ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Μουντιάλ 2018

Ρωτήσαμε Καταλανούς αν Υποστηρίζουν την Ισπανία στο Παγκόσμιο Κύπελλο

«Θέλω να χάσει η Ισπανία, για να μην πολιτικοποιήσει η κυβέρνηση την επιτυχία της ομάδας».

Κείμενο Víctor Martí Castañer
19 Ιούνιος 2018, 4:30am

Πηγή φωτογραφίας: Albert Gea/Reuter

Για 24 ώρες τον Ιούλιο του 2010, οι δρόμοι της Βαρκελώνης γέμισαν από θυμωμένους διαδηλωτές με σημαίες, που -μετά τη νίκη της Ισπανίας με 1-0 επί της Ολλανδίας στον τελικό του Παγκοσμίου Κυπέλλου- σύντομα μετατράπηκαν σε χαρούμενος οπαδούς με σημαίες. Τότε, η ιδέα μιας ανεξάρτητης Καταλονίας φαινόταν τόσο άπιαστο όνειρο, όσο και η ιδέα η Ισπανία να κατακτά το Παγκόσμιο Κύπελλο. Όπως αρέσκεται να λέει ο μέχρι πρόσφατα Πρωθυπουργός της Ισπανίας, Mariano Rajoy, «Συμπαθώ τους Καταλανούς, επειδή τους αρέσει να κάνουν πράγματα». Ανάμεσα στις 10 και τις 11 Ιουλίου 2010, οι Καταλανοί έκαναν πολλά πράγματα.

Πρώτον, στις 10 Ιουλίου, περισσότεροι από ένα εκατομμύριο Καταλανοί διαδήλωσαν στη Βαρκελώνη ενάντια στην απόφαση του Συνταγματικού δικαστηρίου να απορρίψει έναν νόμο που θα έδινε στην Καταλονία μεγαλύτερη αυτονομία - νομοθεσία που υποστηρίχθηκε από το 74% των ψηφοφόρων. Υπό το σύνθημα «Είμαστε έθνος, εμείς πρέπει να αποφασίσουμε», η Καταλονία έζησε αυτό που πολλοί θεωρούν πλέον την πρώτη της μεγάλη διαδήλωση ανεξαρτησίας στη σύγχρονη Ιστορία.

Μια μέρα αργότερα, η Ισπανία κέρδισε για πρώτη φορά Παγκόσμιο Κύπελλο. Στο στάδιο Σόκερ Σίτι του Γιοχάνεσμπουργκ, ο μέσος της Μπαρτσελόνα, Andrés Iniesta, σημείωσε το νικηφόρο γκολ στο 116ο λεπτό επί της Ολλανδίας. Μεγάλοι εορτασμοί έγιναν σε ολόκληρη την Ισπανία, αλλά και στη Βαρκελώνη -τη μεγαλύτερη καταλανική πόλη-, όπου χιλιάδες άνθρωποι είχαν συγκεντρωθεί, για να παρακολουθήσουν τον τελικό. Η Πλάζα Εσπάνια γέμισε ισπανικές σημαίες, που αντικατέστησαν τις σημαίες της ανεξαρτησίας που υπήρχαν εκεί την προηγούμενη μέρα. Οδηγοί κόρναραν πανηγυρίζοντας για ώρες και ο κόσμος γλεντούσε στους δρόμους ως το πρωί.

Φίλαθλοι πανηγυρίζουν στην Πλάζα Εσπάνια, στη Βαρκελώνη. Photo: amc / Alamy Stock Photo

Οκτώ χρόνια αργότερα, η Εθνική Ισπανίας θα προσπαθήσει να επαναλάβει την επιτυχία της, αυτήν τη φορά στη Ρωσία. Αλλά πολλά έχουν αλλάξει από τότε, ιδίως στην Καταλονία, όπου η προσπάθεια για ανεξαρτησία οδήγησε στη βία την 1η Οκτωβρίου του 2017, όταν η περιφερειακή κυβέρνηση της Καταλονίας διεξήγε δημοψήφισμα για την αυτονομία – ψηφοφορία που η ισπανική κυβέρνηση και ένα ισπανικό δικαστήριο έκριναν αντισυνταγματικές. Για να σταματήσει την ψηφοφορία, η ισπανική Αστυνομία έκλεισε τα εκλογικά τμήματα και χρησιμοποίησε κλομπ και σφαίρες από καουτσούκ, για να εμποδίσει τους ψηφοφόρους να ρίξουν την ψήφο τους. Μέχρι το τέλος της ημέρας, 844 πολίτες και 33 αστυνομικοί χρειάστηκαν ιατρική βοήθεια για τους τραυματά τους.

