Δικαιώματα

Vegan ή Λεσβία: Σε Ποιο από τα Δύο Αντιδρά πιο Έντονα ο Κόσμος;

Το φαγητό και το σεξ ανήκουν στο πιο προσωπικό κομμάτι της ζωής ενός ανθρώπου.
Erna Dizdarevic
Κείμενο Erna Dizdarevic
27.2.18
Όλες οι φωτογραφίες είναι της συντάκτριας.

Το άρθρο δημοσιεύτηκε αρχικά στο Munchies. Για μένα ήταν απόλυτα φυσιολογικό να καταναλώνω κρέας και γαλακτοκομικά σε καθημερινή βάση. Μεγάλωσα σε μια βοσνιακή οικογένεια, στο πολύ παραδοσιακό ανατολικό κομμάτι της Ελβετίας. Για πρωινό τρώγαμε «Pura» (πολέντα με γάλα), για μεσημεριανό «Kvrgusa» (ζυμαρικά με κοτόπουλο και sour cream) και για βραδινό «Punjene Paprike» (πιπεριές γεμιστές με κρέας). Η sour cream και το γιαούρτι αποτελούν κομμάτι σχεδόν κάθε βοσνιακού πιάτου και για πολύ καιρό περιγελούσα τους χορτοφάγους και τους vegan. Ποιος λογικός άνθρωπος θα απαρνιόταν τα τσίζμπεργκερ ή τα λουκάνικα; Αλλά από τον προηγούμενο μήνα, το καταλαβαίνω. Αποφάσισα να συμμετάσχω στο Veganuary, μια καμπάνια που προκαλεί ανθρώπους να δοκιμάσουν την αυστηρή χορτοφαγία για τον μήνα Ιανουάριο και τελικά αποφάσισα να γίνω vegan μέχρι νεοτέρας – και παραδόξως, το να το συζητάω δημόσια ήταν πιο δύσκολο από το να πω στους γονείς μου ότι γουστάρω τις γυναίκες.

«Είσαι σίγουρη ότι δεν χάνεις κάτι απ’ τη ζωή σου;», «WTF, σοβαρολογείς;», «Εσύ; Σοβαρά τώρα;» - ήταν μερικά πράγματα που άκουσα, όταν είπα στην οικογένειά μου και σε φίλους πριν από έξι χρόνια ότι ήμουν λεσβία. Αλλά σ’ αυτές τις περιπτώσεις ακολούθησαν φράσεις όπως «είναι ωραίο να μπορείς να είσαι ο εαυτός σου» ή «θέλει θάρρος από μέρος σου». Αλλά τέτοιες «διορθώσεις» δεν υπάρχουν όταν με εγκαλούν για το τι τρώω. Ξαφνικά, όλοι ενδιαφέρονται απίστευτα για τα φαγητά που καταναλώνω. Συνάδελφοι και φίλοι μελετoύν εξονυχιστικά τα υλικά σε κάθε γεύμα που τρώω και ρωτάνε αδιάκριτα αν όλα στο πιάτο μου είναι vegan. Παρεμπιπτόντως, προηγουμένως -όταν έτρωγα πίτσα, κρέας και κεμπάπ πολλές φορές την εβδομάδα- κανείς δεν νοιαζόταν αν έπαιρνα τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά και αρκετή πρωτεΐνη.

Το φαγητό και το σεξ ανήκουν στο πιο προσωπικό κομμάτι της ζωής ενός ανθρώπου. Ωστόσο, η σεξουαλικότητά μας παίζει ρόλο στην κοινωνία και στους συνανθρώπους μας. Οι γονείς μου, για παράδειγμα, ανησυχούν για το αν θα δουν ποτέ εγγόνια. Αλλά το αν τρώω κρέας ή λαχανικά δεν επηρεάζει καθόλου τον περίγυρό μου. Το τι τρώω είναι πολύ προσωπικό. Η μόνη κοινωνική του όψη είναι ότι επεκτείνει τη ζωή του περιβάλλοντος.

Το μόνο vegan πιάτο σ’ αυτήν την παλιά φωτό είναι το ψητό σκόρδο.

Παρόλα αυτά, πολλοί άνθρωποι, ασχέτως πόσο ανοιχτοί, μοντέρνοι ή διαβασμένοι είναι (ή λένε ότι είναι) αντιδρούν πιο έντονα για το γεγονός ότι είμαι vegan, παρά για το ότι είμαι ομοφυλόφιλη. Γιατί ενοχλεί τόσο το τι τρώω ή δεν τρώω; Προσπάθησα να μάθω γιατί νιώθουν εχθρότητα – και γιατί μοιάζουν έτοιμοι να μου την πουν. Όταν λέω ότι δεν τρώω ζωικά προϊόντα, δεν υπονοώ ότι είμαι καλύτερη απ’ όσους τρώνε κρέας, αλλά δυστυχώς συχνά ερμηνεύεται έτσι. Νιώθουν ότι δέχονται επίθεση, επειδή νιώθουν ενοχές; Δεν καταλαβαίνουν ή είναι απλώς στενόμυαλοι; Δεν έχω ιδέα.

Επίσης, μπορεί να έχει να κάνει με το ότι η αυστηρή χορτοφαγία, όπως και η ομοφυλοφιλία, θεωρείται αφύσικο πράγμα από κάποιους στενόμυαλους. Κατά τη γνώμη τους, οι άνθρωποι ανέκαθεν κατανάλωναν κρέας και γαλακτοκομικά – το σώμα μας χρειάζεται τα θρεπτικά συστατικά. Αλλά επειδή κάτι συνέβαινε με κάποιον τρόπο ανέκαθεν, δεν σημαίνει ότι ήταν και εντάξει. Πολλά έχουν αλλάξει από τη Λίθινη Εποχή: τότε σκοτώναμε μαμούθ με τόξα και βέλη, και σήμερα μερικές φορές τρώμε ζώα τρεις φορές τη μέρα, ζώα που μεγάλωσαν μόνο για σφαγή. Παρόλα αυτά, προερχόμαστε από τους πιθήκους και εκείνοι δεν τρώνε σχεδόν καθόλου κρέας. Παράλογο, ε; Αλλά έτσι είναι και η καθημερινή μου ζωή. Παράλογες συζητήσεις παντού.


