FYI.

This story is over 5 years old.

Vice Blog

NIEK AUDENAERD MAAKT ZELFMOORD- EN NEUKMACHINES

[caption id="attachment_21088" align="alignnone" width="600" caption="Niek Audenaerd, links"]

[/caption]

VICE is al een tijdje hartstochtelijk fan van de Nijmeegse kunstenaar Niek Audenaerd (25), die zijn werk zelf omschrijft als "objecten die ook gekwetste zielen met een saaie negen-tot-vijf-baan in het geheim in hun kelder zouden kunnen maken". Nathalie vroeg hem om uitleg bij onder andere zijn neukmachine en zijn hangstoel: een stoel waarin je jezelf al fietsend kunt ophangen.

Advertentie

[caption id="attachment_20301" align="alignnone" width="600" caption="Neukmachine (2008)"]

[/caption]

Vice: Vertel, wat is het verhaal achter de neukmachine?
Niek Audenaerd: De neukmachine heb ik gemaakt vanuit nieuwsgierigheid. Het leek me leuk om mijn allerplatste gedachte uit te werken. De dildo en de nepvagina zijn allebei bedoeld om mee te masturberen, maar als je ze elkaar laat bevredigen wordt het een nogal nutteloze en aseksuele actie. Maar er ontstaat toch iets nieuws. Zo ontdekte ik dat je heel veel glijmiddel nodig hebt om het te laten werken. Bij toeval ontstond er een mooi plasje glijmiddel onder het werk. Maar door de wrijving scheurden de schaamlippen alsnog kapot en moest ik een aantal keer op zoek naar een nieuwe vagina.

Ik heb een filmpje op YouTube gezet waarop je de neukmachine in werking kunt zien. Aan het einde van het filmpje geeft YouTube suggesties van video's met daarin andere zelfgemaakte neukmachines. Er blijken er heel veel te zijn! Later kwam ik het boek Sex Machines van Timothy Archibald tegen. Het staat vol foto's van mensen die in hun vrije tijd neukmachines bouwen, van die echte schuurtjesmannen. De interviews erbij zijn geweldig. Een man probeerde zijn huwelijk te redden door een seksmachine voor zijn vrouw te bouwen. Een andere man bouwde zijn grasmaaier om tot seksmachine. Ikzelf gebruikte trouwens ruitenwissermotoren.

Hoe wordt erop gereageerd?
Toen ik 'm maakte werd ik met het technische gedeelte geholpen door mensen van de werkplaats op de academie. Ik heb nooit tegen ze durven zeggen dat ik een neukmachine aan het maken was. Aan mijn oma durfde ik eerst ook nooit over mijn werk te vertellen. Maar tegenwoordig zeg ik gewoon: "Kijk oma! Dit heb ik gemaakt!" Ik ben er namelijk achter gekomen dat eigenlijk iedereen gefascineerd is door dit soort thema's. Dat is ook wat ik er leuk aan vind om dit soort werk te maken: hoe gaan mensen erop reageren? Het was heel leuk om te zien hoe mijn leraren tijdens de beoordeling in een cirkeltje om de neukmachine heen stonden. Dat was natuurlijk ook gewoon recalcitrant. Zo van: jullie weten het allemaal zo goed, wat gaan jullie hier nu over zeggen? Ze vonden het heel goed. Het was mijn beste beoordeling ooit: alleen maar achten en negens.

Advertentie

[caption id="attachment_20302" align="alignnone" width="600" caption="Hangstoel (2009)"]

[/caption]

In de Hangstoel kun je jezelf al fietsend verhangen. Waar komt zo'n idee vandaan?
Ik zat al een tijdje in mijn hoofd met een zelfmoordmachine. Ik wilde iets doen met zelfkastijding. Dan begin ik met research: zijn er meer mensen die zoiets hebben bedacht? Welke varianten zijn er? Toen ik uiteindelijk de Hangstoel bedacht zag ik een zielige man voor me die met zijn hangstoel in z'n kelder zat en eventjes ging fietsen als hij het allemaal niet meer zag zitten. Je kunt jezelf namelijk niet écht verhangen met de hangstoel: zodra je buiten bewustzijn raakt en je benen zich ontspannen, gaat het touw slap hangen. Van te voren verwachtte ik dat mensen het luguber zouden vinden, maar blijkbaar vinden veel mensen het juist een uitnodigend object. Toen de Hangstoel geëxposeerd werd zag ik regelmatig bejaarde vrouwtjes die erop gingen zitten, de strop om hun nek deden en vervolgens lachend foto's van elkaar maakten.

[caption id="attachment_20303" align="alignnone" width="600" caption="Hangman (2008)"]

[/caption]

Je werk Hangman gaat ook al over zelfmoord.
Ja, en ook bij dit werk raakten mensen enorm nieuwsgierig. De voeten die je ziet hangen bewegen een beetje, bezoekers -vooral kinderen- gingen vaak op hun knieën liggen en eronder kijken.

Ben je zo zwaarmoedig?
Ja, eigenlijk wel. Ik ben een tijd lang depressief geweest, dus ik denk dat dit soort ideeën daar wel uit voortkomen. Mijn werk is voor mij een manier om met bepaalde dingen om te gaan.

