ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Υγεία

Πόσο Καλά Λειτουργεί η Αντισύλληψή σου;

Κάποιες γυναίκες μπορεί να διατρέχουν κίνδυνο εγκυμοσύνης.

Κείμενο Jessica Migala
27 Μάρτιος 2019, 4:00am

Vice Media

Ξέρετε αυτές τις ιστορίες από φίλες φίλων που έμειναν έγκυες ενώ έπαιρναν αντισυλληπτικά; Σε σπάνιες περιπτώσεις, μπορεί να μην οφείλεται σε λάθος χρήση αλλά στα γονίδια, σύμφωνα με νέες έρευνες.

Σύμφωνα με μια μελέτη που δημοσιεύτηκε την περασμένη εβδομάδα στο Obstetrics & Gynecology, 5 % των γυναικών είναι φορείς μιας γενετικής παραλλαγής -CYP3A7*1C- που μπορεί να επηρεάζει τον τρόπο που το σώμα μεταβολίζει τις ορμόνες οι οποίες χρησιμοποιούνται στις αντισυλληπτικές μεθόδους. Αν τα επίπεδα αυτών των ορμονών πέσουν πολύ χαμηλά, θεωρητικά μπορεί να μην εμποδιστεί η απελευθέρωση των ωαρίων (δηλαδή να μην κατασταλεί η ωορρηξία κι έτσι δυνητικά να υπάρχει ο κίνδυνος εγκυμοσύνης.

Στη μελέτη, οι ερευνητές εξέτασαν 350 γυναίκες με το αντισυλληπτικό εμφύτευμα Nexaplon, το οποίο εισάγεται στο χέρι σου και απελευθερώνει την ορμόνη προγεστίνη (η οποία εμποδίζει τις ωοθήκες να απελευθερώσουν ωάριο και προστατεύει από την εγκυμοσύνη για πέντε χρόνια). Το Nexaplon είναι αποτελεσματικό σε ποσοστό πάνω από 99%. «Διαλέξαμε το εμφύτευμα όχι επειδή αποτυγχάνει αλλά επειδή δεν αποτυγχάνει», λέει ο Aaron Lazorwitz, βασικός συγγραφέας της μελέτης και επίκουρος καθηγητής μαιευτικής και γυναικολογίας της Ιατρικής Σχολής στο Πανεπιστήμιο του Κολοράντο

Επιπλέον, το εμφύτευμα απελευθερώνει την ίδια ποσότητα ορμόνης καθημερινά σε κάθε γυναίκα και ήταν εύκολο να μετρηθεί η ποσότητα της ορμόνης που απελευθερωνόταν, καθώς ο συγκεκριμένος τύπος προγεστίνης, γνωστή ως ετονογεστρέλη δεν φτιάχνεται από το σώμα. Έπειτα οι επιστήμονες εξέτασαν 12 συγκεκριμένες γενετικές παραλλαγές, που προηγούμενες έρευνες έδειχναν ότι μπορούσαν να επηρεάσουν τη διάσπαση των ορμονών.

Ανακάλυψαν ότι κάποιες φορείς της γενετικής παραλλαγής CYP3A7*1C είχαν χαμηλότερα επίπεδα της ορμόνης στο αίμα τους κατά μέσο όρο. Συγκεκριμένα, από το 5% των γυναικών στη μελέτη που ήταν φορείς του γονιδίου, το 27,8% είχε επίπεδα ορμονών κάτω από το όριο που τίθεται ώστε να είναι αποτελεσματική η αντισύλληψη. (Αυτός ο αριθμός για την ετονογεστρέλη είναι 90 πικογραμμάρια ανά μιλιμέτρ ή pg/mL.)

Πώς επηρεάζουν τα γονίδια την αντισύλληψη

Ο Lazorwitz υποψιάζεται ότι γυναίκες που έχουν αυτήν την παραλλαγή φτιάχνουν ένα ένζυμο που συνήθως δεν εκφράζεται στους ενήλικες (βρίσκεται συχνά στα έμβρυα), το οποίο διασπά πιο γρήγορα τις στεροειδείς ορμόνες. Αν αυτές οι ορμόνες «αντισύλληψης» μεταβολιστούν πολύ γρήγορα είναι πιθανό να συμβεί ωοrρηξία και να προκύψει εγκυμοσύνη. Όμως ο Lazarowitz λέει ότι ακόμα κι όταν τα επίπεδα πέφτουν κάτω από 90 pg/mL, το εμφύτευμα πάλι φαίνεται να λειτουργεί.