[VICE Video] Τροφή, ο Χειρότερος Εχθρός μου

Παρακολουθήστε όλα τα βίντεo του VICE, μέσω της νέας σελίδας VICE Video Greece στο Facebook


Η διατροφική ψυχολόγος Gigia Mettler-Saladin έχει μια απλή εξήγηση γιατί κάποιοι άνθρωποι ενδιαφέρονται τόσο για τους vegan και καταδικάζουν τόσο σφοδρά τις διατροφικές τους συνήθειες: «Σήμερα, υπάρχει έντονη ηθικολογία σε σχέση με το φαγητό. Οι άνθρωποι καθορίζουν την ταυτότητά τους από το τι επιλέγουν να φάνε. Ποιος είμαι, ποιος θέλω να είμαι, πώς θέλω να φαίνομαι στους άλλους; Το φαγητό είναι μια κοινωνική πράξη, στην οποία όλοι οι άνθρωποι ξέρουν πώς να φερθούν. Το να ξεφεύγεις από τον κανόνα με μια vegan διατροφή δημιουργεί ανασφάλεια», λέει η Mettler-Saladin. «Όταν κάποιος επιλέγει κάτι άλλο, αμφισβητεί τους κανόνες. Αυτό το άτομο δεν θέλει να είναι ένας από μας;».


Αλλά το γεγονός ότι δεν ακολουθώ ετεροκανονιστικά πρότυπα ενοχλεί τους ανθρώπους λιγότερο από το γεγονός ότι είμαι vegan, επειδή δεν μπορώ να το παίξω ηθικά ανώτερη, όντας λεσβία. Η ομοφυλοφιλία μου δεν απειλεί τις συνειδήσεις των συνανθρώπων μου. Αλλά το ότι μπόρεσα να σώσω 30 ζώα και να εξοικονομήσω 124.917 λίτρα νερό, 84 τετραγωνικά μέτρα δάσους, 275 κιλά CO2 και 543 κιλά σιτάρι μόνο τον τελευταίο μήνα – ναι.

Τα μπέργκερ βλάπτουν το περιβάλλον; Προφανώς τότε δεν με απασχολούσε.

Από ενδιαφέρον για το περιβάλλον και επιθυμία να περιορίσω την προσωπική μου επίδραση επάνω του, αποφάσισα να γίνω vegan. Οι vegan φίλοι μου σίγουρα με βοήθησαν να αλλάξω νοοτροπία, αλλά όχι λέγοντάς μου τι γαμάτο που είναι να γίνεις αυστηρά χορτοφάγος. Το έκαναν δείχνοντάς μου πώς η συλλογική μας αναπροσαρμογή ως προς το φαγητό μπορεί να έχει θετική επίδραση στο περιβάλλον. Φυσικά, όλοι ξέρουν (αν και κάποιο λένε πως δεν γνωρίζουν) με τι ερχόμαστε αντιμέτωποι, εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής. Αλλά είναι εύκολο, όταν δεν σε πειράζει να μην το σκέφτεσαι κάθε μέρα. Ε, και όταν πέφτει πείνα, είναι δύσκολο να μην θέλεις ένα μπέργκερ. Αλλά το πιστεύεις ότι η παραγωγή ενός μπέργκερ χρειάζεται τόσο νερό, όσο το να αφήνεις τη βρύση στο ντους να τρέχει δυο μήνες συνεχόμενα; Ούτε εγώ.

Το να κάνω coming out δεύτερη φορά ήταν χαρακτηριστικά πιο προβληματικό από την πρώτη, αλλά δεν μετανιώνω για την απόφασή μου. Ένας μήνας αυστηρής χορτοφαγίας μου έκανε πολύ καλό και θα συνεχίσω να αποφεύγω τρόφιμα με ζωικά συστατικά. Πλέον, δεν νιώθω εξαντλημένη μετά το φαγητό, έχω χάσει βάρος, το δέρμα μου είναι καλύτερο, πειραματίζομαι περισσότερο με τη μαγειρική μου και έχω ανακαλύψει πολλά καινούργια εστιατόρια. Έχω επίσης περισσότερη ενέργεια και όλα αυτά με βοηθάνε να αγνοήσω τις απαξιωτικές ετυμηγορίες για την αυστηρή χορτοφαγία που ακούω συχνά. Ο κόσμος πρέπει να καταλάβει ότι οι άνθρωποι μετράνε γι’ αυτό που είναι και όχι γι’ αυτά που τρώνε ή για το με ποιους κάνουν σεξ.

Για τα καλύτερα θέματα του VICE Greece, γραφτείτε στο εβδομαδιαίο Newsletter μας.

Σημείωση: Αυτό είναι ένα θέμα που αντικατοπτρίζει την εμπειρία ενός ατόμου και δεν αποτελεί γενίκευση της εμπειρίας όλων των LGBTQ ατόμων.

Περισσότερα από το VICE

Ακροδεξιά και Εξέδρα: H Περίπτωση του ΠΑΟΚ

Ακροδεξιά και Εξέδρα: Η Περίπτωση της ΑΕΚ

Ακροδεξιά και Εξέδρα: Η Περίπτωση του Παναθηναϊκού

Ακολουθήστε το VICE στο Twitter, Facebook και Instagram.