Advertentie

[caption id="attachment_20304" align="alignnone" width="600" caption="Cilinder (2009)"]

[/caption]

In 2009 ben je afgestudeerd met een werk genaamd Cilinder.
De Cilinder is een grote houten ton van drie meter hoog en drie meter in doorsnee, met een deurtje erin. In de ton staat een tweede, kleinere ton, waardoor tussen de twee wanden een smalle gang ontstaat. Zodra je binnenkomt, slaat het deurtje automatisch achter je dicht en wordt een houten paneel dat net zo breed is als het gangetje door een onzichtbare elektromotor in beweging gezet. Je wordt dus gedwongen om te gaan lopen, als een soort tredmolen. Het paneel schraapt langs de muren dus je hoort een geluid dat lijkt op een trein die door een tunnel rijdt. Het geeft een heel claustrofobisch gevoel, alsof de muren op je af komen. Nadat je zo'n twee minuten rondjes hebt gelopen stopt het paneel met draaien en kun je weer naar buiten.

[caption id="attachment_20305" align="alignnone" width="600" caption="De binnenkant van Cilinder, foto van boven genomen"]

[/caption]

Je werkt gaat altijd over angst, las ik op je website.
Ja, mijn thema's draaien vaak rond angst, dood, lijden, seks en macht. Ik geloof dat angst een belangrijke leidraad is voor de mens. Zonder angst voor het lijden en de dood zouden er geen belangrijke levensvragen gesteld worden, alles zou voor vanzelfsprekend worden aangenomen. Ik wil mijn publiek natuurlijk geen pijn doen of bang maken, maar ik wil kijken hoe ze ergens op reageren. En dat is heel verschillend: sommige mensen komen na twee minuten boos of paniekerig uit de Cilinder, anderen vinden het grappig. Ik zie dit werk als een sleutelwerk, het was mijn eerste interactieve werk waarbij ik even de macht over het leven van de bezoekers over kon nemen. Dat is iets waar ik verder mee wil gaan.

Advertentie

Wat vonden je docenten er dit keer van?
Ik ben afgestudeerd met een acht en twee negens.

[caption id="attachment_20307" align="alignnone" width="600" caption="Kamer #0 (2010)"]

[/caption]

Na je afstuderen bouwde je nog een ruimte.
In mei 2010 exposeerde ik in De Fabriek in Eindhoven met Kamer #0, een ruimte die je via een heel smal en donker gangetje kunt bereiken, waarbij je niet kunt zien waar je heengaat. De muren zijn helemaal bedekt met glimmende aluminiumplaten en er zit een industriële ventilator in de muur die met veel lawaai lucht de ruimte in blaast. In het midden van de ruimte staat een doktersbank. Het is er koud en je bent volledig afgesloten van de buitenruimte. Ik wilde graag weer iets maken waar de bezoekers ín zouden kunnen. En ik wilde dat het er van buiten anders uit zou zijn dan van binnen, om met het verwachtingspatroon van de bezoekers te spelen.

Wordt je werk eigenlijk ook verkocht?
Nee, ik heb nog nooit iets verkocht. De dingen die ik maak zijn nogal verontrustend en dat wil bijna niemand in huis halen. De hangstoel staat nu wel een tijdje bij iemand in de woonkamer. Het is in elk geval een conversation piece.

[caption id="attachment_20311" align="alignnone" width="600" caption="De opening van de eerste door Niek gecureerde expositie in de Paraplufabriek"]

[/caption]

En nu ben je gedurende heel 2011 curator in de galerie van de Paraplufabriek: een Nijmeegs kunstenaarsinitiatief waar kunstenaars wonen en werken. In maart plaatsten we al een stukje over de opening van je eerste expositie. Dat ging er behoorlijk ruig aan toe.

Klopt, samen met Daniela Schwabe en Janita de Vries doe ik er dit jaar zes exposities aan de hand van zes thema's. Wat thema's betreft zijn we dicht bij onszelf en ons werk gebleven: geweld, beeldvorming, macht, kleur, contrast en seks. De foto's op Viceland zijn van onze eerste opening, rond het thema geweld. We hadden heel groot uitgepakt: er was een boksring waarin kickboksers met elkaar vochten. Het meest spectaculair was dat er een meisje aan vleeshaken hing. Dat klonk trouwens nog best verleidelijk, de man via wie we het geregeld had vertelde me dat je spieren heel strak gaan staan als je aan vleeshaken hangt. Je lichaam maakt dan heel veel endorfine aan. Als je eraf komt en ontspant ben je high op je eigen stofjes. Het curator zijn bevalt me. Ik vind het heel leuk om de andere kant van de kunstwereld te staan. Om eens niet de noodlijdende kunstenaar te zijn.

Ben je zo noodlijdend?
Ik leg veel druk op mezelf. Ik moet van mezelf eerst geld verdienen voor ik aan een nieuw project kan beginnen. Het kost heel veel geld om de werken te maken die ik in mijn hoofd heb zitten. En nu ik ben afgestudeerd en geen gebruik meer kan maken van de werkplaatsen op de academie, kost het nog veel meer geld. Momenteel heb ik een bijbaantje in een copyshop. Mijn moeder werkt in een peuterspeelzaal. Die kinderen hebben zoveel fantasie en zijn altijd aan het tekenen en knutselen. Maar ze hebben nog geen last van druk. Soms zou ik ook wel met een chocopastagezicht op de grond willen zitten om een beetje te kliederen.

Meer werk van Niek vind je hier.

NATHALIE WOUTERS