νομιμότητας εργασία στην Στουτγάρδη.

Στην Ισπανία, οι σύλλογοι παραβιάζουν τους κανονισμούς με την λεπτότητα που ένας ειδικός στις κατεδαφίσεις βάζει εκρηκτικά στην πόρτα του θησαυροφυλακίου μιας τράπεζας. Πέρυσι, όταν η Μπαρτσελόνα μπήκε στο μικροσκόπιο της FIFA, αποκαλύφθηκε ότι στις ομάδες νέων είχε παίκτες κάτω των 18 ετών από χώρες εκτός Ευρώπης και οι οποίοι είχαν μετακομίσει στην καταλανική πρωτεύουσα χωρίς τους γονείς τους και χωρίς η Μπαρτσελόνα να έχει πολυκοινοποιήσει στην ισπανική ομοσπονδία ποδοσφαίρου την παρουσία τους. Το μόνο που είχε κάνει η Μπάρτσα ήταν να καταχωρήσει τους νέους στην καταλανική ομοσπονδία κι αυτό ήταν όλο, μέχρι που κάποιος το σφύριξε ανώνυμα στα όργανα της FIFA. Η υποεπιτροπή της Επιτροπής Καταστάσεων των Παικτών δεν είχε πάρει και τόση μυρωδιά την περίοδο που έγιναν οι παράνομες μετεγγραφές.

Τώρα, φαίνεται ότι η Ρεάλ Μαδρίτης κάνει κάτι ανάλογο. Οι λεπτομέρειες είναι κάπως ασαφείς -μιλάμε για έρευνα της FIFA, άρα είναι αναμενόμενη η ασάφεια- αλλά φαίνεται πως η Μαδρίτη υπογράφει ανεπίσημα και στη συνέχεια καταχωνιάζει ξένους πιτσιρικάδες ακόμα και ηλικίας 12 ετών σε μικρές ομάδες-τροφοδότες με την πρόθεση να τους μετεγγράψει σε έναν από τους πολλούς συλλόγους παίδων ή εφήβων της, μόλις εξελιχθούν περαιτέρω. Φυσικά εάν η εξέλιξη ενός παιδιού σταματήσει ή καθυστερήσει, το αφήνουν στην τύχη του. Βασικά, η Μαδρίτη επιχειρεί να προ-υπογράψει ανήλικα ξένα ταλέντα κρύβοντας τα σε συλλόγους με τους οποίους συνδέεται. Αυτή η τακτική της δίνει επίσης τη δυνατότητα αποποίησης ευθύνης. Τι; Δεν είμασταν εμείς που παράνομα εγγράψαμε αυτούς τους παίκτες. Ήταν η Ρασίνγκ!

Η Ρεάλ και η Μπάρτσα δεν είναι οι μόνες ομάδες. Λερωμένη μπορεί να έχουν τη φωλιά τους επίσης οι Ατλέντικο Μαδρίτης, Ράγιο Βαγεκάνο και Βαλένθια. Αυτοί οι ισπανικοί σύλλογοι κάνουν αυτές τις μαλακίες επειδή έχουν τη δυνατότητα να το κάνουν. Η FIFA τα πάει εξαιρετικά άσχημα στο να κρατάει αρχείο μετακίνησης παικτών, παρόλο που έχει συστήματα σχεδιασμένα για να κάνουν αυτό ακριβώς. Ένας 12χρονος μετακινείται από την Μπογκοτά σε προάστιο της Μαδρίτης και κανείς εκτός από εκείνους που εμπλέκονται στην «κλοπή» του δεν το παρατηρεί. Τα σφυρίγματα πέφτουν πολύ μετά το γεγονός, εάν πέσουν κιόλας, και όχι λόγω των φοβερών ομάδων ελέγχου της FIFA αλλά επειδή οι αντίπαλοι σύλλογοι καρφώνουν ο ένας τον άλλον στις επίσημες ποδοσφαιρικές αρχές. (Δεν θα εξέπλησσε κανέναν, εάν αυτή η έρευνα για την Ρεάλ Μαδρίτης ενεργοποιήθηκε από κάποιο μικρό πουλάκι στο γήπεδο Nou Camp της Μπαρτσελόνα).

