FYI.

This story is over 5 years old.

Tech

Πώς να Διδάξετε Καλούς Τρόπους σε ένα Ρομπότ

Aυτός ο τύπος διδάσκει ηθική και ευγένεια σε ρομπότ.
Jordan Pearson
Κείμενο Jordan Pearson
5.5.14

Το ρομπότ ευγενικά αφήνει τον άνθρωπο να βγει πρώτα από το ασανσέρ πριν να μπει μέσα. Image: Open Roboethics Initiative/YouTube

Συνήθως όταν συζητάμε για την ηθική που εφαρμόζεται στα ρομπότ (roboethics), το ερευνητικό πεδίο που ασχολείται με τις ηθικές και κοινωνικές επιπτώσεις της ανάπτυξης τεχνητά ευφυών μηχανών, προσπαθούμε να αποφύγουμε τις δυστοπικές φαντασιώσεις των κακών κυριαρχικών ρομπότ που στρέφονται κατά των ανθρώπων ή τις πιο ρεαλιστικές ανησυχίες όπως το πώς να σταματήσεις τον βαρύ μεταλλικό βραχίονα ενός ρομπότ σε εργοστάσιο από το να χτυπήσει το κεφάλι του ανθρώπου συνεργάτη του.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Ωστόσο ορισμένοι, συμπεριλαμβανομένης της AJung Moon, μιας ερευνήτριας από το Πανεπιστήμιο της Βρετανικής Κολομβίας και μέλους της Ανοιχτής Πρωτοβουλίας Ρομποτικής Ηθικής (Open Roboethics Initiative) πιστεύουν ότι υπάρχουν ακόμα πιο πρακτικά, λεπτά θέματα που πρέπει να αντιμετωπιστούν πρώτα, όπως το να διδάξουμε στα ρομπότ πώς να είναι ευγενικά.

Το ζήτημα της διακριτικότητας αποκτά ολοένα και μεγαλύτερη σημασία τώρα που οι άνθρωποι αρχίζουν να αλληλεπιδρούν με τα ρομπότ σε καθημερινή βάση, σε καθημερινές καταστάσεις. Δείτε τον Baxter, το ρομπότ που σχεδίασε η Rethink Robotics και το οποίο είναι υπό δοκιμή για να εργαστεί σε καφετέριες και άλλες κοινωνικές θέσεις εργασίας. Κανείς δεν θέλει έναν αγενή barista να τον σερβίρει εσπρέσο ή να δουλεύει μαζί του στην ίδια ομάδα.

Εάν τα ρομπότ φέρονται σαν κόπανοι, δεν πρόκειται να βοηθήσουν τους ανθρώπους να αποδεχθούν αυτό το νέο κοινωνικό πρότυπο.

«Εάν ένα ρομπότ barista ρίχνει τους καφέδες πάνω στους πελάτες, αυτή δεν πρόκειται να είναι μια καλή αλληλεπίδραση» μου είπε η Moon. «Βλέπουμε ρομπότ να ξεφυτρώνουν σε όλη τη χώρα και σε διάφορες βιομηχανίες. Είναι πραγματικά σημαντικό για τα ρομπότ να είναι σε θέση να αλληλεπιδρούν με τους ανθρώπους με ένα πολύ φυσικό τρόπο. Συνδέεται σε πολύ μεγάλο βαθμό με το πόσο δεκτικοί θα είναι οι άνθρωποι προς την τεχνολογία».

Αν και σε προκαταρτικό στάδιο ακόμα, μέχρι τώρα η έρευνα της Moon έχει να επιδείξει κάποια εντυπωσιακά αποτελέσματα. Η πανεπιστημιακή ομάδα κατάφερε να προγραμματίσει ένα ρομπότ Willow Garage PR2 να συμπεριφέρεται ευγενικά στο πλαίσιο διαφορετικών σεναρίων. Η Moon περιέγραψε τα αποτελέσματα της μελέτης στο μπλογκ Footnote την περασμένη εβδομάδα, τα οποία και εντοπίστηκαν από την τεχνολογική ιστοσελίδα Mashable.