Αυτό το επίπεδο είναι ο ασφαλής αριθμός του κατασκευαστή για την καταστολή της ωορρηξίας, καθώς είναι το κατώτατο αποτελεσματικό επίπεδο που έχει εδραιωθεί μέσω μελετών. Το πραγματικό όριο είναι πιθανόν χαμηλότερο, λέει ο Lazorwitz αλλά δεν ξέρουμε ποιο είναι ακριβώς. «Το θέμα είναι ότι υπάρχει ένα ποσοστό γυναικών φορέων του γονιδίου που βρίσκονται σε ένα ανησυχητικό φάσμα, όπου δεν ξέρουμε πότε θα σταματήσει να λειτουργεί η αντισύλληψη», λέει. Ωστόσο -και αν κάτι πρέπει να κρατήσει κανείς από αυτή την είδηση ας είναι αυτό- ακόμη κι αν έχεις αυτή τη γενετική παραλλαγή, πιθανόν να είσαι πάλι προστατευμένη από εγκυμοσύνη.

Όμως αυτή η γενετική διαφορά θα μπορούσε να εξηγεί τη σπάνια αποτυχία μιας εξαιρετικά αξιόπιστης μεθόδου όπως το εμφύτευμα. Άλλος ένας παράγοντας που πρέπει να ληφθεί υπόψη είναι ότι ακόμα και αν οι ωοθήκες απελευθερώσουν ένα ωάριο, η ορμόνη στο εμφύτευμα καθιστά την τραχηλική βλέννη εχθρική για τη διείσδυση του σπέρματος, λέει η Mary Jane Minkin, κλινική καθηγήτρια μαιευτικής, γυναικολογίας και αναπαραγωγικών επιστημών στην Ιατρική Σχολή του Γιέιλ, η οποία δεν συμμετείχε στη μελέτη. Είναι μια ενσωματωμένη εφεδρική προστασία που σίγουρα είναι χρήσιμη.

Για τον Lazorwitz όμως υπάρχει άλλο ένα «ίσως». Είναι πιθανό αυτές οι γενετικές παραλλαγές να έχουν ακόμη μεγαλύτερη επίδραση στις ορμονικές μεθόδους χαμηλής δόσης, όπως το μίνι χάπι προγεστίνης χαμηλής δόσης. Παρόλα αυτά, πρέπει να γίνουν περαιτέρω έρευνες για να είμαστε σίγουροι. Αν και η έρευνα του Lazorwitz εστιάζει στο πώς αλληλεπιδρούν τα αντισυλληπτικά με άλλα χάπια, μόνο πρόσφατα άρχισε να εξετάζει πώς αυτά τα γονίδια μπορεί να επηρεάσουν την ορμονική αντισύλληψη, όπως εξήγησε στο Wired. Οι επιστήμονες ξέρουν από προηγούμενες έρευνες ότι οι παραλλαγές CYP3A μπορούν να αλλάξουν τη μεταβόλιση των φαρμάκων και αυτή είναι η πρώτη μελέτη για την αναγνώριση μιας γενετικής παραλλαγής που σχετίζεται με την αντισύλληψη. Μελλοντικές έρευνες, είπε, θα αναλύσουν μια μεγαλύτερη ομάδα γυναικών με συνολική γονοτύπηση για να δουν αν υπάρχουν άλλες παραλλαγές που επηρεάζουν την αντισύλληψη.

Στη μελέτη επίσης σημειώνεται ότι άλλοι παράγοντες μπορούν να επηρεάσουν τα επίπεδα ορμονών μιας γυναίκας στο αντισυλληπτικό εμφύτευμα, όπως ένας μεγαλύτερος Δείκτης Μάζας Σώματος και μεγαλύτερη διάρκεια χρήσης του εμφυτεύματος. Ωστόσο από μόνοι τους αυτοί οι παράγοντες δεν οδηγούν στην αποτυχία της αντισύλληψης, λέει ο Lazorwitz.


VICE Video: Το Δυνατότερο Ηχοσύστημα Αυτοκινήτου στον Κόσμο Made in Greece

Παρακολουθήστε όλα τα βίντεo του VICE, μέσω της νέας σελίδας VICE Video Greece στο Facebook


Αν έχεις το εμφύτευμα και σου αρέσει, κράτησέ το

Τι γίνεται λοιπόν από εδώ και πέρα; Κανείς φυσικά δεν εξετάζει τις γυναίκες για να βρει αυτές τις γενετικές παραλλαγές ούτε πρόκειται να γίνει σύντομα κάτι τέτοιο - δεν έχουμε φτάσει σε αυτό το σημείο ακόμα. «Ενώ είναι πολύ αρχική έρευνα που δείχνει ότι μπορεί να οδεύουμε προς μια εξατομικευμένη φαρμακογενετική (πώς τα γονίδια επηρεάζουν τα φάρμακα) δεν είναι ακόμα έτοιμη για να ενταχθεί σε πρώτο επίπεδο στην κλινική φροντίδα», λέει η Nancy Stanwood, υπεύθυνη οικογενειακού προγραμματισμού στην Ιατρική του Γέιλ.