Πότε δεν μαθαίνουμε την πλήρη ανικανότητα της FIFA σε αυτά τα θέματα επειδή φροντίζουν να το κρύψουν. Ακόμα και μετά το χαστούκι της FIFA στην Μπάρτσα με την απαγόρευση μετεγγραφών για ένα χρόνο, δεν αποκάλυψαν και πολλές λεπτομέρειες για το τι έκανε λάθος η Μπαρτσελόνα. Το Δελτίο Τύπου έγραφε: «Διαπιστώθηκε ότι η ισπανική ομοσπονδία ποδοσφαίρου και η Μπαρτσελόνα έχουν παραβιάσει πολλές διατάξεις που αφορούν τις μετεγγραφές διεθνών και την πρώτη καταχώρηση μη Ισπανών ανηλίκων στο σύλλογο». Ονόματα δεν δόθηκαν. Δεν αποκαλύφθηκαν συγκεκριμένες παραβάσεις. Κυκλοφόρησαν φήμες στον ισπανικό Τύπο μετά την απόφαση σχετικά με το πώς και πότε η Μπαρτσελόνα παραβίασε το νόμο και το περίεργο είναι πως μερικές από τις φήμες είναι πιθανό να ήταν αληθινές, αλλά δεν γνωρίζουμε ποιες. Όλοι είμαστε βέβαιοι ότι οι Καταλανοί είχαν υπογράψει με κάποιους παίκτες που δεν θα έπρεπε και πως αυτό που έκαναν λάθος ήταν αρκετά σοβαρό ώστε να δικαιολογείται η βαριά κύρωση.

Η FIFA δεν θέλει να βρίσκεται στη θέση να τιμωρήσει τους πιο δημοφιλείς και ισχυρούς συλλόγους στον κόσμο. Το μήνυμά της στην Μπάρτσα, εκκωφαντικό και σαφές, ήταν όχι τόσο μια εντολή για να σταματήσει από αυτό που έκανε, όσο στο να ακολουθήσεις με το ζόρι τους κανόνες στο μέλλον. Οι γαλαζοαίματοι του ποδοσφαίρου στη Ζυρίχη αναγκάστηκαν να χτυπήσουν το σφυράκι στο έδρανο και να πάρουν απόφαση επειδή οι παραβάσεις της Μπαρτσελόνα ήταν τόσο κατάφωρες που δεν μπορούσαν να αγνοηθούν. Κανείς αναρωτιέται, εάν στο τέλος αυτού του σκανδάλου της Ρεάλ Μαδρίτης, θα διαπιστωθεί ότι τεχνικά ο σύλλογος είναι κατά κάποιο τρόπο νομότυπος ώστε να αποφύγει τις σοβαρές κυρώσεις. Η αντίληψη που υπάρχει είναι ότι η FIFA θα προσπαθήσει σκληρά για να το κάνει αυτό.

«Η FIFA παίρνει πολύ σοβαρά το θέμα της προστασίας των ανηλίκων στο ποδόσφαιρο» σύμφωνα με δελτίο Τύπου που βγήκε σχετικά με την τιμωρία της Μπαρτσελόνα. Εάν ήταν έτσι τα πράγματα, τότε το Άρθρο 19 δεν θα είχε τόσο μεγάλες τρύπες και η παγκόσμια ποδοσφαιρική αρχή θα έκανε κάτι για να απαγορευτούν οι Αφρικανοί παίκτες από αυτές τις άθλιες ακαδημίες-αρπακτικά των νέων ποδοσφαιριστών. (Για να είμαι δίκαιος, η FIFA πέρασε προσφάτως απαγόρευση στην ιδιοκτησία τρίτων, αλλά ας δούμε τι μορφή θα πάρει ο κανονισμός και πώς θα εφαρμοστεί πριν να την επαινέσουμε για αυτόν).

Εάν η προστασία των ανηλίκων είναι πράγματι κορυφαία προτεραιότητα της FIFA, τότε το σύστημα γραφειοκρατία της πρέπει να διαλυθεί εντελώς και να ξαναοικοδομηθεί από την αρχή, γιατί δεν μπορεί να εργαστεί προς την κατεύθυνση υλοποίησης των στόχων της με οποιαδήποτε ταχύτητα ή επάρκεια. Είναι πιο πιθανό, η FIFA να ενδιαφέρεται μόνο να φαίνεται ότι ενδιαφέρεται για την ευημερία των παιδιών που πέφτουν θύματα εκμετάλλευσης ενός συστήματος που επιτρέπει την άφθονη εκμετάλλευση. Είναι ένα σύστημα, του οποίου η FIFA, με όλες τις συνήθεις μεθόδους της, είναι συνένοχος.

Ακολουθήστε το VICE στο Twitter, Facebook και Instagram.