FYI.

This story is over 5 years old.

Vice Blog

JEZUS IS EEN FRIEZIN DIE SONJA HEET

29 oktober 2010, 3:24pm

Jezus heeft een opvolger! En die woont gewoon in Friesland. De nieuwe profeet heet Sonja de Vries, is 65 jaar en krijgt via God's engelen boodschappen ingefluisterd vanuit de hemel. Zo wist ze een half jaar geleden de Opmerkelijk-sectie van allerlei nieuwsblogs te halen met een van de engelen afkomstig nieuwtje dat de Friese taal door God is opgelegd nadat de Friezen in 754 Bonifatius vermoordden, waarna de Almachtige hen voor straf onverstaanbaar maakte voor de rest van de wereld. Met dergelijke wijsheden heeft Sonja inmiddels 200 mensen bijeen weten te sprokkelen in een stichting genaamd Uit de Bron van Christus, wat je overigens moet uitspreken als Gristus, "met de G van Gezalfde".

Aangezien ik niet vies ben van een beetje geloof, hoop en liefde in deze barre tijden, pakte ik de intercity naar Friesland. Helaas niet met het vooruitzicht van een intiem middagje met Sonja. Het genootschap is alleen te bereiken via e-mail en liet kort en bondig weten dat mevrouw de Vries niet beschikbaar is voor interviews. En dus vestigde ik mijn ijdele hoop op de open avonden die de Sonja's achterban wekelijks organiseert op verschillende plekken in Friesland.

Vanavond zijn er drie vrouwelijke en één mannelijke Sonja-fan naar een braaf zaaltje in het Stenden University Hotel in Leeuwarden gekomen om daar een stuk of twintig mensen te bekeren. Voorganger van de avond is Trisha, een vrouw van een jaar of veertig, die de bijeenkomst opent met een gebed waarin ze de engelen bedankt voor onze aanwezigheid. Net als de twee andere vrouwen lijkt ze regelrecht afkomstig uit Van Gogh's De Aardappeleters: een gereformeerd uitziend smoelwerk, een rok tot op de vloer en het haar in een lange vlecht. Wat volgt is een korte uitleg over het werk van Sonja de Vries, die al sinds 1983 converseert met drie hemelse schepsels genaamd Roravyanus, Yoravyanus en Andréas. "God stuurt een profeet zodra er iets niet goed gaat met de mensen," vertelt Trisha. "En nu, 2000 jaar na Jezus is er weer een nieuwe profeet: Lhyza, zoals Sonja door de engelen is genoemd. Lhyza moet een zware taak voltooien. Ze zet haar hele leven in voor de Goddelijke Opdracht. Nu zul je wel denken: als zij echt een profeet is, waarom zitten we dan hier in een klein zaaltje in Friesland? Maar Jezus is ook klein begonnen. Hij had twaalf discipelen, en kijk hoeveel volgelingen hij nu heeft! En denk eens aan de afkomst van Jezus: hij was een zoon van een simpele timmerman in Nazareth. De overeenkomsten met Lhyza zijn oneindig." Terwijl ze dit uitkraamt komt Trisha belachelijk normaal en intelligent over, hetgeen mijn sensatiezucht bepaald niet bevredigt.

Gelukkig biedt de Goddelijke Opdracht enige occulte hoop. Om de beurt leggen de leden uit waarom ze zich tot Sonja hebben bekeerd. Petrarca is een muizige vrouw van een jaar of 65 die heeft mogen profiteren van Sonja's meest geliefde truc: genezing. "Lang geleden was één van mijn kinderen heel erg ziek. Haar haar werd wit, ze kreeg blauwe kringen onder haar ogen en had veel last van haar darmen. Ik ging met haar naar een kinderarts die zei dat ze veel moest bewegen, veel vezels moest eten en elke dag een klysma nodig had. Nou, dat werkte ook voor geen meter. Een vriendin van me stuurde me naar mevrouw de Vries. De engelen hebben namelijk geneeskrachten die via mevrouw de Vries naar buiten kunnen komen. En zij zeiden juist het tegenovergestelde: mijn dochter moest witbrood eten in plaats van al die vezels. En ze beloofden dat als ze drie jaar lang zou uitrusten en zo min mogelijk zou bewegen, ze vanzelf zou genezen. Mevrouw de Vries begreep zonder dat ze mijn dochter ooit gezien had meteen hoe slecht het met haar ging. Toen wist ik meteen: hier moet ik zijn. Niet veel later werd haar witte haar prachtig honingblond. En ze heeft ook nooit meer een klysma nodig gehad. Ik kan het de hele zaal aanraden: eet witbrood!"