Από τότε, πολιτικοί υπέρ της αυτονομίας φυλακίστηκαν, ενώ ο Carles Puigdemont –πρόεδρος της τοπικής κυβέρνησης της Καταλονίας κατά τη διάρκεια του δημοψηφίσματος- αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τη χώρα. Τώρα, εν μέσω αυτής της δυσπιστίας και δυσαρέσκειας, ξεκίνησε άλλο ένα Παγκόσμιο Κύπελλο, το οποίο τρέφεται σε μεγάλο βαθμό από τον αχαλίνωτο εθνικισμό. Αλλά στην Καταλονία τουλάχιστον, πολλοί προσπαθούν να συγχωρήσουν και να ξεχάσουν.

Μίλησα με τέσσερις Καταλανούς, για να καταλάβω αν μετά τα γεγονότα της προηγούμενης χρονιάς, μπορούν να υποστηρίξουν την ίδια τους τη χώρα.

Ο Javi, 30 ετών, είναι οπαδός της Μπαρτσελόνα. Τον περασμένο Οκτώβριο, είδε από πρώτο χέρι την αστυνομική βία, όταν οι αστυνομικοί όρμησαν στο σχολικό κτίριο που είχε γίνει εκλογικό κέντρο και προσπάθησαν να πάρουν τις κάλπες. Πάντα ήταν αδιάφορος για την Εθνική Ισπανίας, αλλά αυτήν τη φορά τα αισθήματά του είναι ξεκάθαρα: Ο Javi υποστηρίζει την Αργεντινή λόγω του σταρ της Μπαρτσελόνα, Lionel Messi. «Αν ζούσαμε σε κανονική εποχή, δεν θα με ένοιαζε και τόσο αν θα κέρδιζε η Ισπανία», μου λέει. «Αλλά αυτήν τη φορά θέλω να χάσει, έτσι ώστε η κυβέρνηση να μην πολιτικοποιήσει την επιτυχία της ομάδας».


VICE Video: Unfair Play: Ο Ντέμης και η Χαμένη Ευκαιρία

Παρακολουθήστε όλα τα βίντεo του VICE, μέσω της νέας σελίδας VICE Video Greece στο Facebook.


Η σημασία του ποδοσφαίρου για τον λαό της Καταλονίας δεν μένει στο άθλημα, συμπληρώνει ο Javi. Η επιτομή αυτού είναι το περίφημο μότο της Μπαρτσελόνα - Κάτι Παραπάνω από μια Ομάδα. «Η Μπαρτσελόνα πάντα ήταν κάτι παραπάνω και η Καταλονία πάντα ήταν κάτι περισσότερο από μια περιοχή», λέει. «Είμαστε μια χώρα που δεν είναι χώρα».

Σε αντίθεση με τον Javi, ο Antonio θα πανηγυρίσει όλα τα γκολ της Ισπανίας. Ο 57χρονος ανήκει σε μια γενιά Ισπανών οπαδών που θυμούνται τον καιρό που η φράση «Παίζουμε όπως ποτέ άλλοτε, χάνουμε όπως πάντα» ήταν συνηθισμένη για τους οπαδούς της Εθνικής. Αλλά η τύχη της Ισπανίας φαίνεται να άλλαξε, όταν πήρε το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα το 2008 και το Παγκόσμιο Κύπελλο δύο χρόνια αργότερα. «Ήμουν πολύ χαρούμενος το 2010», λέει ο Antonio. «Αλλά μπορώ να καταλάβω γιατί μερικοί Καταλανοί δεν είχαν και τόσο διάθεση να το γιορτάσουν».

Ο Antonio δεν ψήφισε στο δημοψήφισμα για την ανεξαρτησία, αλλά πιστεύει ότι η ισπανική και η καταλανική κυβέρνηση ευθύνονται εξίσου για όσα ακολούθησαν. «Έχουν κάνει λάθη και οι δύο πλευρές», μου λέει «και τώρα έχει απομείνει μόνο θυμός».

Η 28χρονη Carlota παρακολουθεί το Παγκόσμιο Κύπελλο ως ουδέτερη, πού και πού υποστηρίζοντας κάποιο αουτσάιντερ. Δεν την ενδιέφερε πολύ η μεγάλη νίκη της Ισπανίας το 2010, αλλά εξεπλάγη από τον αριθμό των ανθρώπων που πανηγύρισαν έξαλλα στη Βαρκελώνη. «Δεν ένιωσα πολύ άνετα με τον αριθμό των οπαδών που έσπευσαν στους δρόμους, για να ανεμίσουν τις ισπανικές σημαίες τους», λέει.