Μάλιστα η Stanwood λέει ότι δεδομένα για την αποτελεσματικότητα του εμφυτεύματος πρέπει να κάνουν τις γυναίκες να νιώθουν τελείως άνετα στη συνέχιση της χρήσης: Το ποσοστό αποτυχίας είναι 5 στις 10.000 - πιο αποτελεσματικό από ένα σπιράλ. «Αν έχεις το εμφύτευμα, μια χαρά. Δεν υπήρχε τίποτα στη γενετική δοκιμή που να οδηγεί σε μια ανησυχητική αλλαγή στα ορμονικά επίπεδα. Οι γυναίκες θα πρέπει να ξέρουν ότι είναι προστατευμένες», λέει.

«Δεν έχω δει ποτέ να αποτυγχάνει πραγματικά το εμφύτευμα αντισύλληψης», συμπληρώνει η Stanwood. «Πραγματική αποτυχία» σημαίνει εγκυμοσύνη ενώ έχεις το εμφύτευμα (παρεμπιπτόντως, η γονιμότητα επιστρέφει άμεσα όταν το βγάλεις και μπορείς να μείνεις έγκυος ακόμη και λίγες μέρες μετά).

Το χάπι είναι άλλη ιστορία, επειδή προσθέτει δυνητικό κίνδυνο για λάθος χρήση. Πρέπει να θυμάσαι να το παίρνεις κάθε μέρα και στην περίπτωση του μίνι χαπιού, να το παίρνεις ακριβώς την ίδια ώρα κάθε μέρα.

Πριν οι γιατροί συνειδητοποιήσουν ότι τα γονίδια επηρεάζουν το πώς διασπούν τα σώματά μας ορισμένα φάρμακα, υποθέταμε ότι οι απρογραμμάτιστες εγκυμοσύνες στις γυναίκες που χρησιμοποιούσαν ορμονική αντισύλληψη ήταν φταίξιμο της γυναίκας. «Ξέρουμε ότι αυτό δεν είναι αλήθεια αλλά πολλές γυναίκες που έμειναν έγκυες δεν το έπαιρναν με συνέπεια», λέει. Κατά μέσο όρο, λέει η Stanwood, νέες χρήστριες των χαπιών χάνουν περίπου τέσσερα χάπια στο πακέτο. Αν ξεχάσεις να πάρεις ένα ή δύο μπορεί να απελευθερωθεί ένα ωάριο, λέει, και να υπάρξει εγκυμοσύνη.

Πάντως το να ρίχνεις το φταίξιμο στη γυναίκα είναι άδικο, λέει η Stanwood. «Το να λες σε μια γυναίκα ότι δεν συμμορφώθηκε επειδή δεν πήρε το χάπι, μεταφέρει το βάρος στην ασθενή. Μπορεί να μην ταίριαζε στον τρόπο ζωής της και το πρόβλημα είναι η μέθοδος αντισύλληψης».

Η συνεννόηση με τον γιατρό σου για να βρεις την κατάλληλη μέθοδο -ένα εμφύτευμα που το βάζεις και το ξεχνάς ή ένα σπιράλ, σε αντίθεση με ένα χάπι, επίθεμα ή δακτύλιο που είναι πιο βολικά για να τα ξεκινάς και να τα αρχίζεις όποτε θέλεις- είναι το σημαντικό κομμάτι σε όλο αυτό. Ίσως να μην μπορείς να ελέγξεις τα γονίδιά σου αλλά τουλάχιστον μπορείς να ελέγξεις την επιλογή σου.

Το άρθρο δημοσιεύτηκε αρχικά στο VICE US.

Για τα καλύτερα θέματα του VICE Greece, γραφτείτε στο εβδομαδιαίο Newsletter μας.

Περισσότερα από το VICE

«Χειρότερο Κακό Δεν θα Κάνει»- Η Νίκαια Περιμένει το Μετρό

Eau d’Amour: Ένα Γαλλικό Άρωμα για Όσους Θέλουν να Μυρίζουν σαν Σπέρμα

Καλές Επιδόσεις στο Σπριντ θα Πρέπει να Έχουν Πλέον οι Επιβάτες του Μετρό

Ακολουθήστε το VICE στο Twitter, Facebook και Instagram.