Trisha neemt het woord weer over: "Toen ik een jaar of twintig was nam mijn toenmalige vriend me mee naar de mevrouw de Vries. Ik kom uit de gereformeerde traditie en vond dat bovennatuurlijke gepraat met engelen maar eng. Pas na een jaar lang met hem mee te zijn gegaan dacht ik: ja, dit voelt goed. Sinds ik apostel ben heb ik veel vrienden verloren, maar dat geeft niet, want ik móét wel vertellen over al mijn positieve ervaringen. Ik moet en zal de Opdracht uitvoeren. En je kunt zoveel leren van de engelen. Ik ben bedrijfsarts en laatst kwam er een patiënt bij me die last had van depressies. Opeens zag ik iemand naast haar staan, met prachtig licht om zich heen. Ik vertelde haar dat ik iemand naast haar zag staan die haar wilde helpen. Dat heeft haar enorm goed gedaan."

Wanneer er gepraat wordt, werpen de leden elkaar continue bemoedigende blikken toe. Er is maar één woord wat hun gezichtsuitdrukkingen kan omschrijven: jaloersmakend gelukzalig. Zelden zag ik zulke tevreden mensen. Erik ziet eruit als een goedzakkerige leraar die zijn klas niet in toom kan houden, maar is eigenlijk expeditieleider, getrouwd en vader van twee kinderen. "Ik heb een lange reis afgelegd om bij de engelen te komen. Ik ben niet bijster gelovig opgevoed, maar had als klein jongetje al religieuze behoeften. Jarenlang ben ik op zoek geweest naar een plek om die te bevredigen. Ik praatte met Jehova's, ben gaan kijken bij de Pinkstergemeente, de Mormonen, de Katholieke Kerk, de Lutheranen, noem maar op. Maar nergens voelde het goed. Totdat ik naar Friesland verhuisde en een folder van Uit de Bron van Christus in de bus kreeg. Ik was na een Open Avond meteen enorm onder de indruk van het contact met de engelen. Wat is er nou bijzonderder dan praten met een dienaar van God! Het leukste is dat de engelen het beste in iedereen naar boven halen. Zo zeiden de engelen een keer tegen me: je houdt van zingen, ga bij het koor. Ik dacht: mwoah, ik kan helemaal niet zingen. Maar tegenwoordig geniet ik enorm van het koor." Trisha wil de waarde van zingen nog even benadrukken. "Als iemand praat is niet goed hoorbaar of 'ie vanuit zijn hoofd, buik of hart spreekt. Met zingen is dat anders. Alleen als je uit je hart zingt, klinkt je stem namelijk zuiver."

Na de koffiepauze mag Theresia haar zegje doen. Ze is sociaal psychiatrisch verpleegkundige en vermoedelijk een jaar of dertig geleden geboren. "Toen ik elf was overleed de moeder van mijn beste vriendin, waardoor ik bezig raakte met allerlei vragen over de dood. Pas veel later belandde ik via-via bij een lezing van de engelen, en daar kreeg ik geweldige antwoorden op al mijn vragen. Zo weet ik nu waar je heen gaat na je dood. Het hiernamaals bestaat namelijk uit zeven donkere en zeven lichte sferen die je allemaal een keer zult meemaken. Je bent een keer arm, je bent een keer rijk, je bent een keer man, je bent een keer vrouw. In elke sfeer zijn er engelen die je helpen en je stimuleren geestelijk in plaats van stoffelijk te leven. Zo kan je ziel groeien. Het leven stopt dus niet, en dat deed me goed om te horen. Toen besloot ik bij de engelen te blijven."