Η Carlota ψήφισε στο δημοψήφισμα και παραδέχεται ότι όσα συνέβησαν εκείνη την ημέρα έκαναν πιο δύσκολο γι’ αυτήν να υποστηρίξει ενεργά την Ισπανία. «Αισθάνομαι διχασμένη, επειδή θα ήταν ωραίο αν η Ισπανία κέρδιζε, αλλά δεν νομίζω ότι μπορώ να πείσω τον εαυτό μου να πανηγυρίσει, όχι μετά τον τρόπο με τον οποίο μας αντιμετώπισε η ισπανική κυβέρνηση», λέει.

O Gerard Piqué με τη φανέλα της Εθνικής Ισπανίας, σε ματς απέναντι στην Πορτογαλία, στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 2010, στη Νότια Αφρική. Φωτογραφία: Paul Thomas / Action Images

Ούτε οι παίκτες μπορούν να βγάλουν την πολιτική από αυτήν τη συζήτηση. «Νομίζω ότι κάποιος που είναι υπέρ της ανεξαρτησίας θα μπορούσε να παίξει για την εθνική ομάδα», δήλωσε ο Gerard Piqué της Εθνικής Ισπανίας και της Μπαρτσελόνα σε συνέντευξη Τύπου, λίγο μετά το δημοψήφισμα. Ο Piqué είναι από καιρό ένθερμος υποστηρικτής του δικαιώματος της Καταλονίας να αποφασίσει. Ο αμυντικός ψήφισε τον Οκτώβριο και μετά επέκρινε σκληρά την Αστυνομία. Τι κέρδισε; Ένα τμήμα των Ισπανών οπαδών τον γιουχάρει συνεχώς, όταν παίζει για τη χώρα του.

Όπως και ο Piqué, ο Luis όχι μόνο ψήφισε στο δημοψήφισμα, αλλά θέλει και να κερδίσει η Ισπανία το Παγκόσμιο Κύπελλο. «Ήμουν στην Πλάζα Εσπάνια με τους συναδέλφους μου, όταν η Ισπανία έγινε παγκόσμια πρωταθλήτρια», λέει και χαμογελάει. «Πανηγυρίσαμε πίνοντας από τα χειροποίητα τρόπαια και πηδώντας μέσα στο σιντριβάνι. Ήταν μια εκπληκτική βραδιά».

Σύμφωνα με έρευνα του Centre for Opinion Studies, του 2017, ο Luis είναι ένας από το 55% των Καταλανών που υποστηρίζει την ισπανική εθνική ομάδα. Αλλά από αυτούς, το 67% θα άλλαζε και θα υποστήριζε μια καταλανική εθνική ομάδα, αν υπήρχε. «Αν κάποια μέρα γίνουμε ανεξάρτητοι, θα συνεχίσω μετά χαράς να επευφημώ την Ισπανία, αλλά θα υποστήριζα και την ομάδα της Καταλονίας», προσθέτει ο Luis.

Αλλά μέχρι να συμβεί αυτό, οι Καταλανοί όπως ο Luis, η Carlotta, ο Antonio, ο Javi, ακόμη και ο Gerard Piqué, θα δουν πού θα τους πάει η καρδιά τους, σε κάθε διοργάνωση. Από την άλλη, υποθέτω ότι κανείς δεν μπορεί να ξέρει με σιγουριά πώς θα αντιδράσουν σε ένα γκολ που θα μπει στην εκπνοή των καθυστερήσεων και θα τους φέρει ένα Παγκόσμιο Κύπελλο.

«Όσο διαρκεί το Παγκόσμιο Κύπελλο, θα υπάρχει μια τεράστια οθόνη στη Βαρκελώνη και κάποιοι θα πανηγυρίζουν για την Ισπανία και κάποιοι όχι», μου λέει ο Luis. «Αλλά το πιο σημαντικό είναι ότι υπάρχει ειρήνη».

To άρθρο δημοσιεύτηκε αρχικά στο VICE Spain.

Για τα καλύτερα θέματα του VICE Greece, γραφτείτε στο εβδομαδιαίο Newsletter μας

Περισσότερα από το VICE

Ποιoς θα Πάρει Φέτος το Mundial, Χρήστο Σωτηρακόπουλε;

Αυτοί που Χειροκροτούν τον Δολοφόνο Ενός Παιδιού, Ζουν Ανάμεσά μας

«Είμαστε Τρελοί κι Ευτυχισμένοι»: Μια Γερή Φωτογραφική Βουτιά στα Εξάρχεια του 1980

Ακολουθήστε το VICE στο Twitter, Facebook και Instagram.

Tagged:
mundial
Ισπανία
Ποδόσφαιρο
Καταλονία
Μουντιάλ
Παγκόσμιο Κύπελλο
ανεξαρτησία
Ρωσία 2018