Internet

Volgens The Next Web moeten techbedrijven kiezen aan welke kant ze staan

“Sommige bedrijven willen echt de wereld verbeteren, anderen willen zo groot mogelijk worden."

door Wester van Gaal
01 mei 2019, 12:04pm

Foto: Raymond van Mil

Op 9 en 10 mei vindt TNW Conference opnieuw plaats in Amsterdam, dit keer niet in het Westerpark – of ‘The Other District’, zoals het binnenkort gaat heten 😭😭😭 – maar op het NDSM-terrein.

Elk jaar staat de conferentie van techwebsite The Next Web losjes in het kader van een thema. Vorig jaar was het ‘The fifth wave,’ verwijzend naar de vijf grote technologische omwentelingen van de afgelopen decennia; van mainframes, personal computers en het internet naar mobiel en nu uiteindelijk AI.

Dit jaar is het thema een open vraag: “Tech, for better or worse?” Het is je waarschijnlijk niet ontgaan dat tech in de afgelopen twee jaar maatschappelijk onder vuur is komen te liggen. Mensen spreken dramatisch over de “anni horribili”: recordboetes voor Google, maar vooral de aaneenschakeling van data- en privacyschandalen bij Facebook bezorgt tech een slechte naam bij steeds meer mensen. George Soros vergeleek big tech vorig jaar met big oil. “Mijnbouw- en oliemaatschappijen exploiteren de fysieke omgeving; sociale-mediabedrijven exploiteren de sociale omgeving,” zei hij in zijn openingstoespraak op de rijkemensentop in Davos.

Of je het daar nou mee eens bent of niet: deze verschuiving is opmerkelijk, abrupt en wordt bovendien door veel belangrijke stemmingmakers zoals Kara Swisher gedeeld. Ik sprak met oprichters Boris Veldhuijzen van Zanten en Patrick de Laive over hun toekomstplannen, en hoe ze meegroeien met een steeds kritischer publiek.

Motherboard: Toen we jullie in 2016 spraken waren de meeste mensen nog in jubelstemming over tech. Boris, jij zei dat je die hype wel leuk vond. Inmiddels zijn mensen kritischer geworden. Hoe bewegen jullie daarin mee?
Boris Veldhuijzen van Zanten: Mensen beginnen oog te hebben voor de negatieve kanten van techbedrijven die te machtig zijn geworden. Zo machtig dat ze de uitslag van verkiezingen kunnen veranderen. Dat is nooit de bedoeling geweest van de hype, maar misschien wel een gevolg ervan. Ik vind het belangrijk dat TNW daar ook bij stil staat. Die hele heftige kritiek is op dit moment overigens wel meer een Amerikaans ding, en dat komt door de inmenging van Rusland en de rol die Facebook heeft gespeeld. In Europa zijn mensen nog wel echt enthousiast.
Patrick de Laive: Het enthousiasme is er nog steeds, maar het is soms wel moeilijker te zien of mensen enthousiast zijn omdat ze dingen echt willen verbeteren, of omdat ze hun bedrijf zo groot mogelijk willen maken.

De kritiek in Europa komt misschien meer van overheden, in de vorm van nieuwe wetgeving zoals de AVG en gigaboetes voor Google. Wat vinden jullie van zulke wetgeving?
Patrick: Ja. Het wordt lastig om te controleren of mensen de wet naleven [er zijn volgens het AP niet genoeg controleurs om bedrijven te controleren, red], maar het eindresultaat is denk ik toch deels positief. Zo’n wet introduceert moraliteit in de business. Dat er kritiek op gang komt is goed.
Boris: Een tijdje was de sfeer: move fast and break things en als de wet niet meewerkt dan moeten we de wet maar veranderen, maar daar komen we een beetje van terug. Move slow and don't break things is ook wel fijn. We komen nu in iets rustiger vaarwater.

1556709283876-TNW-foto-1
Foto: Raymond van Mil

Hoe komt dat?
Patrick: Overheden spelen daar wel een rol in.
Boris: Er heerste een tijdje het idee dat je de eerste moest zijn met alles, omdat je anders de laatste bent. En dat je ten koste van alles wil groeien. In plaats daarvan zie je nu dat er een betere samenwerking is tussen overheden, ondernemers en start-ups.

Heb je daar een voorbeeld van?
Boris: Een voorbeeld zijn die fietsjes: de eerste partij flikkerde overal fietsen neer die binnen een maand kapot of kwijt waren. Nieuwe partijen zorgen ervoor dat ze samen met lokale overheden afspraken maken zodat het werkt.

Wat is volgens jullie de juiste balans tussen fun en kritiek, wat de conferentie betreft?
Boris: Ik denk dat het goed naast elkaar kan bestaan. Vorig jaar hadden we Andrew Keen, die ook wel de ‘antichrist van het internet’ wordt genoemd. Hij is superkritisch. Wij zijn niet verantwoordelijk voor de hele tech-scene, maar vanuit onze maatschappelijke positie moeten we wel ruimte bieden voor zelfreflectie?
Patrick: Je ziet bij ons wel het hele scala. Daarom is onze slogan ook 'For better or worse'. Sommige bedrijven willen echt de wereld verbeteren, andere bedrijven willen zo groot mogelijk worden. Ik denk wel dat we op een kruispunt staan: bedrijven zullen in deze tijd van verhoogde zelfreflectie en maatschappelijke kritiek moeten gaan beslissen aan welke kant ze staan.

