Καλοκαίρι 2018

Οι Σκοπιανοί Τουρίστες Επιμένουν: «Σαν τη Χαλκιδική Δεν Έχει»

Τι λένε οι τουρίστες στην Κασσάνδρα για τη «Βόρεια Μακεδονία», τον ήλιο και τη θάλασσα.

Κείμενο Κώστας Κουκουμάκας; φωτογραφίες Αλέξανδρος Αβραμίδης
11 Ιούλιος 2018, 4:15am

Ο 20χρονος Κίρο από την πόλη Στρούμιτσα.

Τουρίστες από την ΠΓΔΜ κατεβαίνουν κάθε χρόνο για διακοπές στη Χαλκιδική. Απολαμβάνουν τον ήλιο και τη θάλασσα και αποφεύγουν διακριτικά να μιλούν για την εξωτερική πολιτική. Όμως, το φετινό καλοκαίρι το κλίμα είναι κάπως διαφορετικό, καθώς η έναρξη της τουριστικής σεζόν συνέπεσε με την πιο κρίσιμη διπλωματική συμφωνία μετά τη διάλυση της πρώην Γιουγκοσλαβίας: τη συμφωνία των Πρεσπών, ένα προσχέδιο συμβιβασμού μεταξύ Ελλάδας και ΠΓΔΜ για την αναγνώριση της γειτονικής χώρας ως «Βόρεια Μακεδονία».

Στα Σκόπια προγραμματίζεται δημοψήφισμα το φθινόπωρο και στην Ελλάδα το Μακεδονικό συνεχίζει να προκαλεί πολιτικούς τριγμούς. Σε ένα τέτοιο κλίμα, οι βόρειοι γείτονες περνούν τις τελευταίες εβδομάδες το τελωνείο των Ευζώνων κατηφορίζοντας προς τις παραλίες της Χαλκιδικής.

Ο 20χρονος Κίρο από την πόλη Στρούμιτσα ήρθε για διακοπές τεσσάρων ημερών στο πρώτο πόδι. «Είναι πολύ κοντά, περίπου 200 χιλιόμετρα και μου αρέσει η θάλασσα εδώ. Έρχομαι για τρίτη χρονιά και περνάω όμορφα. Οι τιμές είναι καλές, το ίδιο και οι άνθρωποι», είπε. Για το θέμα της συμφωνίας, ο Κίρο είπε ότι είναι ζήτημα των πολιτικών και ότι οι άνθρωποι δεν έχουν να κάνουν με αυτό. «Δεν μου αρέσει το όνομα "Βόρεια Μακεδονία", όμως δεν μπορώ να κάνω κάτι. Στο δημοψήφισμα θα ψηφίσω υπέρ της συμφωνίας, γιατί πρέπει να προχωρήσουμε μπροστά και κάποια στιγμή να μπούμε στην Ευρωπαϊκή Ένωση».

Πρέπει να σημειωθεί ότι όσοι δέχθηκαν να μιλήσουν και να φωτογραφηθούν ήταν οι άνθρωποι με τις πιο μετριοπαθείς απόψεις για τη συμφωνία. Πολλοί ήταν εκείνοι που δεν ήθελαν να εκτεθούν ή απλώς δεν έδιναν δεκάρα για το θέμα.


VICE Video: Η «Επέλαση» των Ρώσων στη Χαλκιδική

Παρακολουθήστε όλα τα βίντεo του VICE, μέσω της νέας σελίδας VICE Video Greece στο Facebook.


Ο Ντέγιαν και η σύζυγός του, Τίνα, ταξίδεψαν επίσης από τη Στρούμιτσα. Δεν είναι η πρώτη φορά που κάνουν διακοπές στη Βόρεια Ελλάδα και το απολαμβάνουν. Στην ερώτηση για τη συμφωνία, η Τίνα έβγαλε έναν μικρό αναστεναγμό και σημείωσε: «Τόσο στην Ελλάδα όσο και στη Μακεδονία θέλουμε να είμαστε μέλη της ΕΕ, οπότε το βλέπω ως μια ευκαιρία να ανήκουμε κατά κάποιο τρόπο στην ίδια χώρα. Το όνομα δεν είναι πρόβλημα γι’ αυτό κι επίσης δεν σημαίνει ότι διεκδικούμε κάτι από την Ελλάδα». Ο Ντέγιαν ήταν λιγότερο αισιόδοξος. «Δεν μου αρέσει το "Βόρεια Μακεδονία". Είναι καλό να είσαι μέλος της ΕΕ και του ΝΑΤΟ, όμως άκουσα στις ειδήσεις ότι παρ’ όλο που δεχθήκαμε να κάνουμε πίσω, οι διαπραγματεύσεις για ένταξη δεν πρόκειται να ξεκινήσουν άμεσα. Είναι σαν να μη μας θέλουν. Αν μας ήθελαν, θα μας δέχονταν όπως ήμασταν», είπε.

Ο Ντέγιαν, τουρίστας από την πόλη Στρούμιτσα.

