Een kijkje in het feestleven van orthodoxe Joden in Antwerpen tijdens Poerim
Alle foto's door Lars Moereels
Party

Een kijkje in het feestleven van orthodoxe Joden in Antwerpen tijdens Poerim

Elk jaar worden keppeltjes verruild voor knotsgekke outfits en liters drank.
12.3.18

Op Poerim, de hoogdag uit de uitgebreide Joodse feestkalender, vervangen orthodoxe Joden hun keppels en pijes door absurd grappige outfits en litertjes baco. Denk aan kinderen verkleed als snackautomaat, kleuters die voor bejaarde spelen en (veel) vrolijk dronken Joodse mannen op de fiets. Omdat er één ding is dat alle volkeren ter wereld verbindt — namelijk een dikke vette party — bracht ik de middag door tussen Joodse vrouwen die het feestmaal voorbereidden voor Poerim.

Advertentie

Overal ter wereld wordt carnaval gevierd zoals je dat verwacht: zwembaden aan alcohol drinken om je daarna in Disney of Kardashian carnavalspak te hijsen en het snackmenu van de dag uit te spauwen. De oorsprong en betekenis van carnaval zijn we meestal al even hard vergeten als die drankovergoten dag zelf. Bij Poerim weten ze nog waar het over gaat. Het carnavalsfeest heeft een Bijbelse betekenis en viert het voorkomen van de uitroeiing van de Joden rond 500 v. Chr. door koningin Esther. Zij trouwde met koning Achashjverus en redde zo het Joodse volk van de geplande uitroeiing door antisemitische minister Haman. #girlpower! Vandaag de dag symboliseert het feest het overleven van het Joodse volk doorheen de geschiedenis.

“Kom binnen, kom binnen!” roepen drie Joodse moeders ons toe. Het huis van Moshe* aan de Charlottalei lijkt op een soort Home Alone familiehuis, vol foto’s van huwelijken aan de muur, met een tafel gedekt voor veertig man, een riante boekenkast met tora’s en muren vol vakantiefoto’s in Jeruzalem. Lars, de fotograaf, neemt plaats naast gastheer Moshe — als vrouw mag ik zelf niet naast de mannen zitten, die vandaag whisky drinken, geldbriefjes aan elkaar uitdelen alsof het snoep is en af en toe een dansje plegen in de living. Volgens de Tora is het zo dat tijdens Poerim “drank een hulpmiddel” is om je ware persoonlijkheid boven te doen drijven. Moshe draagt voor de gelegenheid een T-shirt met een print van een drankvoorraadkast. Geen alcohol echter in de keuken, waar Sarah* en andere Joodse moeders samen staan te koken. Ik vraag haar waarom we hier aan het aanrecht zo ver staan van de mannen aan tafel. “Goh, we laten ze gewoon doen. Wij vrouwen focussen liever op een lekker feestmaal, daar hebben wij geen wijn voor nodig. Alles heeft een diepere symbolische betekenis, dus ook dat wij in de keuken ons ding mogen doen.” Hieronder zie je Poerim samengevat in zoete beelden van de absurd originele pakjes van Joodse kinderen en weelderig gedekte feesttafels.

“Als vrouw worden we als het fundament van de familie beschouwd en net dat is zo mooi. Tijdens een feest als Poerim wordt dat alleen nog meer in de kijker gezet: het lekkere eten, de gastvrijheid en de pakjes van de kinderen, daar zorgen wij voor. Liefde, lekker eten en af en toe feesten: dat hebben alle culturen toch gemeen?”

De hele dag lang komen er kinderen langs om een cadeautje uit te kiezen. Tijdens Poerim moeten Joden namelijk vier deugden vervullen: geld schenken aan de armen, cadeautjes geven aan vrienden en hun kinderen, twee verschillende snacks aan vrienden schenken en — uiteraard — feesten.

“We maken gevulde maanzaadgebakjes en vlechtbrood. Dat staat standaard op ons Poerim-menu. Eigenlijk maken we vanalles dat gevuld is. Dat verwijst naar het concept van de ‘schone schijn’, dat iemand of iets van binnen anders is dan je had gedacht.”

Alle tipsy mannen en tafels worden aan de kant geschoven, zodat er plaats is voor een pop-up disco met iets wat lijkt op Joodse hardcore-folk muziek.

”Soms laten mensen pakjes maken van 250 euro, bij zo’n ontwerpstudio. Ik heb het kostuum van mijn zoon zelf gemaakt. Het kostte me 48 uur. Hij is verkleed als schaakstuk, maar wilde liever Mickey Mouse zijn.”

*Op verzoek van het gezin zijn de namen gefingeerd.