In 2017 zullen nog meer bekende mensen overlijden dan het afgelopen jaar

Eigenlijk neemt het aantal overleden bekende mensen al jaren toe.
5.1.17
Grafiek van het aantal overleden sterren deze eeuw. De L staat voor het aantal talen waarin iemand wordt beschreven in Wikipedia. Beeld: MIT Media Lab

Het nieuwe jaar werd door mensen aangegrepen als een soort reddingsboei. Eindelijk waren we door 2016 heen, het jaar waarop al die bekende mensen overleden. Dat klinkt, soort van, als een logische gedachte: er overleden namelijk buitensporig veel sterren het afgelopen jaar. Alleen toch heb ik slecht nieuws: dit jaar zullen nog meer bekende mensen overleden dan het afgelopen jaar.

Door alle negatieve berichten het afgelopen jaar vroegen ze zich aan het MIT Media Lab af hoeveel bekende mensen in 2017 zullen overlijden. Cristian Candia-Castro Vallejos, Cristian Jara Figueroa en César Hidalgo besloten de data te analyseren en kwamen tot de conclusie dat er donkere tijden in het verschiet liggen. Hiervoor geven ze een simpele verklaring: "omdat het aantal bekende mensen door de jaren heen is toegenomen."

Meer mensen op Aarde betekent meer sterren

Het is een logische gedachte om te denken dat de toenemende hoeveelheid ligt aan de groei van de wereldpopulatie. Meer mensen op Aarde betekent meer sterren, en daarom logischerwijs ook meer doden. Maar er blijkt meer aan de hand. Door de toename van de verschillende media, zoals de komst van films, radio, en social media tegenwoordig, neemt het aantal bekende mensen ook steeds meer toe. En dat gaat met een veel grotere snelheid dan de toename van de totale bevolking.

Dat sluit niet uit dat het aantal overleden sterren afgelopen jaar veel meer opviel, zeker als je je bedenkt dat het aantal doden al jarenlang stijgt.

Advertentie

Dit komt waarschijnlijk door het grote aantal 'supersterren' die in 2016 zijn overleden. De onderzoekers labelen mensen met Wikipedia-pagina's in minimaal 20 verschillende talen, maar maken daarbinnen ook onderscheid: ze zien mensen met pagina's in meer dan 70 talen als 'supersterren.' Hierbij moet je bijvoorbeeld denken aan Fidel Castro (135), David Bowie (104) en Johan Cruijff (85). In 2015 overleden er 9 van deze zogenaamde 'supersterren', tegenover 16 in 2016. Dat is natuurlijk een behoorlijke toename en laten we eerlijk zijn: het overlijden van David Bowie maakt veel meer media-aandacht los dan de overleden econoom Thomas Schelling.

Daarnaast lag het gemiddelde geboortejaar van overleden sterren in 2015 en 2016 rond 1930 en 1932. Dit lag rond 2000 nog rond 1920. Die – volkomen logische - stijging is van belang omdat we nu steeds meer toe gaan naar mensen die in de jaren 60, 70 en 80 successen beleven. Dat zijn mensen die via de televisie wereldwijd veel meer mensen bereikten dan hiervoor mogelijk was, schrijven de wetenschappers.

Maar wees gerust, in het verslag staat niet alleen slecht nieuws. Door de toename van communicatiemogelijkheden konden de afgelopen eeuwen steeds meer mensen bekend worden. Daarom stijgt het aantal overleden sterren nog steeds jaarlijks. Maar het lijkt erop dat we ons maar een maximaal aantal bekende mensen kunnen herinneren, en dat limiet is mogelijk dichterbij dan we denken.

Natuurlijk kan iedereen tijdelijk bekend worden door televisie of social media. Maar dat neemt niet weg dat veel van deze mensen snel weer worden vergeten. Zo schreef De Speld pas het satirische nieuwsbericht "

Ook de familie van Sita weet niet meer waar ze Sita van kennen

." Het is kenmerkend voor de vele tijdelijke bekendheden die de afgelopen jaren de revue passeerden.