Er is nu een darkwebversie van Wikipedia

Speciaal voor mensen die artikelen willen lezen waar hun regering niet blij mee is.
Beeld: Flickr/Jay Clark

We nemen Wikipedia in Nederland en veel andere landen maar voor lief. Er kunnen gewoon Twitteraccounts bestaan die ambtenaren volgen die onder werktijd Wikipedia-pagina’s veranderen. Maar in andere landen, zoals Turkije of Syrië, kan het moeilijk of zelfs gevaarlijk zijn om Wikipedia te gebruiken.

Wikipedia wordt bijvoorbeeld nog steeds geblokkeerd in Turkije; de overheid heeft toegang tot de site beperkt na de mislukte staatsgreep om zo dissidenten dwars te zitten. En de Syrisch-Palestijnse activist en Wikipedia-redacteur Bassel Khartabil zou zijn geëxecuteerd door de Syrische overheid. Om het gebruik van Wikipedia veiliger te maken voor mensen die grote risico’s lopen, is voormalig een veiligheidsontwikkelaar van Facebook, Alec Muffett, begonnen met het maken van een experimentele darkwebversie van Wikipedia met extra privacybescherming. Het project is nog onofficieel, Wikipedia is er vooralsnog niet bij betrokken.

Advertentie

De service is toegankelijk met de Tor-browser, die je verbinding door verschillende “hops” over de wereld leidt om je locatie te verbergen en zodat niemand je kan volgen. Toegang tot Wikipedia is al end-to-end versleuteld omdat de site al standaard HTTPS gebruikt. Maar om daar nog een schepje bovenop te doen heeft Muffett een Onion-service voor Wikipedia ontwikkeld. Dat betekent dat je traffic nooit het veilig versleutelde netwerk van Tor verlaat en het goed verborgen blijft.

“Mensen denken dat Onion-sites alleen om ‘anonimiteit’ draaien, maar eigenlijk hebben ze nog twee andere functies: discretie (je werknemer of internetprovider kan bijvoorbeeld niet zien waar je naartoe browst, zelfs niet welke site) en vertrouwen,” schrijft Muffett in een mail.

“De code is gratis en libre (vrij te gebruiken, red.),” voegt hij toe. “Ik doe dit omdat ik het moet doen.”

Toen hij in 2014 voor Facebook werkte, ontwikkelde Muffett de Onion-versie van het sociale medium. Dit jaar kwam The New York Times met hun eigen Onion-service, gebaseerd op Muffetts opensourcetool om zulke sites te maken: de Enterprise Onion Toolkit (EOTK). Hij weet dus wat hij doet. Maar de Wikipedia-service is geen officieel experiment, dus het rammelt nog wel een beetje. De service gebruikt zelfgegenereerde veiligheidscertificaten die een veiligheidswaarschuwing in Tor op kunnen roepen, dus je moet de adressen handmatig whitelisten, wat een paar minuten duurt.

“Ik zou mensen laten zien hoe het werkt, zodat het niet langer iets abstracts is,” schrijft Muffett. “Ik zou het fantastisch vinden als Wikimedia dit zou gaan gebruiken, of zelfs met hun eigen oplossing zou komen. Het interessante vanuit mijn perspectief is om het concept te demonstreren, en met mijn opensourcetool wordt het bijna gratis om een proof of concept te maken.”

Wel is het met deze Onion-versie van Wikipedia alleen nog mogelijk om artikelen te lezen, aangezien Wikipedia aanpassingen via Tor blokkeert, naar eigen zeggen om met trolls te blokkeren. Om de service gebruiksvriendelijker te maken, moet Wikipedia zelf dus ook meewerken.