Πολιτική

Μπορούν να Συλληφθούν οι Καταλανοί αν Ψηφίσουν στο Δημοψήφισμα για την Ανεξαρτησία;

Η ισπανική κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι το δημοψήφισμα της Κυριακής είναι αντισυνταγματικό. Τι θα συμβεί, λοιπόν, στους Καταλανούς που σκοπεύουν, παρ’ όλα αυτά, να ψηφίσουν;
Ana Iris Simón
Κείμενο Ana Iris Simón

Το άρθρο δημοσιεύτηκε αρχικά στο VICE Spain.

Την Κυριακή 1 Οκτωβρίου, εκατομμύρια Καταλανοί σχεδιάζουν να ψηφίσουν στο δημοψήφισμα που θα καθορίσει κατά πόσο η Καταλονία πρέπει να αποσχιστεί από την Ισπανία. Όμως η ισπανική κυβέρνηση έχει υποσχεθεί να κάνει ό,τι περνάει από το χέρι της για να εμποδίσει την αντισυνταγματική, όπως την αποκαλεί, ψηφοφορία. Δέκα εκατομμύρια ψηφοδέλτια έχουν κατασχεθεί και ο Πρωθυπουργός της Ισπανίας, Μαριάνο Ραχόι, επιβεβαίωσε ότι εκατοντάδες αστυνομικοί θα μεταβούν σε εκλογικά κέντρα ώστε να αποτρέψουν την ψηφοφορία. Στο μεταξύ, η περιφερειακή κυβέρνηση της Καταλονίας διαβεβαίωσε πως, ό,τι και να γίνει, το δημοψήφισμα θα διεξαχθεί.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Η αντιπαράθεση κλιμακώθηκε τις τελευταίες ημέρες, ενώ η χώρα αναμένει την απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου της Ισπανίας σχετικά με τη νομιμότητα του δημοψηφίσματος – μια απόφαση που ενδέχεται να μην έχει ληφθεί πριν την Κυριακή. Στις 24 Σεπτεμβρίου, ακριβώς μια εβδομάδα πριν την προγραμματισμένη ψηφοφορία, χιλιάδες άνθρωποι συγκεντρώθηκαν στους δρόμους της καταλανικής πρωτεύουσας της Βαρκελώνης απαιτώντας να πραγματοποιηθεί το δημοψήφισμα. Την επόμενη μέρα, ο Γενικός Εισαγγελέας της Ισπανίας, José Manuel Maza, είπε ότι αν πράγματι διεξαχθεί, δεν μπορεί να αποκλείσει το ενδεχόμενο σύλληψης του προέδρου της Καταλονίας, Carles Puigdemont.

Τι θα συμβεί, όμως, σε όσους επιχειρήσουν να ψηφίσουν την Κυριακή; Μπορεί να συλληφθούν και αυτοί; Οι συνάδελφοί μας στο VICE Spain –οι οποίοι έχουν την έδρα τους στη Βαρκελώνη– μίλησαν στον ποινικολόγο José Manuel Fontes, για να μάθουν τι μπορεί να συμβεί αν ψηφίσουν στο δημοψήφισμα.

Το Σύνταγμα προστατεύει το δικαίωμα των πολιτών να ψηφίζουν, όμως αυτό δεν σημαίνει ότι η κυβέρνηση είναι υποχρεωμένη να λάβει υπόψιν της τα αποτελέσματα του δημοψηφίσματος.

VICE: Αν οι Καταλανοί ψηφίσουν την Κυριακή, θα μπορεί η ισπανική κυβέρνηση να τους συλλάβει ή να τους τιμωρήσει με οποιονδήποτε τρόπο;
José Manuel Fontes: Θεωρητικά, η κυβέρνηση δεν μπορεί να σε τιμωρήσει επειδή ψήφισες, καθώς το δικαίωμα της ψήφου προστατεύεται από το Σύνταγμά μας. Όμως η νομιμότητα του ίδιου του δημοψηφίσματος εξετάζεται αυτήν τη στιγμή από το Συνταγματικό Δικαστήριο και οι κανόνες που ρυθμίζουν κανονικά τις εκλογές έχουν ανασταλεί. Επομένως, μέχρι να ανακοινωθεί η απόφαση, η ψήφος δεν είναι ούτε νόμιμη ούτε παράνομη.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Αν το δικαστήριο δεν έχει αποφανθεί μέχρι την Κυριακή, μπορεί η κυβέρνηση να εμποδίσει την προσέλευση του κόσμου στις κάλπες;
Όπως είπα, το Σύνταγμα προστατεύει το δικαίωμα των πολιτών να ψηφίζουν, όμως αυτό δεν σημαίνει ότι η κυβέρνηση είναι υποχρεωμένη να λάβει υπόψιν της τα αποτελέσματα του δημοψηφίσματος. Αν το δικαστήριο αποφασίσει πριν την Κυριακή ότι η διεξαγωγή του είναι αντισυνταγματική, τότε μπορείς να το βαφτίσεις όπως θέλεις, όμως δεν θα είναι δημοψήφισμα. Επομένως δεν είναι ξεκάθαρο τι θα μπορούσε να κάνει η κυβέρνηση – ή αν θα υπήρχε νόημα να ασκηθούν διώξεις στους ψηφοφόρους.