Lees hier hoe de antichrist van het internet me de toekomst boredsplainede.

Is er een scenario mogelijk dat een techbedrijf zich zo misdraagt dat jullie ze niet meer uitnodigen?
Boris: Dat is wel denkbaar. Je kunt echt wel kritiek hebben op Facebook bijvoorbeeld – dat zou ook heel terecht zijn. Maar juist daarom is het denk ik heel interessant om zo’n bedrijf wel een plek te geven op onze conferentie. Het probleem is natuurlijk een beetje dat er maar een paar mensen zijn die inhoudelijk op die kritiek kunnen reageren.

Er zijn nu twee mensen van Facebook die komen praten over app-design en workspace. Die zullen waarschijnlijk niet zo kritisch zijn.
Boris: Nee. Je moet gewoon net het geluk hebben dat Mark Zuckerberg of Sheryl Sandberg over deze dingen willen komen praten. Misschien zijn ze het zelf ook wel niet eens met de richting van het bedrijf, maar daarom programmeren we ook onderzoekers, journalisten, beleidsmakers en politici – mensen die kritisch kunnen reflecteren.
Patrick: Er valt ook echt wel veel te leren van mensen die bij Facebook werken. Zij bepalen het beleid niet, maar hoe Facebook z'n apps ontwerpt is interessant.
Boris: Ik hoorde laatst een verhaal van iemand die bij Facebook werkt op de AI-afdeling. Die vertelde dat ze 30.000 man hebben aangenomen om nepnieuws te analyseren, omdat de AI nog niet ver genoeg is. Ze vinden het dus wel echt een probleem.

De Financial Times heeft recentelijk een meerderheidsbelang gekocht in TNW. Waarom was dat de juiste beslissing, en hoe beïnvloedt dat de strategie waar we het in 2016 al over hebben gehad?
Boris: De Financial Times is een aandeelhouder. We kunnen onze strategie hierdoor sneller en makkelijker uitvoeren, dus dat was voor ons erg aantrekkelijk.
Patrick: We hebben vijf pilaren in het bedrijf en die versterken elkaar: de nieuwskant, evenementen, Index [een site met info over techbedrijven, red.] en TQ [een co-working initiatief, red] en TNW X [een advies en consultancy tak voor grote bedrijven en overheden, red].

1556709483716-TNW-3
Foto: Raymond van Mil

Veel media zijn hard getroffen door de veranderingen in de algoritmes van social media – met name Facebook. Hoe beïnvloed dat jullie bedrijf? Er zijn veel bedrijven, met name in de tech- en digitale hoek, die vorig jaar helemaal zijn ingeklapt.
Boris: Ik ben erg tevreden met hoe we er zelf voor staan. Wij waren iets voorzichtiger met de overgang naar Facebook toen het net begon. Onze website is altijd belangrijk gebleven. Daarom hebben wij er nu iets minder last van dan bijvoorbeeld een Buzzfeed, dat als een plofkip gegroeid was op de socials en nu helemaal is ingestort. Of Mashable, dat zich bijna volledig richtte op video, en er toen achter kwam dat het toch geen geldig bedrijfsmodel is.

Mashable is letterlijk Tel Sell geworden.
Boris: Ja, precies! Het is echt kapot gegroeid en als een plofkip die door z'n eigen poten is gezakt.
Patrick: Wij hebben hier intern best wat momenten gehad dat we fomo hadden en riepen: "Waarom zetten wij niet vol in op video!" Maar we gaan al mee sinds 2006, en weten dat het leuk is om te experimenteren met nieuwe dingen, maar gooi niet alles op rood.

Het is wel grappig: iedereen heeft de website al 10.000 keer ten dode opgeschreven, en nu lijkt de website ineens weer de weg vooruit. Hoe gaan jullie ervoor zorgen dat mensen jullie blijven vinden?
Boris: Nieuwsbrieven.
Patrick: Ja. We hebben er nu vier. The Big Spam, onze dagelijkse en nieuwsbrief met een vleug humor. Letter from the CEO, een wekelijks verhaal van Boris met vijf artikelen die hij interessant vond. Chainmail, een wekelijkse nieuwsbrief over crypto en blockchain, en Lady Bits, opgezet en gerund door onze vrouwelijke editors die elke 28 dagen hun visie en must reads delen over vrouwen in tech.
Boris: Het publiek van nieuwsbrieven is kleiner, maar mensen moeten echt een bewuste keuze maken om het te volgen. Dat is veel waardevoller dan het opgeblazen bereik op de socials. We groeien al 14 jaar echt fiks ieder jaar, maar wel steady. Dat is waar we goed in zijn.

Voor kaarten en het programma, check hier.