Στο ένα πείραμα, οι ερευνητές ζήτησαν από το PR2  να παραδώσει ένα γράμμα στον από πάνω όροφο και το προγραμμάτισαν να χρησιμοποιήσει το ασανσέρ για να το κάνει. Η πόρτα του ασανσέρ άνοιξε για να φάνει ένα άτομο στο εσωτερικό του που δεν κρατούσε τίποτα, ή μετέφερε ένα βαρύ κουτί ή ήταν σε αναπηρικό καροτσάκι. Το ρομπότ έπειτα έπρεπε να αποφασίσει ποια ήταν πιο ευγενική κίνηση να κάνει.

Στις περιπτώσεις που το γράμμα δεν ήταν επείγον, το PR2 είτε έδινε προτεραιότητα στο άτομο εάν κρατούσε το βαρύ κουτί ή ήταν στο καροτσάκι. Όταν το ρομπότ είχε να παραδώσει επείγον γράμμα, ήταν αρκετά ευγενικό να ρωτήσει τον άνθρωπο εάν βιαζόταν. Εάν η απάντηση ήταν ναι, το ρομπότ ευγενικά έτεινε το χέρι του και άφηνε τον άνθρωπο να περάσει.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Ο προγραμματισμός του ρομπότ ώστε να γνωρίζει τι είναι σωστό να κάνει υπό διαφορετικές συνθήκες απαιτεί πολλά δεδομένα. Για το πιλοτικό πρόγραμμα του ασανσέρ, η ομάδα έκανε έρευνα σε δείγμα οκτώ ατόμων ώστε να φτιάξει μια μήτρα προτιμητέων σεναρίων αντίδρασης. Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν τις αντιδράσεις ως ένα σύνολο εκπαιδευτικών δεδομένων, έπειτα τροφοδότησαν τα δεδομένα σε έναν αλγόριθμο μηχανικής μάθησης που καθοδήγησαν το ρομπότ να χαρτογραφήσει τις αποφάσεις του.

Δεχόμαστε ότι το πείραμα του ασανσέρ είναι περιορισμένο και όχι μόνο λόγω του μεγέθους του δείγματος του. «Το πείραμα είναι πολύ πιο ηλίθιο από ότι ίσως φαντάζεστε» είπε η Moon. «Έπρεπε να το απλοποιήσουμε ώστε όλα να εξαρτώνται από αυτόν τον αλγόριθμο λήψης αποφάσεων».

Ωστόσο ενώ το PR2 μπορούσε να πάρει αποφάσεις όταν είχε τα κατάλληλα περιβαλλοντικά δεδομένα, δεν μπορούσε να αναγνωρίσει εκείνους τους περιβαλλοντικούς παράγοντες από μόνο του, χωρίς προ-προγραμματισμένη την απαιτούμενη δέσμη δεδομένων. Αυτή είναι η μεγάλη πρόκληση όταν πρόκειται για μηχανές Τεχνητής Νοημοσύνης.

Εν μέρει η απάντηση βρίσκεται στον εξοπλισμό των μηχανών με το σωστό hardware, όπως είναι οπτικοί αισθητήρες ώστε να μπορεί να αναγνωρίζει την άμεση κατάσταση του. Όμως το hardware είναι μόνο η αρχή. Για να παίρνουν έξυπνες αποφάσεις, τα ρομπότ χρειάζεται να έχουν πρόσβαση σε ένα τεράστιο όγκο συμπεριφορικών και περιβαλλοντικών δεδομένων. Όσο πιο πολλές πληροφορίες τροφοδοτούμε τον αλγόριθμο, με τόσες περισσότερες έχει να δουλέψει η μηχανή και να μάθει από αυτές.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Η ρομποτική «νέφους» (cloud robotics) και η έκρηξη του Internet of Things θα μπορούσε να σχηματίσει αυτό το είδος οικοσυστήματος δεδομένων.

«Δεν μπορούμε να κάνουμε ασταμάτητα έρευνα για να ανακαλύψουμε τι θα έπρεπε να κάνει ένα ρομπότ σε κάθε περίπτωση, με κάθε μεμονωμένο άτομο» εξήγησε η Moon. «Πρέπει να βρούμε τρόπους για να ξεπεράσουμε αυτό το πρόβλημα, να διαθέτουν πολλά δεδομένα και να είναι ακόμα σε θέση να τα διαχειρίζονται».

