Precarite-photo-Belgique
Alle foto's werden gemaakt door Layla Aerts
Identiteit

Deze foto’s herinneren ons eraan dat armoede ook in België bestaat

“Ik geloof dat beelden overtuigingen kunnen doen wankelen.”
Gailor Kiaku
Brussels, BE
19.5.21

In 2019 liep 19,5 procent van de Belgische bevolking risico op armoede of sociale uitsluiting. Volgens de vooruitzichten van het Federaal Planbureau moet dat cijfer tegen 2030 zakken naar 10,6 procent, maar de kans is klein dat dat zal lukken. Het risico op armoede of sociale uitsluiting evolueert dus ongunstig.

Advertentie

Armoede in België is de rode draad doorheen het werk van fotograaf Layla Aerts (43), die van het KADOC, een onderzoekscentrum van de Katholieke Universiteit Leuven, de opdracht kreeg om er een fotoreeks over te maken. Met deze reeks herinnert ze ons eraan dat armoede ook in België bestaat. Maar omdat veel mensen die in armoede leven zich daarvoor schamen, zonderen ze zich af van de rest van de samenleving. 

De foto’s werden genomen in verschillende Belgische steden (Gent, Charleroi, Leuven, Brussel,…), in of rond de woningen van de mensen in beeld. Voor ze - al dan niet - toestemming krijgt om iemand te portretteren, probeert Layla uit te leggen waarom het belangrijk is om hun verhaal te delen. Een getuigenis van iemand in armoede, heeft volgens de fotograaf een grote maatschappelijke waarde. De foto’s werden trouwens tentoongesteld in Tegenwind, een expo die geschiedenis van de armoede in België (vanaf het begin van de 19de eeuw) in beeld brengt.

“Je moet jezelf zwak durven opstellen. Pas als je toont dat je geen vooroordelen hebt, zullen mensen zich openstellen.”

Maar het vertrouwen winnen van mensen die in armoede leven, is niet evident. “Je moet jezelf zwak durven opstellen. Pas als je toont dat je geen vooroordelen hebt, zullen mensen zich openstellen. Sommigen beginnen dan hun volledige levensverhaal te vertellen.” Ongeveer een maand geleden ontmoette Layla twee jonge kinderen, broer en zus. Terwijl ze hen portretteerde, vertelden de twee dat ze sinds een week in België waren en al die tijd op straat hadden geslapen. Hun ouders bedelden op een andere plek. Toen Layla vroeg hoe lang ze al op straat sliepen, vertelde de broer dat dat al heel lang zo was: “Ik heb gehoord dat de vader van mijn vader ooit een huis heeft gehad”. Tijdens haar reportage merkte Layla ook dat families in armoede vaak een sterke band hebben, doordat ze veel tijd met elkaar spenderen. Ouders kennen hun kinderen door en door. Die band probeert ze vast te leggen op beeld.

“Een goede foto is er een waarin ethiek en esthetiek elkaar in evenwicht houden én versterken.”

Layla vindt het belangrijk om onderdrukte groepen - zoals mensen in armoede - een gezicht en een stem te geven. “Een goede foto is er een waarin ethiek en esthetiek elkaar in evenwicht houden én versterken. De schoonheid van een foto kan angst en vooroordelen wegwerken. Ik ben fotograaf geworden omdat ik geloof dat beelden overtuigingen kunnen doen wankelen.” Haar opleiding hielp haar om die overtuiging kracht bij te zetten. Net na haar studies won Layla verschillende prijzen, die haar hielpen om carrière te maken in de fotografie. Al hecht ze daar tegenwoordig minder belang aan. Nu gebruikt ze haar lens niet meer om prijzen te winnen, maar om de ongelijkheid die haar pad kruist vast te leggen op beeld. Een sociaal geëngageerde fotograaf die armoede uit de onzichtbaarheid wilt halen. Voor haar reeks brengt ze zowat alle Belgische uithoeken in beeld. Hier een selectie uit het archief van Layla Aerts.

1DDO5358.jpg

Charleroi, ‘de Borinage’ - “Ik ga graag naar buurten wanneer er een evenement plaatsvindt. Dan staan de deuren letterlijk open.”

Café.JPG

Charleroi - Carnaval

Bloemetjes.jpg

Gent - ‘de Bloemekenswijk’, een sociale woonwijk die toen 100 jaar bestond.

IMG_8312.jpg

 Brussel - “Momenteel werk ik aan een nieuwe reeks rond woonblokken, ze fascineren mij.”

Thao en ?0821.jpg

Brussel - “Eenzaamheid bij ouderen is een probleem. Traditioneel zorgt de familie voor hen, maar als dit wegvalt vinden ze vaak niet de weg naar sociale instellingen.”

Untitled-2.jpg

Links: Anderlecht, ‘Het Rad’ - “Sociale woningen worden dichtgemetst omdat ze in slechte staat zijn. Vaak staan ze jaren leeg.” Rechts: In het daklozencentrum van Samusocial

Untitled-3.jpg

Anderlecht, ‘Het Rad’

IMG_7560.jpg

Gent

IMG_1899.jpg

Wetteren

Ontdek hier andere Belgische fotografen. Ben je of ken je zelf een getalenteerde fotograaf? Stuur ons een mailtje op beinfo@vice.com

Volg VICE België en VICE Nederland ook op Instagram.