Sarah Schoenfeld maakt kunst met drugs

De grote foto in het midden is een beetje speed. Die speed is vermengd met water en vervolgens met behulp van een pipet op een fotofilm gedruppeld. Zo kan de drugs reageren met de lichtgevoelige zilverhalogenide deeltjes van het fotorolletje, waardoor er  een visuele weergave van de chemische samenstelling ontstaat. Deze beelden zijn gemaakt door de Berlijnse kunstenares Sarah Schoenfeld. Sarah vertelde dat ze al vanaf kinds af aan interesse had voor het afbeelden van het onafbeeldbare, “Eerst wilde ik muzikant worden,” vertelde ze me aan de telefoon. “Maar toen kreeg ik op den duur steeds meer interesse in hoe dingen eruitzien. Nu ben ik steeds op zoek naar manieren om de binnenkant zichtbaar te maken.”

Dat klinkt veelbelovend, maar hoe maak je drugs zichtbaar zonder terug te hoeven vallen op flauwe en afgezaagde tekeningen? Sarahs drugsserie, All You Can Feel, is een kunstzinnige en wetenschappelijke analyse die ook nog iets van het psychologische drugseffect weet weer te geven. Ik belde Sarah om haar te feliciteren met het resultaat en om haar te vragen hoe ze dit zo goed voor elkaar heeft gekregen.

VICE: Hallo Sarah. Die afbeelding van speed ziet er ook precies uit zoals speed voelt. Hoe heb je dat gedaan?
Sarah Schoenfeld: Nou, daar dacht ik in eerste instantie niet aan toen ik mijn werk maakte. Maar nadat ik mijn boek had gepubliceerd (ook getiteld All You Can Feel) zeiden heel veel mensen tegen me: ja dit is hoe dat voelt. Wat echt heel interessant was, was dat ik een keer gebeld werd door een afkickkliniek voor drugsgebruikers, en dat ze me vertelden dat ze een klein experimentje gedaan hadden. Zonder de afbeeldingen uit te leggen vroegen ze de patiënten om hun favoriet uit te kiezen. Iedereen koos de drugs waar hij of zij afhankelijk van was, met een nauwkeurigheid van 100%. Zelfs de secretaresse die soms alleen een kopje koffie dronk had de afbeelding van cafeïne gekozen.

Cafeïne

Wow, hoe verklaar je dat?
Misschien komt het wel omdat onze realiteit grotendeels gevormd wordt door onze technologie. We hebben gevoelens, maar we realiseren ons niet dat die gecreëerd worden door de dingen om ons heen. We denken dat die gevoelens van onszelf zijn, terwijl ze ergens vandaan komen. Maar ik weet het niet. Ik vind het idee dat het niet uit te leggen valt ook wel aanlokkelijk.

Wordt er vaak aan je gevraagd om het uit te leggen? Je antwoord was verdacht precies.
Nee de meeste media vragen gewoon waar ik de drugs vandaan heb. Kom op, ik woon in Berlijn, ik koop ze gewoon. Ik denk dan: moeten we het hier echt over hebben? Ik bedoel – LSD was hier ook gewoon legaal totdat mensen het er ineens massaal over gingen hebben.

Gebruik je zelf drugs?
Ja, natuurlijk. Maar wat ik heb geleerd tijdens dit project is dat je geen drugs nodig hebt. We hebben deze eigenschappen en chemische stoffen al in ons. Dankzij de consumptiemaatschappij hebben we het idee dat we spullen moeten kopen om ons goed te voelen.

Is dat reclame voor meditatie?
Ja, maar ik houd ook gewoon van werken. Ik denk dat werken ook een soort high kan veroorzaken, maar dan bedoel ik niet werken in de vorm van de betaalde arbeid.

Heb jij een favoriete afbeelding?
Nee. In het begin was het de ketamine, omdat het effect zo onvoorspelbaar was. Het is net een airbrushbloem uit de jaren tachtig, met wormen in het midden. Maar nu weet ik het niet. Ik kan niet kiezen.

Vertel eens wat meer over hoe je op deze techniek bent gekomen. Heb jij dit verzonnen?
Ik denk van wel. Ik ken niemand anders die het ooit gedaan heeft. Ik ben ermee begonnen omdat ik werkte met negatieven – ik heb heel lang gewerkt met fotografie. Ik wilde kijken hoe drugs werkten op mensen en dingen. In eerste instantie dacht ik: nee, dit idee is te simpel. Maar toen bleek het te werken en was het erg spannend. In het begin maakte ik de negatieven niet schoon en waren ze nog heel stoffig. Maar ik ben steeds preciezer gaan werken. Soms gebruik ik ook alcohol samen met de drugs, als water niet sterk genoeg is om ze in op te lossen. En toen ging ik experimenteren met de hoe lang ik het goedje op de negatieven liet drogen. Meestal gewoon een weekje, maar de chemische stoffen bleven maar met elkaar reageren. Dezelfde drugs zien er na een maand heel anders uit dan na een week.

Is het met alle stoffen gelukt om iets moois te maken?
Nee, er waren er zeker vijf die nergens op leken. THC levert bijvoorbeeld niks op.