Η πρόσβαση στο νέφος είναι μια πολλά υποσχόμενη περιοχή για μελέτη της ρομποτικής και ήδη διερευνάται από το Google για το πρότζεκτ της Cloud-Based Robot Grasping Project, και την Amazon στο πλαίσιο του πρότζεκτ της Kiva warehouse drones.

Αυτά τα συστήματα επιτρέπουν σε κάθε ρομπότ να έχει πρόσβαση σε δεδομένα που φορτώνονται από υπηρεσία φιλοξενίας ιστοσελίδων μεμονωμένων μηχανών στο νέφος. Αυτό είναι ζωτικής σημασίας, όπως εξήγησε η Moon, αφού «δεν θα έχουν όλα τα ρομπότ κάθε εμπειρία ή δεν θα γνωρίζουν κάθε αντικείμενο στον πλανήτη».

Με την εξάπλωση των συσκευών και των μηχανημάτων που είναι συνδεδεμένες με το ίντερνετ και στηρίζονται στο νέφος, όλα τα αρχεία torrent των δεδομένων είναι διαθέσιμα στο νέφος. «Μπορείτε να φανταστείτε, εάν έχετε έξυπνες τεχνολογίες σε όλο το σπίτι σου και εάν μπορούσαμε απλώς να ενσωματώσουμε όλους αυτούς τους αισθητήρες για να μας επιτρέψουν να συγκεντρώσουμε καλύτερα δεδομένα για αυτά τα πράγματα αντί να ζητάμε από τον κόσμο να απαντάει σε ερωτηματολόγια όλη την ώρα-τότε αυτό θα μπορούσε να επεκταθεί σε μεγαλύτερη κλίμακα και να κατανοήσουμε με μεγαλύτερη ακρίβεια τι συμβαίνει» είπε.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Η Moon  προσδοκεί ότι η αλληλεπίδραση με ευγενικά ρομπότ θα είναι πραγματικότητα για τον μέσο άνθρωπο μέσα στα επόμενα πέντε έως δέκα χρόνια. Η τελειοποίηση της τεχνολογίας είναι μόνο το πρώτο εμπόδιο που πρέπει να βγει από τη μέση, ωστόσο η πολιτική, ο κανονισμός και τα νομικά ζητήματα είναι εντελώς άλλο πράγμα. Εάν ένα ρομπότ συμπεριφέρεται άσχημα και υπόκεισαι τις συνέπειες, μπορείς να μηνύσεις τη μηχανή;

Θα χρειαστούμε ένα νομικό πλαίσιο για να ξέρουμε τι θα κάνουμε, είπε η Moon. «Πρέπει να αρχίσουμε να το σκεφτόμαστε, για το εάν θα πρόκειται για ευθύνη του κατασκευαστή ή εάν θα επικεντρώνεται περισσότερο στο χρήστη, εξετάζοντας κατά περίπτωση όταν πρόκειται για αγωγή».

Για να μειώσουν τον κίνδυνο θυμωμένοι άνθρωποι να σέρνουν τους μηχανικούς αδελφούς τους στα δικαστήρια, η Moon και οι συνάδελφοί της στο Open Roboethics Initiative κάνουν έρευνες για να εξακριβωθεί η δημόσια θέση για το πώς θα έπρεπε να συμπεριφέρονται τα ρομπότ, «οπότε οι άνθρωποι που τα σχεδιάζουν θα μπορούν να ενημερωθούν για αυτό και οι άνθρωποι που φτιάχνουν πολιτικές για αυτό μπορούν να ενημερωθούν για το τι σκέφτεται ο κόσμος επίσης. Ας ελπίσουμε ότι μπορούμε να επιταχύνουμε τη διαδικασία χάραξης πολιτικής». Το θέμα έρευνας τους είναι το αυτόνομο αυτοκίνητο της Google.

Ο τελικός στόχος όλης της έρευνας είναι να επιτρέψει στα ρομπότ να επιλύσουν τις διαφορές τους με τους ανθρώπους σε καθημερινές καταστάσεις. Ίσως, εάν για αρχή διδάξουμε τα ρομπότ να είναι ευγενικά, δεν θα ανησυχούμε ότι θα καταλάβουν όλο τον κόσμο. Θα είναι πολύ απασχολημένα λέγοντας ‘συγγνώμη’.

Ακολουθήστε το VICE στο TwitterFacebook και Instagram.