Social Media και Δυστυχία: Πλέον, Λέξεις Συνώνυμες

Αν ήθελε κανείς να δώσει μια συμβουλή με βάση αυτήν την έρευνα, θα ήταν πολύ απλή: άσε κάτω το smartphone ή το tablet σου και πήγαινε κάνε οτιδήποτε άλλο.

Κείμενο Jean Twenge
|
okt 12 2018, 3:30am

Florian Gaertner/Getty Images

Όλοι θα θέλαμε να είμαστε λίγο πιο ευτυχισμένοι.

Το πρόβλημα είναι ότι πολλά απ’ αυτά που καθορίζουν την ευτυχία είναι πέρα από τον έλεγχό μας. Κάποιοι έχουμε γενετική προδιάθεση να βλέπουμε τον κόσμο αισιόδοξα, ενώ άλλοι είμαστε περισσότερο αρνητικοί. Συμβαίνουν άσχημα πράγματα, σε εμάς και στον κόσμο. Οι άνθρωποι είναι συχνά κακοί και οι δουλειές μονότονες.

Αλλά έχουμε κάποιον έλεγχο στο πώς περνάμε τον ελεύθερο χρόνο μας. Αυτός είναι ένας λόγος για να μάθουμε ποιες δραστηριότητες συνδέονται με την ευτυχία και ποιες όχι.

Σε μια καινούργια έρευνα σε ένα εκατομμύριο εφήβους στις ΗΠΑ, οι συνεργάτες μου και εγώ εξετάσαμε πώς περνάνε οι έφηβοι τον ελεύθερο χρόνο τους και ποιες δραστηριότητες σχετίζονται με την ευτυχία και ποιες όχι.

Θέλαμε να δούμε αν οι αλλαγές στον τρόπο που περνάνε οι έφηβοι τον ελεύθερο χρόνο τους εξηγούν μερικώς μια ξαφνική πτώση στην ευτυχία των εφήβων μετά το 2012 – και ίσως και την πτώση της ευτυχίας των ενηλίκων από το 2000.

Στη μελέτη μας, αναλύσαμε δεδομένα από μια εθνικά αντιπροσωπευτική έρευνα σε μαθητές Β' Γυμνασίου, Α' και Γ' Λυκείου, η οποία γίνεται κάθε χρόνο από το 1991.

Οι έφηβοι ερωτώνται για τη γενικότερη ευτυχία τους και για το πώς περνούν τον χρόνο τους. Ανακαλύψαμε ότι οι έφηβοι που περνούσαν περισσότερο χρόνο με φίλους, που γυμνάζονταν, που έκαναν σπορ, που πήγαιναν σε θρησκευτικές τελετές, που διάβαζαν ή ακόμη και αυτοί που απλώς έκαναν τα μαθήματά τους ήταν πιο ευτυχισμένοι. Οι έφηβοι που περνούσαν περισσότερο χρόνο στο Ίντερνετ, παίζοντας παιχνίδια, στα social media, στέλνοντας μηνύματα, κάνοντας video chat ή βλέποντας τηλεόραση ήταν λιγότερο ευτυχισμένοι.

Με άλλα λόγια, κάθε δραστηριότητα που δεν περιλάμβανε κάποια συσκευή με οθόνη συνδεόταν με περισσότερη ευτυχία και κάθε δραστηριότητα που περιλάμβανε κάποια συσκευή με οθόνη, με λιγότερη. Οι διαφορές ήταν σημαντικές: Οι έφηβοι που περνούσαν πάνω από πέντε ώρες στο Ίντερνετ είχαν διπλάσια πιθανότητα να είναι δυστυχισμένοι, από εκείνους που περνούσαν λιγότερο από μια ώρα την ημέρα.

Φυσικά, είναι πιθανό οι δυστυχισμένοι άνθρωποι να αναζητούν δραστηριότητες μπροστά σε μια οθόνη. Ωστόσο, όλο και περισσότερες μελέτες δείχνουν ότι η αιτιότητα έχει ως εξής: η χρήση συσκευών με οθόνη οδηγεί σε δυστυχία και όχι το αντίστροφο.


VICE Video: Tι Κάνουν τα Social Media στην Ψυχή σου

Παρακολουθήστε όλα τα βίντεo του VICE, μέσω της νέας σελίδας VICE Video Greece στο Facebook.


Σε ένα πείραμα, σε κάποιους συμμετέχοντες ζητήθηκε να σταματήσουν να ασχολούνται με το Facebook για μια εβδομάδα και κατέληξαν πιο χαρούμενοι, λιγότερο μόνοι και λιγότερο θλιμμένοι, απ’ όσους συνέχιζαν. Σε μια άλλη μελέτη, νέοι που έπρεπε να κόψουν το Facebook λόγω της δουλειάς τους ήταν πιο ευτυχισμένοι απ’ όσους κράτησαν τους λογαριασμούς τους. Επιπλέον, πολλές μελέτες δείχνουν ότι ο χρόνος μπροστά στην οθόνη οδηγεί σε δυστυχία, αλλά η δυστυχία δεν οδηγεί σε περισσότερο χρόνο μπροστά στην οθόνη.

Αν ήθελε κανείς να δώσει μια συμβουλή με βάση αυτή την έρευνα, θα ήταν πολύ απλή: άσε κάτω το smartphone ή το tablet σου και πήγαινε κάνε οτιδήποτε άλλο.

