Body Shaming

«Το Τραγικότατο Φαινόμενο της Πλαδαρής Ελληνίδας Γκόμενας» Εμφανίστηκε Μαζί με την Ηλιθιότητα του Έλληνα στις Παραλίες

Λοξά βλέμματα, σκωπτικά σχόλια, body shaming, απλώς και μόνο επειδή δεν είσαι σαν τους άλλους, τους «φυσιολογικούς».
9.6.17
Φωτογραφία: Caroline Fahey, από το άρθρο «Οι Τολμηρές Αυτοπροσωπογραφίες μιας Υπέρβαρης Φωτογράφου»

Το κείμενο εμφανίστηκε πριν από λίγες μέρες. Ένας τύπος από τη Θεσσαλονίκη, γεμάτος βεβαιότητες και κλισέ, πήγε στην παραλία. Μετά, θεωρώντας και αυτός πως η γνώμη του για τη ζωή έχει σημασία, κάθισε και περιέγραψε την εμπειρία του. Κανονικά δεν θα έπρεπε να απασχολεί κανέναν το status του και στην πραγματικότητα το πρόβλημα δεν είναι ο ίδιος: Είναι αυτός ο τύπος ανθρώπου. Αυτός ο άνδρας που με προσβλητικό τρόπο, με θράσος και ντροπιαστική συμπεριφορά, έγραψε ένα κείμενο για «το τραγικότατο φαινόμενο της παντελώς αγύμναστης, πλαδαρής Ελληνίδας γκόμενας, που νομίζει όμως, ότι είναι τουλάχιστον ημίθεα». Έγραψε για «ζελεδένιες κοιλιές και πεσμένους γλουτούς παντού τριγύρω, με τυλιγμένα πολύχρωμα κιτς μαγιό που αδυνατούν να καλύψουν τις ατελείωτες ατέλειες των ξεδιάντροπων κοριτσιών» και για «κάποιες δε, που έχουν το τρομερό θράσος να φορούν τέρμα σκαφτά, αποκαλυπτικότατα μαγιό, ενώ ο πισινός τους δεν είναι αντίστοιχα σφριγηλός, ώστε να μπορεί να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων».

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Αυτό, είναι ο ορισμός του body shaming. Ας μην ασχοληθούμε άλλο με τον τύπο και το παραλήρημα του. Ας ασχοληθούμε με την αλήθεια πίσω απ' αυτό: Στην Ελλάδα είναι συνηθισμένο το bullying, κυρίως στις γυναίκες. Τα επεισόδια κοινωνικού ρατσισμού που αναφέρουν οι παχύσαρκες γυναίκες είναι τρεις φορές περισσότερα από εκείνα που αναφέρουν οι άνδρες με τα ίδια επίπεδα παχυσαρκίας.

Επτά στους δέκα ενήλικες κατοίκους της Ελλάδας είναι υπέρβαροι ή παχύσαρκοι, με το υψηλότερο ποσοστό παχύσαρκων ενήλικων ατόμων να παρατηρείται στα νησιά του Αιγαίου και στην Κρήτη.

Στην πραγματικότητα είναι δύσκολο να είσαι χοντρός στην Ελλάδα. Τόσο δύσκολο, που ακόμη και η λέξη λέγεται ή γράφεται με αρκετή δυστοκία. Το «χοντρός» έχει χρησιμοποιηθεί τόσες φορές ως υποτιμητικός χαρακτηρισμός, που έχει καταντήσει βρισιά. Στην κοινωνία μας, μπορείς να είσαι λεπτός ή λιπόσαρκος, μπορείς να είσαι ψηλός ή κοντός, όμως χοντρός δεν μπορείς να είσαι. Δεν είναι φυσιολογικό - και αν είσαι, θα πρέπει να δεχθείς τον κοινωνικό ρατσισμό που συνεπάγεται. Αν βγεις στην παραλία, θα πρέπει να υποστείς λοξά και περίεργα βλέμματα και να κάνεις ότι δεν ακούς σχόλια και κοροϊδίες πίσω από την πλάτη σου. Γενικά, θα πρέπει να κάνεις τον ηλίθιο και να υποστείς το body shaming, απλώς και μόνο επειδή δεν είσαι σαν τους άλλους, τους «φυσιολογικούς».

Αν είμαστε ειλικρινείς, θα παραδεχθούμε ότι με αυτό τον τρόπο αντιμετωπίζει η πλειοψηφία της κοινωνίας τους υπέρβαρους και τους παχύσαρκους, που σύμφωνα με στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ), αποτελούν στην Ελλάδα το 41,5% και 17,4% των συμπολιτών μας, αντίστοιχα. Σύμφωνα με τη μελέτη ΥΔΡΙΑ, επτά στους δέκα ενήλικες κατοίκους της Ελλάδας είναι υπέρβαροι ή παχύσαρκοι, με το υψηλότερο ποσοστό παχύσαρκων ενήλικων ατόμων να παρατηρείται στα νησιά του Αιγαίου και στην Κρήτη (43%), ενώ το μικρότερο ποσοστό στην Αττική (30%). Οι άνδρες είναι συχνότερα υπέρβαροι, ενώ οι γυναίκες είναι συχνότερα παχύσαρκες. Στην παιδική παχυσαρκία, η Ελλάδα έχει από τα υψηλότερα ποσοστά, το φαινόμενο μάλιστα εντοπίζεται κυρίως σε χαμηλά οικογενειακά εισοδήματα.

Πρόσφατα, ο Donald Trump μίλησε υποτιμητικά για μία πρώην Miss Universe, επειδή απλώς είχε πάρει μερικά κιλά.

