Το «Ομορφότερο Κέντρο Δεδομένων του Κόσμου»: Ένας Υπερυπολογιστής σε Εκκλησία του 19ου Αιώνα

Τον MareNostrum 4 είναι απλώς ο 25ος ισχυρότερος υπερυπολογιστής στον κόσμο, αλλά σίγουρα έχει το περισσότερο στιλ.
Daniel Oberhaus
Κείμενο Daniel Oberhaus
19.1.19
The MareNostrum4 super computer inside a church

Από έξω, το παρεκκλήσι Τόρε Τζιρόνα στο Πολυτεχνείο της Καταλονίας στη Βαρκελώνη μοιάζει με μία από τις χιλιάδες παλιές εκκλησίες που υπάρχουν σε ολόκληρη την Ισπανία, με ένα μεγάλο σταυρό τοποθετημένο στην οροφή και ένα παράθυρο-ροζέτα πάνω από την είσοδο. Αν, όμως, διαβεί κανείς την πόρτα του, δεν πρόκειται να δει ούτε εικόνες ούτε ένα ποίμνιο να προσεύχεται. Αντ’ αυτού, θα δει τον 25ο πιο ισχυρό υπερυπολογιστή στον κόσμο: τον MareNostrum 4.

Χαρακτηριζόμενος ως το «ομορφότερο κέντρο δεδομένων του κόσμου», ο υπερυπολογιστής MareNostrum τέθηκε σε λειτουργία το 2005, αλλά αρχικά φιλοξενήθηκε σε διαφορετικό πανεπιστημιακό κτίριο. Με το όνομά του να σημαίνει «η θάλασσά μας» στα Λατινικά, ο αρχικός MareNostrum είχε ισχύ 42,35 teraflops –δηλαδή να εκτελεί 42,35 τρισεκατομμύρια λειτουργίες ανά δευτερόλεπτο - καθιστώντας τον έναν από τους ισχυρότερους υπερυπολογιστές της Ευρώπης εκείνη την εποχή.

Ωστόσο, το MareNostrum έγινε δικαίως γνωστό, πέρα από την υπολογιστική του ισχύ και για την αισθητική του. Σύμφωνα με την Gemma Maspoch, επικεφαλής επικοινωνιών του Κέντρου Υπερυπολογιστών της Βαρκελώνης, το οποίο επιβλέπει τη μονάδα, η απόφαση να τοποθετηθεί ο υπολογιστής σε ένα γιγαντιαίο γυάλινο κουτί μέσα σε ένα παρεκκλήσι, έγινε για πρακτικούς λόγους.

1547571204144-06_marenostrum_supercomputacion_supercomputer_supercomputing_bsc_bsc-cns_hpc_0

The Torre Girona chapel from the outside. Image: Barcelona Supercomputing Center

«Χρειαζόμασταν εκατοντάδες τετραγωνικά μέτρα χωρίς κολόνες και τη δυνατότητα να αντέξουν 44,5 τόνους βάρους», μου είπε η Maspoch σε email. «Εκείνη την εποχή δεν υπήρχε πολύ διαθέσιμος χώρος στο Πανεπιστήμιο και ο μοναδικός χώρος που ικανοποιούσε τις απαιτήσεις μας ήταν το παρεκκλήσι Τόρε Τζιρόνα. Δεν αμφισβητήσαμε ούτε στιγμή την καταλληλότητά του και εγκαταστήσαμε αμέσως τον υπερυπολογιστή εκεί».

Ο Maspoch είπε ότι το παρεκκλήσι είχε σταματήσει να είναι χώρος θρησκευτικής λατρείας κάποια στιγμή στη δεκαετία του 1970 και προορίζονταν για άλλες χρήσεις. Το Πανεπιστήμιο είχε χρησιμοποιήσει το παρεκκλήσι για διάφορους σκοπούς έκτοτε, αλλά όταν το Κέντρο Υπερυπολογιστών της Βαρκελώνης αναζητούσε ένα νέο σπίτι για τον MareNostrum 3 το 2013, το παρεκκλήσι είχε υποπέσει σε αχρηστία. Σύμφωνα με τη Maspoch, το παρεκκλήσι απαιτούσε σχετικά λίγες τροποποιήσεις, για να φιλοξενήσει τον υπερυπολογιστή, όπως την ενίσχυση του εδάφους γύρω από την εκκλησία, έτσι ώστε να κρατήσει το βάρος του υπολογιστή και τον σχεδιασμό ενός γυάλινου κουτιού που θα στέγαζε τον υπολογιστή και θα βοηθούσε να ψύχεται.

Τα τελευταία 15 χρόνια, το Κέντρο Υπερυπολογιστών της Βαρκελώνης συνεχίζει να ενισχύει την υπολογιστική ισχύ του MareNostrum. Το 2017, τέθηκε σε λειτουργία η τέταρτη έκδοσή του, με μέγιστη υπολογιστική δυνατότητα 11.000 τρισεκατομμυρίων λειτουργιών ανά δευτερόλεπτο (11,15 petaflops) - περισσότερο από δεκαπλάσια απόδοση, σε σχέση με τον υπολογιστή MareNostrum τρίτης γενιάς. Το MareNostrum 4 είναι κατανεμημένο σε 48 καμπίνες για server, που περιλαμβάνουν συνολικά 3.456 κόμβους. Κάθε κόμβος αποτελείται από δύο τσιπ της Intel, καθένα από τα οποία διαθέτει 24 επεξεργαστές. Αν και το μηχάνημα κοστίζει περίπου 40 εκατομμύρια δολάρια, ο υπερυπολογιστής MareNostrum διατίθεται δωρεάν στους επιστήμονες και έχει χρησιμοποιηθεί για έρευνες σε διάφορους τομείς, όπως η αστροφυσική, η δημιουργία μοντέλων για το κλίμα και η γονιδιακή έρευνα.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Το άρθρο δημοσιεύθηκε αρχικά στο VICE US.

Για τα καλύτερα θέματα του VICE Greece, γραφτείτε στο εβδομαδιαίο Newsletter μας.

Περισσότερα από το VICE

Μια Δοκιμή από τις Μερίδες Εκστρατείας Αυτών των Στρατιωτών Δεν θα σας Πείσει

Οι Διαπραγματευτές της Αστυνομίας Δεν Λένε Ψέματα και Δεν Δίνουν Υποσχέσεις

Ρωτήσαμε Έναν Σατανιστή τι Έκανε τα Χριστούγεννα

Ακολουθήστε το VICE στο Twitter, Facebook και Instagram.