Αυτή η συσχέτιση μεταξύ ευτυχίας και χρήση συσκευών με οθόνη είναι ανησυχητική, καθώς η τωρινή γενιά εφήβων (την οποία αποκαλώ «iGen» στο ομώνυμο βιβλίο μου) περνάει περισσότερο χρόνο μπροστά στην οθόνη από οποιαδήποτε άλλη γενιά. Ο χρόνος στο Ίντερνετ διπλασιάστηκε μεταξύ 2006 και 2016 και το 82% των μαθητών της Γ' Λυκείου χρησιμοποιεί τα social media κάθε μέρα (από το 51% του 2008).

Η ευτυχία των εφήβων σημείωσε ξαφνικά πτώση μετά το 2012 (τη χρονιά που η πλειοψηφία των Αμερικανών απέκτησε smartphone). Το ίδιο συνέβη με την αυτοεκτίμηση και το πόση ικανοποίηση ένιωθαν στη ζωή τους, ιδίως με τους φίλους τους, τη διασκέδασή τους και τις ζωές τους συνολικά. Αυτά τα στοιχεία συνάδουν με εκείνα άλλων μελετών, που διαπιστώνουν μεγάλες αυξήσεις στα προβλήματα ψυχικής υγείας στην iGen, όπως συμπτώματα κατάθλιψης, βαριά κατάθλιψη, αυτοτραυματισμό και αυτοκτονία. Ειδικά αν συγκριθεί με τους αισιόδοξους millennials, η iGen έχει χαρακτηριστικά λιγότερη αυτοπεποίθηση και είναι πιο θλιμμένη.

Μια παρόμοια τάση μπορεί να παρουσιάζεται στους ενήλικες: Οι συνεργάτες μου και εγώ έχουμε διαπιστώσει στο παρελθόν ότι οι ενήλικες άνω των 30 ετών είναι λιγότερο ευτυχισμένοι, απ’ ότι πριν από 15 χρόνια και ότι έκαναν λιγότερο συχνά σεξ. Μπορεί να υπάρχουν πολλοί λόγοι γι’ αυτές τις τάσεις, αλλά επίσης περνάνε περισσότερο χρόνο μπροστά σε μια οθόνη, απ’ ό,τι στο παρελθόν. Αυτό μπορεί να σημαίνει λιγότερο χρόνο με άλλους ανθρώπους, όπως σεξουαλικούς συντρόφους. Το αποτέλεσμα: λιγότερο σεξ και λιγότερη ευτυχία.

Παρόλο που η ευτυχία των εφήβων και των ενηλίκων σημείωσε πτώση τα χρόνια της υψηλής ανεργίας κατά τη μεγάλη ύφεση στις ΗΠΑ (2008-2010), η ευτυχία δεν επανήλθε τα χρόνια μετά το 2012, όταν η οικονομία πήγαινε όλο και καλύτερα. Μάλιστα, συνέχισε την πτωτική της τάση και έτσι δεν μπορούμε να κατηγορήσουμε τους οικονομικούς κύκλους για τη μικρότερη ευτυχία μετά το 2012.

Η αυξανόμενη ανισότητα στα εισοδήματα θα μπορούσε να παίζει ένα ρόλο, ιδίως για τους ενήλικες. Αλλά αν ήταν έτσι, θα περίμενε κανείς ότι η ευτυχία θα έπεφτε συνέχεια από τη δεκαετία του 1980,όταν ξεκίνησε να αυξάνεται η εισοδηματική ανισότητα. Αντίθετα, ξεκίνησε να πέφτει γύρω στο 2000 για τους ενήλικες και το 2012 για τους εφήβους. Παρόλα αυτά, είναι πιθανό οι ανησυχίες για την αγορά εργασίας και την εισοδηματική ανισότητα να έφτασαν σε ένα αποκορύφωμα στις αρχές του 2000.

Παραδόξως, διαπιστώσαμε ότι οι έφηβοι που δεν χρησιμοποιούσαν καθόλου τα ψηφιακά Μέσα ήταν λίγο λιγότερο ευτυχισμένοι, απ’ όσους τα χρησιμοποιούσαν για μικρό χρονικό διάστημα (λιγότερο από μια ώρα τη μέρα). Τα στοιχεία δείχνουν ότι από εκεί και πέρα η ευτυχία μειωνόταν σταθερά, όσο αυξανόταν οι ώρες χρήσης. Έτσι, οι πιο ευτυχισμένοι έφηβοι ήταν εκείνοι που χρησιμοποιούσαν τα ψηφιακά Μέσα, αλλά για περιορισμένο χρόνο.

Η απάντηση, λοιπόν, δεν είναι να κόψουμε τελείως την τεχνολογία. Η λύση είναι ένα γνώριμο ρητό: Όλα με μέτρο. Είναι καλό να χρησιμοποιείς το κινητό σου για όλα αυτά τα cool πράγματα - και μετά να το αφήνεις, για να κάνεις κάτι άλλο. Ίσως γίνεις πιο ευτυχισμένος.

Η Jean Twenge είναι καθηγήτρια ψυχολογίας στο Πολιτειακό Πανεπιστήμιο του Σαν Ντιέγκο.

Το άρθρο δημοσιεύτηκε αρχικά στο The Conversation και το Tonic.

Για τα καλύτερα θέματα του VICE Greece, γραφτείτε στο εβδομαδιαίο Newsletter μας.

Περισσότερα από το VICE

Ο Άγνωστος Κόσμος των Κυνομαχιών στην Ελλάδα

Παραμορφωμένοι Βετεράνοι του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου: Οι Πρώτοι Ασθενείς Πλαστικής Χειρουργικής

Ντροπιαστικά Κόλπα που Κάνουν οι Άνθρωποι για να Γλιτώνουν Λεφτά

Ακολουθήστε το VICE στο Twitter, Facebook και Instagram.

Περισσότερα από το VICE
Vice Channels