Τα υψηλά ποσοστά παχυσαρκίας οφείλονται στο γεγονός ότι «οι άνθρωποι συνδέουν τα συναισθήματά τους με το φαγητό», λέει ο ψυχολόγος Δημήτρης Χουρμουζής. «Για να φτάσεις στο σημείο να έχεις παραπάνω κιλά, σημαίνει ότι βρίσκεις στο φαγητό μία ευχαρίστηση. Η ψυχολογική σου κατάσταση -είτε αυτή είναι χαρά είτε λύπη- βρίσκει διέξοδο στην κατανάλωση φαγητού. Ουσιαστικά, καταλήγεις στο φαγητό, επειδή δεν μπορείς να ελέγξεις τα συναισθήματά σου που σε οδηγούν σε αυτό». Σε μία χώρα όπως η Ελλάδα, τα υψηλά ποσοστά παχυσαρκίας συνδέονται με την ψυχοσύνθεση της πλειοψηφίας των Ελλήνων, «που έχουν συνδυάσει το φαγητό με τη διασκέδαση, τη συντροφικότητα και την κοινωνική ζωή», συμπληρώνει ο κ. Χουρμουζής.

Αν και μεγάλο μέρος του παγκόσμιου πληθυσμού αντιμετωπίζει πρόβλημα υπερβολικού βάρους ή παχυσαρκίας, τα γελάκια, οι κοροϊδίες και τα ειρωνικά σχόλια είναι παντού, ακόμη και στη δημόσια σφαίρα: πρόσφατα, ο Donald Trump μίλησε υποτιμητικά για μία πρώην Miss Universe, επειδή απλώς είχε πάρει μερικά κιλά.


VICE Video: Οι Έφηβοι Εφευρέτες της Ελλάδας: Το Ρομπότ του Δημήτρη


Όμως, το ζήτημα της παχυσαρκίας δεν εξαντλείται στις προσβλητικές εκφράσεις και τις λοξές ματιές που πρέπει να υφίστανται οι παχύσαρκοι. Σύμφωνα με έρευνα του Πανεπιστημίου του Κονέκτικατ, ο κοινωνικός ρατσισμός κατά των παχύσαρκων ξεκινά από πολύ νωρίς, καθώς το βάρος αποτελεί τον πιο συχνό λόγο bullying στο σχολείο. Συγκεκριμένα, το 85% των μαθητών είπαν ότι είδαν υπέρβαρους συμμαθητές τους να πέφτουν θύμα κοροϊδίας και σκωπτικών σχολίων εντός του σχολείου. Από την έρευνα διαπιστώθηκε ότι το bullying δεν γινόταν μόνο από άλλους μαθητές, αλλά επίσης από δασκάλους και -όπως είπε πάνω από το 30% των μαθητών- γονείς.

Αυτό που προκαλεί ανησυχία είναι ότι παχύσαρκα άτομα συχνά αντιμετωπίζουν την παχυσαρκία, όπως και όσοι δεν είναι παχύσαρκοι. Με άλλα λόγια, οι ίδιοι στιγματίζουν τον εαυτό τους, ντρέπονται για το σώμα τους και σκέφτονται για τους άλλους παχύσαρκους, όπως ακριβώς και οι μη παχύσαρκοι.

Παρακολουθήστε όλα τα βίντεo του VICE, μέσω της νέας σελίδας VICE Video Greece στο Facebook.

Τα αποτελέσματα του διαρκούς bullying και του στίγματος απέναντι στους παχύσαρκους μπορεί να είναι έντονα, αφού οι τελευταίοι δείχνουν να έχουν μεγαλύτερη τάση σε εκδήλωση κατάθλιψης. Ακόμη, η ντροπή που νιώθει κάποιος για το βάρος του μπορεί να είναι περισσότερο επιβλαβής για την υγεία του, αφού συνήθως αποφεύγει την άσκηση, εξαιτίας του φόβου των σκωπτικών σχολίων που θα προκαλέσει η εικόνα του.

Αν και ο κοινωνικός παράγοντας ασκεί έντονη πίεση στο άτομο, δεν θα πρέπει να υπερτιμηθεί. «Δεν έχει σημασία πόσο επηρεάζει η κοινωνία το άτομο, αλλά πόσο το άτομο επηρεάζεται από την κοινωνία», αναφέρει ο κ. Χουρμουζής. «Είναι σημαντικό να ξέρουμε ότι αν κάποιος αποφασίσει να αντιμετωπίσει το πρόβλημα της παχυσαρκίας, έχει ήδη διανύσει τον μισό δρόμο. Δεν έχει τόση σημασία τι μας λέει η κοινωνία, όσο ο τρόπος με τον οποίο θα το εκλάβουμε. Αντί να επικεντρωθούμε στον κοινωνικό περίγυρο, είναι καλύτερα να στραφούμε προς το άτομο, που είναι και πιο ευέλικτο. Άλλωστε, ξέρουμε ότι λίγο-πολύ όλοι δεχόμαστε κάποιου είδους κοινωνικό ρατσισμό».

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Περισσότερα από το VICE

Σκασίλα Μου τι Γνώμη Έχετε για το Σώμα Μου

O Γιώργος Μαργαρίτης Είναι Ένας Μάγκας που Κάνει Γλέντια στις Φυλακές Επειδή «Κανείς Άνθρωπος δεν Περισσεύει»

Άνθρωποι που Έχασαν Δεκάδες Κιλά Λένε πώς τα Κατάφεραν

Ακολουθήστε το VICE στο Twitter, Facebook και Instagram.