Από την αρχή του καλοκαιριού Σέρβοι και Σκοπιανοί τουρίστες κατακλύζουν τη Χαλκιδική. Ακολουθούν σε αριθμούς οι Βούλγαροι και Ρουμάνοι. Εκτιμάται ότι από το 1 εκατομμύριο αφίξεων κάθε καλοκαίρι, οι μισές αφορούν Βαλκάνιους επισκέπτες. Στην κορύφωση της σεζόν, στα τέλη Ιουλίου, στους Ευζώνους μπορεί να καταγραφεί σε μία μόνο μέρα είσοδος 32.000 ανθρώπων στην Ελλάδα, σχεδόν Βαλκάνιων τουριστών. Οι βόρειοι γείτονες κατέβαιναν πάντα στην Κασσάνδρα και τη Σιθωνία. Το τουριστικό ρεύμα διακόπηκε μόνο τη δεκαετία του '90 εξαιτίας των πολέμων στην πρώην Γιουγκοσλαβία.

Συνθήματα για τη Μακεδονία και τιμοκατάλογοι στα σέρβικα.

Την περίοδο 2004-2010 υπήρξε η μεγάλη έκρηξη με τους Ρώσους, όμως, στα χρόνια της ελληνικής κρίσης τη Χαλκιδική στήριξαν οι Βαλκάνιοι, όπως συμφωνούν ξενοδόχοι και ιδιοκτήτες εστιατορίων. Οι τελευταίοι, πάντως, είναι μοιρασμένοι φέτος. Λίγοι μιλούν ανοιχτά εναντίον των Σκοπιανών, όμως ένα μεγάλο ποσοστό φαίνεται ότι διαφωνεί με τη συμφωνία των Πρεσπών, παρά το γεγονός ότι ζει κάθε καλοκαίρι με τους βόρειους. Σε δρόμους της Χαλκιδικής υπάρχουν σκόρπια γραμμένα συνθήματα «Macedonia is Greek» κι επίσης πολλοί είχαν κατέβει στα συλλαλητήρια στη Θεσσαλονίκη. Με την έναρξη της σεζόν επικρατεί ψυχραιμία.

Οι τουρίστες από την ΠΓΔΜ είναι συνήθως οικογένειες. Υπάρχουν, πάντως, και τολμηροί νέοι, που πληρώνουν 18 ευρώ εισιτήριο ώστε να ταξιδέχουν αυθημερόν για ένα μπάνιο. Σύμφωνα με στοιχεία της Ένωσης Ξενοδόχων Χαλκιδικής, εκτός από τις 400.000 αφίξεις Βαλκάνιων σε νόμιμα τουριστικά καταλύματα, θα υπάρξουν άλλες περίπου 100.000 σε παράνομα. Τα τελευταία χρόνια, Σέρβοι και Βούλγαροι έχουν αγοράσει φθηνά διαμερίσματα, τα οποία νοικιάζουν «μαύρα» σε συμπατριώτες τους. Από την άλλη, οι υποδομές στην Χαλκιδική είναι ανύπαρκτές. Η αποκομιδή των σκουπιδιών και η υδροδότηση τουριστικών οικισμών είναι οι μεγάλες πληγές.

Ο Μπόγιαν Στογιάνοφκσι από το Γκόστιβαρ.
Ο Ιγκνάτ Πετρόφ με την κοπέλα του, έξω από σούπερ μάρκετ της Χαλκιδικής.

Ο Μπόγιαν Στογιάνοφσκι είναι από την πόλη Γκόστιβαρ. «Από τη Μακεδονία, μάλλον πλέον από τη Βόρεια Μακεδονία», είπε γελώντας. «Δεν έχω κανένα πρόβλημα με τους Έλληνες, όπως και η μεγάλη πλειονότητα των συμπατριώτών μου. Μια μικρή μερίδα ασχολείται με τη διαμάχη για το ονοματολογικό, όμως εθνικιστές υπάρχουν σε κάθε χώρα. Είναι μικρές ομάδες, που δημιουργούν προβλήματα», σημείωσε. «Το καινούριο όνομα είναι οκ για ΄μένα, εφόσον η εθνικότητα και η γλώσσα προσδιορίζονται ως μακεδονικές. Στο δημοψήφισμα θα είμαι με το "ναι"».

Ο Ιγκνάτ Πετρόφ έκανε ψώνια σε κεντρικό σούπερ μάρκετ της Κασσάνδρας με την κοπέλα του. «Δεν έχουμε πρόβλημα με τους Έλληνες, ορισμένοι έχουν με εμάς», είπε. Για τη συμφωνία, σχολίασε: «Οι απόψεις είναι μοιρασμένες. Δεν έχω ξεκάθαρη άποψη για το δημοψήφισμα. Σε κάθε περίπτωση, είναι θέμα πολιτικό, δεν έχει να κάνει με τους ανθρώπους».

Δείτε περισσότερες φωτογραφίες:

Για τα καλύτερα θέματα του VICE Greece, γραφτείτε στο εβδομαδιαίο Newsletter μας.

Περισσότερα από το VICE

Οι Άνθρωποι που Μαζεύουν Μηχανάκια (και Νιπτήρες) από τον Βυθό των Ελληνικών Θαλασσών

Ο Μάκης Παπαδημητρίου Θέλει να Πει ένα Σεξιστικό Ανέκδοτο

Κύριε Νικολαΐδη, πώς Είναι να Σώζεις Χιλιάδες Μωρά Κάθε Μέρα;

Ακολουθήστε το VICE στο Twitter, Facebook και Instagram.