Αν το δημοψήφισμα κριθεί αντισυνταγματικό, ενδέχεται να επιβληθούν κυρώσεις στους κυβερνητικούς αξιωματούχους.

Έχει δικαίωμα η αστυνομία να μου κάνει εξακρίβωση στοιχείων στο εκλογικό κέντρο;
Όχι, αν βρίσκεσαι εκεί μόνο για να ψηφίσεις. Όμως αυτό αλλάζει σε περίπτωση που, όσο είσαι εκεί, αρχίσεις να προσβάλλεις την αστυνομία, να υποκινείς τη βία ή να κάνεις κάποια άλλη παράνομη ενέργεια.

Επομένως αν ένας αστυνομικός ζητήσει να δει την ταυτότητά μου, μπορώ να αρνηθώ;
Δεν είναι τόσο απλό. Αν ένας ένστολος της αστυνομίας ζητήσει να εξακριβώσει τα στοιχεία σου εκτελώντας τα καθήκοντά του, οφείλεις να του δείξεις την ταυτότητά σου. Αυτό υπαγορεύει ο νόμος και αν δεν συμμορφωθείς, μπορείς να συλληφθείς. Από τη στιγμή, όμως, που απλώς ψηφίζεις και δεν κάνεις κάτι παράνομο, αυτό δεν θα έπρεπε να συμβεί.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

[VICE Video] Ανήλικοι Πρόσφυγες Πέφτουν Θύματα Σεξουαλικής Εκμετάλλευσης στο Κέντρο της Αθήνας

Παρακολουθήστε όλα τα βίντεo του VICE, μέσω της νέας σελίδας VICE Video Greece στο Facebook.


Οι αξιωματούχοι της καταλανικής κυβέρνησης θα έχουν διαφορετική αντιμετώπιση αν ψηφίσουν;
Όχι, δεν έχει σημασία το επάγγελμά σου – η ψήφος είναι προσωπική υπόθεση και προστατεύεται από τον νόμο. Αν όμως το δημοψήφισμα κριθεί αντισυνταγματικό, ενδέχεται να επιβληθούν κυρώσεις στους κυβερνητικούς αξιωματούχους, σε περίπτωση που αποδειχτεί ότι συνέβαλαν στην οργάνωση ή την προώθηση του δημοψηφίσματος με οποιονδήποτε τρόπο.

Αν συμβεί αυτό, θα μπορούν να συλληφθούν οι εθελοντές που εργάζονται στα εκλογικά κέντρα;
Οι άνθρωποι που εργάζονται στα εκλογικά κέντρα επιλέγονται τυχαία από την τοπική κυβέρνηση, επομένως η παρουσία τους σε αυτά είναι υποχρεωτική. Θα ήταν παράλογο να συλληφθούν ή να τιμωρηθούν με οποιονδήποτε τρόπο, αφού φτάσουν εκεί.

Περισσότερα από το VICE

«Εξπρές Σάμινα»: Το Πλοίο που Δεν Ολοκλήρωσε Ποτέ το Δρομολόγιό του Πριν 17 Χρόνια

Χαριλάου Είναι ο Άρης, η Παπαναστασίου και ο «Ζιγκουάλα»

Ο Μουσικός του Δρόμου που Έπεσε Θύμα Ρατσιστικής Βίας από Αστυνομικούς στο Μοναστηράκι Μιλά

Ακολουθήστε το VICE στο Twitter, Facebook και Instagram.