Psychologie

De psychologische trucs die de Navy SEALs gebruiken om hun angst te overwinnen

Nu hoef je nooit meer bang te zijn in het spookhuis of tijdens een presentatie.

door Christine Kewitz
14 juli 2017, 10:39am

De Navy SEALs (een afkorting voor Sea, Air, Land) zijn de ultieme elitetroepen in elke mogelijke situatie. Het onofficiële motto van de SEALs is " T he only easy day was yesterday " en dat maken ze meer dan waar. Niettemin zijn zelfs deze supersoldaten menselijk. Ook zij vallen af en toe terug op een aantal psychologische trucs om de gigantische uitdagingen die ze tegemoet komen te weerstaan en niet in hun camouflagebroek te poepen.

In de praktijk kunnen de overlevingsadviezen van de SEALs echter ook door ons, minder heroïsche mensen, worden gebruikt. Het omgaan met je angst wordt geregeld in je hersenen door de amygdala. Dit is het hart van het limbische systeem en het angstcentrum van onze hersenen. De amygdala controleert ons vluchtinstinct, onze agressie en gevoelens.

Zodra we in een levensbedreigende situatie terecht komen antwoordt de amygdala met een instinctieve impuls, lang voordat de frontaalkwab en de prefrontale cortex de situatie kunnen inschatten. Om deze diepgewortelde angsten in controle te houden en ze te ontwijken in een gevaarlijke situatie gebruiken de SEALs de zogenaamde Big Four - de vier beste psychologische technieken om om te gaan met paniek situaties.

Er is altijd rust in de ogen van een SEAL. Beeld: Wikimedia, US Navy

Veel kleinere uitdagingen, zoals presentaties geven, kunnen ook de amygdala triggeren. Dat komt omdat de vrees om afgewezen te worden een van de meest diepgewortelde angsten van de mens is. Je bent in staat om die instinctieve hersenprogrammering te omzeilen in bepaalde minder fortuinlijke situaties. Daarom geven we je hier een paar tips om mee te experimenteren.

Deze psychologische trucs bereiden je voor op de onoverkomelijkheden van het dagelijkse leven:

1. Houd je vast aan een gedachte

Denk aan een positieve en mogelijk emotionele ervaring. Het is het beste als het iets is dat in de nabije toekomst kan gebeuren. Je moet terug kunnen vallen op deze voorstelling in een moeilijke situatie. Die gedachte is als een anker op een wilde zee.

Doordat de amygdala in stresssituaties als een gek impulsen aan het afvuren is, ontstaat er in je hoofd een chaos. Door intensief vast te houden aan een andere, innerlijk gedachte kan je je frontaalkwab er toe zetten orde te brengen in je mentale overuren en zo je amygdala te kalmeren.

Je frontaalkwab wordt beschouwd als het meest menselijke gedeelte van je hersenen en wordt ook wel eens gekarakteriseerd als het orgaan van de beschaving. In moeilijke situaties denken de SEALs daarom vaak aan familie, vrienden, religie of andere belangrijke zaken in hun leven

2. Automatisering door mentale training

Deze tweede mentale trainingsmethode waar de SEALs op vertrouwen staat ook wel bekend onder de term 'visualisatie'. Bij deze methode is het de bedoeling situaties die je gaat uitvoeren niet alleen fysiek, maar ook mentaal, zo vaak mogelijk te herhalen. Op deze manier ga je je taken automatisch uitvoeren. De techniek wordt ook veel toegepast door atleten. Tijdens het oefenen van hun sprint of sprong herhalen ze deze actie niet alleen zo vaak dat ze hem wel slaapwandelend uit te kunnen voeren, maar vooral om het exacte proces tot in het kleinste detail in hun hoofd te krijgen.

Voor mensen die niet dagelijks gijzelaars moeten bevrijden als de Navy SEALs zijn er ook andere visualisaties die interessant zijn. Sollicitatiegesprekken, publieke speeches en zelfs efficiënt winkelen kan makkelijker worden op deze manier.

Angst is voor ons een vreemd woord. Beeld: Wikimedia, US Navy

Het is belangrijk om niet alleen het ideale scenario van een situatie te onthouden, maar ook rekening te houden met elk detail dat het mogelijk soepel verlopen van een taak kan verpesten. Omdat iets toch nooit volgens plan verloopt, kan elke onvoorziene ontwikkeling die is opgenomen in je mentale training je helpen in een panieksituatie. Veel mensen die publiekelijk moeten spreken gebruiken deze techniek en ook psychologen werken met deze methode als ze angstige patienten confronteren.

3. Praat tegen jezelf om meer zelfvertrouwen te krijgen

Om te erkennen dat het een stuk beter werkt om positief tegen jezelf te praten dan jezelf vol te lullen met horrorverhalen hoef je niet veel zelfhulpboeken te hebben gelezen. In hun routinetraining hebben de SEALs geleerd uitsluitend positieve boodschappen aan zichzelf te vertellen.

Als je er rekening mee houdt dat we de mogelijkheid hebben om 400 woorden aan te horen en te begrijpen per minuut is het volkomen begrijpelijk dat een stroom aan innerlijke dialogen je kan motiveren. Zo bevries je niet opeens op het moment dat het er echt om draait. Met positieve gedachtes kan je slimmer zijn dan je amygdala en zo ongecoordineerde paniek te kop in drukken.

4. Je opwinding controleren met behulp van je ademhaling.

Wat mist er traditioneel gezien als je bij je heldere verstand wil blijven? Precies, de controle over je ademhaling. Diep in- en uitademen brengt je tot op zekere hoogte terug naar de realiteit en verzacht zo de reacties van je lichaam. Langzaam uitademen weerspiegelt ook het daadwerkelijke ontspanningsproces van je lichaam, terwijl stevig inademen je brein van zuurstof voorziet en zo je cognitieve vaardigheden stimuleert.

Om de instinctieve informatie van je amygdala uit te bannen is het belangrijk dat je beide combineert. Adem dus lang in, en lang uit, lang in, lang uit en zo verder. Voor de mensen die op het beslissende moment moeite hebben met het onderscheiden van een lange en een korte ademhaling kan het helpen om tot vijf te tellen tijdens het ademen.

Wie had gedacht dat de Navy SEALs iemand konden helpen in de lastige tocht naar de supermarkt of je bezoekje aan het spookhuis. Alledaagse tips van het Amerikaanse leger - dat is nog eens een zinvolle bezigheid van de rampbestendige Special Forces