Daarna is het tijd voor een potje maatschappijkritiek. "De maatschappij verhardt," zegt Trisha. "Kijk maar naar wat voor regering we hebben: alles draait om ieder voor zich, hulp wordt sterk teruggedrongen. Ik kom veel eenzame mensen tegen op mijn werk. Maar waarom moeten we naar de psycholoog om een beetje aandacht te krijgen? Niemand vraagt eens: hoe is het nou werkelijk met je?" Een in Cora Kemperman-kledij gestoken mevrouw uit de zaal knikt hevig en valt Trisha bij: "Inderdaad! Iedereen praat alleen maar over koetjes en kalfjes." Ze kent haar klassiekers: "Ik weet niet eens hoe het met mijn eigen buurman gaat." Er wordt nog even doorgerateld over verharding en zelfs de uitgekauwde korte lontjes komen aan bod. "En daarom," gaat Trisha verder, "is het tijd voor een kentering. Het is tijd voor de Opdracht."

Eindelijk! "Er zijn teveel negatieve invloeden, afkomstig van de duivel of hoe je hem ook wil noemen. Het is nodig dat een heleboel mensen juist voor het positieve kiezen om dat te bestrijden. Daarom moeten we terug naar de bron van Christus, het oorspronkelijke geloof. Liefde moet weer centraal staan! Verdraagzaamheid en naastenliefde is wat de Opdracht inhoudt."

Euh, oké. Die Opdracht lijkt me z'n hoofdletter niet waard. De hele avond ontbeert überhaupt de mystiek die ik me bij een als stichting vermomde sekte had voorgesteld. In mijn geboortedorp in het hart van de bible belt zijn minstens zulke radicale God-liefhebbers te vinden. De veel te gemoedelijke avond is ten einde gekomen zonder dat er massale zelfmoordplannen zijn gesmeed, of weet ik veel wat sektes tegenwoordig doen, dus ik stommel een beetje teleurgesteld het zaaltje maar uit.

Eenmaal buiten word ik aangesproken door de enige bezoeker van de avond die niet twee tot drie keer zo oud is als ik: Joep. Joep blijkt geschiedenis en theologie te hebben gestudeerd en veel papers en essays aan deze sekte gewijd te hebben. Gretig vraag ik hem of hij Lhyza misschien kent. Maar helaas. "Lhyza is volstrekt onbereikbaar," zegt hij. "Als je haar per se wilt zien voor bijvoorbeeld een genezing, dan kan dat, maar dat kost je zo'n 1300 euro. Want ze krijgen geen subsidie, zeggen ze dan. Als je je gewoon aansluit bij de sekte krijg je eerst een mentor en duurt het nog een hele tijd voor je Lhyza zelf mag ontmoeten. Het gaat er heel hiërarchisch aan toe. Zodra je je echt bij de sekte voegt, gaat al je geld, je hele loon naar de gemeenschap. Hoe denk je dat ze anders een zaaltje in dit vier sterren hotel kunnen afhuren en iedereen koffie en koekjes kunnen aanbieden?"

Wat in mijn ogen een onschuldig praatavondje leek, is volgens Joep een slinks psychologisch spel. "Ze weten precies wie er tot hun doelgroep behoren: eenzame mensen, zoekende mensen en wanhopig zieke mensen. De ervaringsverhalen van de leden sluiten daar precies op aan, daar is heel goed over nagedacht. Dat, in combinatie met een leider die helder en intelligent overkomt, werkt voor veel mensen overtuigend. De sekte is heel bekend hier in de buurt, ze gaan vaak langs bij bejaardentehuizen en studentenhuizen in de hoop eenzame zieltjes te winnen. Oh en trouwens, vrijwel iedereen die vanavond in de zaal zat, hoort al bij de stichting." Wat meteen verklaart waarom een mevrouw lyrisch begon te kirren toen Trisha vertelde dat er vanavond ook een cd van het koor gekocht kon worden. Joeps gal is nog niet op: "Verder krijgen ze veel kritiek van de Vereniging tegen de Kwakzalverij, want het is natuurlijk belachelijk om mensen met ernstige klachten alleen maar witbrood voor te schrijven."

Wellicht was het niet zo'n slechte keuze van God om de Friezen te isoleren van de rest van de wereld.

Foto's maken was jammer genoeg onmogelijk. Mocht je nieuwsgierig zijn geworden naar de volgelingen van Sonja of een dubieuze bestemming voor je maandsalaris zoeken, dan kun je een Open Avond bezoeken. De eerstvolgende is op dinsdag 2 november in het Hajé Hotel te Joure.

NATHALIE WOUTERS